KWARTALNIK NAUKOWY
Logo SRIL
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
SRiL in English



Adres Redakcji:
Kwartalnik naukowy "Studia Regionalne i Lokalne"
Uniwersytet Warszawski
Centrum Europejskich Studiów
Regionalnych i Lokalnych (EUROREG)
Krakowskie Przedmieście 30
00-927 Warszawa
e-mail: sril.euroreg@uw.edu.pl
www: www.studreg.uw.edu.pl
 
 ISSN: 1509-4995
 Wersją pierwotną czasopisma jest wersja papierowa.
 
http://www.euroreg.uw.edu.pl/ http://www.rsa.euroreg.uw.edu.pl http://scholar.com.pl/sklep.php
archiwum
ROCZNIKI:   2000   2001   2002   2003   2004   2005   2006   2007   2008   2009   2010   2011   2012   2013   2014   2015   2016   2017   2018

Wyniki wyszukiwania dla frazy: "economic development"
 
Numer: 1(11)/2003
Anna Gąsior-Niemiec
Mezzogiorno: próba reinterpretacji

Mezzogiorno: próba reinterpretacji

Artykuł poświęcony jest dyskusji nad próbami reinterpretacji przyczyn i skutków stanu permanentnego niedorozwoju społeczno-gospodarczego regionów peryferyjnych w Europie na przykładzie włoskiego Mezzogiorno. Mezzogiorno, powszechnie przedstawiane jako monolityczny paradygmat nieudanej modernizacji, ulega dekonstrukcji poznawczej w obliczu dwutorowo biegnącego strumienia analiz i wypowiedzi. Ideologicznie nasycony dyskurs polityczny wywodzący się z separatystycznej północy wzmacnia i podkreśla obraz Południa jako bezprawnego konsumenta zasobów państwa włoskiego produkowanych na Północy. Odpowiedzią jest równie ideologicznie motywowany dyskurs elit akademickich i kulturowych Południa, którego celem jest wytworzenie nowego, pozytywnego obrazu Południa jako przestrzeni alternatywnej dla północnego egoizmu i materializmu, przestrzeni-pomostu między Europą a resztą nieatlantyckiego świata. W tym kontekście coraz silniej zaznacza swoja obecność dyskurs nauk społecznych, który w rozważaniach na temat warunków rozwoju społeczno-ekonomicznego regionów peryferyjnych rezygnuje z jednostronnego podejścia neoliberalnego, zwraca się natomiast ku wieloaspektowym analizom warunków instytucjonalnych jako pierwotnemu źródłu (wadliwej) dynamiki społeczno-ekonomicznej. Dyskusja wokół włoskiego Mezzogiorno moża stanowić przy tym użyteczny punkt orientacyjnych dla debaty nad modelem polityki prorozwojowej w Polsce, szczególnie w odniesieniu do regionów peryferyjnych i zacofanych.


Mezzogiorno - an Attempt of Re-Interpretation

The article focuses on the discussion over attempts to re-interpret causes and effects of the state of permanent socio-economic under-development of peripheral regions in Europe invoking Italian Mezzogiorno as a case. Mezzogiorno widely held to be a monolith paradigm of unsuccessful modernization, is being cognitively deconstructed in the face of a two-way running stream of analyses and enunciations. Ideologically imbued political discourse originating in the separatist North reinforces and emphasizes an image of South as a lawless consumer of the Italian state"€™s resources produced in the North. As a response arises an equally ideologically motivated discourse of academic and cultural elites of the South, whose aims to produce a new, positive image of the South as a space alternative to northern egoism and materialism, a space bridging Europe and the rest of non-Atlantic world. In this context, a discourse of social sciences ever stronger marks its presence; considering conditions of socio-economic development of peripheral regions it forfeits a unidimensional neoliberal approach and instead turns to multidimensional analyses of institutional environment as a primary source of socio-economic dynamics. The debate surrounding Italian Mezzogiorno may constitute at the same time a useful vantage point for a debate over the Polish model of development, especially with regard to peripheral and backward regions in Poland.


Afiliacja:

Anna Gąsior-Niemiec: Uniwersytet Rzeszowski, Wydział Socjologiczno-Historyczny, Katedra Politologii, ul. Moniuszki 10, 35-015 Rzeszów, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(13)/2003
Tomasz Wołowiec
Bariery finansowe i legislacyjne rozwoju polskich gmin uzdrowiskowych w perspektywie integracji z Unią Europejską

Bariery finansowe i legislacyjne rozwoju polskich gmin uzdrowiskowych w perspektywie integracji z Unią Europejską

Stan i perspektywy rozwoju lecznictwa uzdrowiskowego są skorelowane z kondycją polskich uzdrowisk oraz z przebiegiem procesu prywatyzacji tego sektora. Konieczne reformy gospodarki uzdrowiskowej są wymuszone wzrastającą konkurencją zagranicznych kurortów oraz potrzebą wykorzystania ogromnego potencjału ludzkiego i materialnego (infrastruktura turystyczna, sportowa i rekreacyjna), jaki skupiony jest w polskich uzdrowiskach. Brak ustawy o gminach uzdrowiskowych, liczne ograniczenia rozwoju oraz permanentne niedofinansowanie polskich gmin uzdrowiskowych stanowią zagrożenie dla infrastruktury uzdrowiskowej, lecznictwa uzdrowiskowego i szans rozwoju tej kategorii gmin, szczególnie w aspekcie integracji z Unią Europejską .


Financial and Legal Barriers of Polish Spas Development with a View to Integration with EU Countries

Polish health spa are that category of communes whose development do not depend on the inhabitants? activities but on central solutions. The lack of comprehensive solutions that would control legal and financial basics of functioning and development of health spa causes the spa to be subject to one-sided economic development and one-sector employment. The spa must fulfil the tasks, unknown to other communes, connected with maintenance and development of infrastructure of health resorts and their neighbouring areas. The lack for finances to the development of health spa, many tax exemptions and tax relief often cause the communes to allocate their own inhabitants? means to the maintenance of health spa; means intended for the realization of their own statutory tasks. The lack of law about health resorts causes increase financial problems of this category of spa, rising unemployment and degradation of health resort infrastructure.


Afiliacja:

Tomasz Wołowiec: Wyższa Szkoła Biznesu – National-Luis University w Nowym Sączu, Zakład Ekonomii ul. Zielona 27, 33-300 Nowy Sącz, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(22)/2005
Paweł Swianiewicz
Nowe interpretacje teoretyczne polityki miejskiej

Nowe interpretacje teoretyczne polityki miejskiej

Samorząd terytorialny i polityka miejska podlegają zmianom łączącym się ze zmianą tradycyjnego modelu welfare state. Zmiany te dotyczą wymiaru gospodarczego, politycznego i związanego z modelami zarządzania. Opisując te procesy, wielu autorów odwołuje się często do pojęcia nowego zarządzania w sektorze publicznym (New Public Management). Artykuł omawia trzy koncepcje teoretyczne powstałe w ciągu ostatnich kilkunastu lat, które są stosowane do interpretacji opisanych przemian. Teoria "€nowej kultury politycznej"€ N. Clarka wychodzi od przemian zarówno w systemie wartości, jak i w systemie ekonomicznym i zwraca uwagę na nowe elementy w sposobie uprawiania polityki lokalnej. Koncepcja "€zarządzania lokalnego"€ (local governance) rozwinięta zwłaszcza przez Petera Johna koncentruje się przede wszystkim na kształcie instytucji samorządowych. Kolejna koncepcja T.N. Clarka "€miasta jako maszyna rozrywki"€ zwraca uwagę na zmieniające się mechanizmy lokalnego rozwoju gospodarczego i ich wpływ na kształt polityki miejskiej. Artykuł stawia także pytania (i wstępne hipotezy) dotyczące możliwości zastosowania omawianych koncepcji w warunkach polskich.


New Theoretical Interpretations of Urban Politics

For some time local governments and urban politics have been undergoing significant changes related to the change of the traditional welfare state model. These changes have concerned economic, political and management dimensions. While describing these processes numerous authors refer to the notion of New Public Management. This article discusses three theories which have been created to help in interpretation of on-going processes. New Political Culture theory by T.N. Clark stresses value and economic changes and underlines their implications for changes in styles of local politics. Local governance theory developed mostly by Peter John concentrates on shape of local government institutions. Another T.N. Clark"€™s theory of the "€œcity as an entertainment machine"€ focuses on evolving mechanisms of local economic development and their impact on policies adopted by urban governments. The paper formulates questions and initial hypothesis about applicability of these concepts to Polish environment.


Afiliacja:

Paweł Swianiewicz: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Janusz Heller, Marcin Bogdański
Nakłady na badania i rozwój w Polsce na tle wybranych państw europejskich

Nakłady na badania i rozwój w Polsce na tle wybranych państw europejskich

Gospodarka oparta na wiedzy, new economy to pojęcia, które w kontekście zmian zachodzących w ciągu kilkunastu ostatnich lat w światowej gospodarce nabierają wyjątkowego znaczenia. Obecnie to wiedza jako czwarty czynnik produkcji stanowi podstawowe źródło kreowania rozwoju gospodarczego w najbardziej rozwiniętych krajach świata. Badania przeprowadzone w pracy pokazały, że nakłady na badania i rozwój w Polsce w latach 1994--2003 kształtowały się na znacznie niższym poziomie niż w wielu innych krajach europejskich. Co więcej, ich struktura także nie jest adekwatna do potrzeb nowoczesnej gospodarki opartej na wiedzy.


Expenditures on Research and Development in Poland in Comparison with Chosen European Countries

Knowledge based economy, new economy. In context of changes we can observe that in last years in world economy these ideas are starting to have completely new meaning. Nowadays, it is the knowledge as the fourth factor of production, that is the most important source of creating the economic development in the highly developed states. Researches done in this paper proved that the Polish expenditures on research and development in years 1994-2003 were on the much lower level, than in many other European countries. Furthermore, their structure is not adequate to the needs of modern economy based on knowledge.


Afiliacja:

Janusz Heller: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Wydział Nauk Ekonomicznych, Katedra Makroekonomii, ul. K. Obitza 2, 10-106 Olsztyn, Polska

Marcin Bogdański: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Wydział Nauk Ekonomicznych, Katedra Makroekonomii, ul. K. Obitza 2, 10-106 Olsztyn, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(23)/2006
Marika Pirveli
Lokalny Rozwój Gospodarczy a zarządzanie projektami

Lokalny Rozwój Gospodarczy a zarządzanie projektami

Różne mogą być opinie na temat Stanów Zjednoczonych, ale nikt nie posądza tego kraju o zacofanie gospodarcze. Na czym polega sukces USA? Skąd on się bierze? Jakie narzędzia i działania zapewniają tamtejszym specjalistom i praktykom powodzenie? Jeśli wgłębimy się w źródło powodzeń jednej z najbardziej konkurencyjnych gospodarek świata i spróbujemy zastosować gdzie indziej rozwiązania zapewniające jej rozwój, to czy oznaczać to będzie bezwzględne przenoszenie cudzych schematów? A może jest to tylko zapoznanie się z obcym doświadczeniem i zastosowanie wypracowanych tam wzorców postępowania na rzecz rozwoju własnej gospodarczej rzeczywistości? Innymi słowy: czy korzystanie z amerykań skiej metodologii lokalnego rozwoju gospodarczego jest amerykanizacją własnej gospodarki, czy raczej przyłączeniem się do trendów światowej lub globalnej gospodarki? Odpowiedź na tak postawione pytanie amerykanizacja czy globalizacja nasuwa się sama. Przedstawiona bowiem niżej i od lat szeroko stosowana w różnych krajach jedna z metodologii, opracowana i opublikowana przez Zespół Lokalnego Rozwoju Ekonomicznego (LRE) Wydziału Rozwoju Urbanistycznego Banku światowego (pod kierownictwem Gwen Swinburn), wielokrotnie akcentuje uwarunkowania i specyfikę lokalną. Jednocześnie już teraz warto zaznaczyć, że sama ta metodologia nie stanowi panaceum na wszystko, lecz jest ciągiem przemyślanych i logicznie ze sobą powiązanych działań , wymagających wielkiego partnerskiego zaangażowania wszystkich stron zainteresowanych kreowaniem własnej gospodarki. Strony te to sektor publiczny, prywatny i organizacje pozarządowe oraz najważniejszy partner społeczność lokalna. Od pomysłów i decyzji tak wyłonionej grupy interesariuszy1 zależy dobrobyt bądź jego brak w skali lokalnej. Ponadto poprawna komunikacja między stronami i współpraca oraz współdziałanie zamierzone i ukierunkowane na rzecz lokalnego rozwoju gospodarczego są czynnikami mnożącymi przykłady dobrych praktyk. Niniejszy tekst ma charakter przeglądowy. Przedstawia etapy i strukturę budowania strategii Lokalnego Rozwoju Gospodarczego (LRG), której organiczną częścią jest zarządzanie projektami; demonstruje też wybrane rodzaje informacji, opracowane przez zespół ekspertów, konieczne do zarządzania strategicznego. Podsumowaniem zaprezentowanych tu treści jest refleksja autorki. Odnosi się ona do braku sieci współpracy między przedstawicielami z jednej strony nauki (tj. teoretykami) i z drugiej strony osobami tworzącymi grono praktyków. Brak ten stanowi spadek po gospodarce centralnie sterowanej, jest też sytuacją typową dla krajów w dobie transformacji ustrojowej.


Local Economic Development and Project Management

This paper provides a review of structure and contents of Local Economic Development (LED) programmes. It also offers a list of data and information necessary to develop and implement such programmes. The author emphasises the difference in approach to LED by the researchers (theorists) and the practitioners, dealing with LED on every day basis. This gap, according to the author is in part a legacy centrally managed economy and is typical for the countries in transition period.


Afiliacja:

Marika Pirveli: Uniwersytet Szczeciński, Zakład Geografii Społecznej i Turyzmu, ul. Mickiewicza 18, 70-383 Szczecin, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(29)/2007
Agnieszka Szlaska
Strategia rozwoju gminy jako wyznacznik podejścia lokalnej elity politycznej do rozwoju lokalnego

Strategia rozwoju gminy jako wyznacznik podejścia lokalnej elity politycznej do rozwoju lokalnego

Artykuł jest poświęcony roli lokalnej elity politycznej w procesie rozwoju lokalnego, przedstawionej na przykładzie trzech gmin. Autorka koncentruje uwagę na związku pomiędzy świadomością społeczno-gospodarczą radnych a strategią rozwoju gminy. Rozważania autorki sprowadzają się do konfrontacji pomiędzy subiektywnie postrzeganymi przez lokalnych decydentów słabymi i mocnymi stronami badanych gmin, strategią ich rozwoju oraz kierunkami podejmowanych działań. Analiza strategii rozwoju w trzech gminach ukazuje odmiennie podejście do planowania strategicznego, wynikające z różnych postaw radnych wobec kreowania postępu gospodarczego, które mają zasadniczy wpływ na funkcjonowanie układów lokalnych.


Commune Development Strategy as a Determinant of the Local Political Elite

The article is devoted to the role of the local political elites in the process of local commune (gmina) development. The research was made in three municipalities that differ in terms of economic development and their location on the territory of Poland. The author discusses the relation between the social-economic awareness of the councillors and the commune development strategy. She confronts the strengths and weaknesses of the municipalities in question as perceived by the local decision-makers with their communal development strategies and the course of action undertaken. The analysis of the development strategies of the three communes shows different approaches to strategic planning that result from differing attitudes of the councillors towards the creation of economic progress which, in turn, have a fundamental influence on the functioning of local structures.


Afiliacja:

Agnieszka Szlaska: absolwentka Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych oraz Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych Uniwersytetu Warszawskiego, ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(31)/2008
Paulina Piotrowska
Ochrona środowiska kontra rozwój gospodarczy. Teorie środowiskowe i ich wykorzystanie w polityce gospodarczej

Ochrona środowiska kontra rozwój gospodarczy. Teorie środowiskowe i ich wykorzystanie w polityce gospodarczej

Artykuł opisuje problem zanieczyszczenia środowiska we współczesnym świecie jako efekt uboczny rozwoju gospodarczego. Głównym celem artykułu jest prezentacja dwóch teorii politycznych z zakresu ochrony środowiska - Green Political Theory i environmentalism, oraz modernizacji ekologicznej jako możliwości kierowanego przez państwo, kompleksowego rozwiązania problemu ochrony środowiska w procesie rozwoju. Wskazana jest rola kontekstu dla zastosowania wspomnianych teorii, co wykazano na przykładzie USA, Niemiec, Norwegii, Wielkiej Brytanii, państw socjalistycznych, Polski i Unii Europejskiej. Ponadto artykuł zawiera krótką analizę stylów prowadzenia polityki środowiskowej - ekocentryzmu, technocentryzmu, ekoliberalizmu i ekokolektywizmu.


Environment Protection vs. Economic Development. Environmental Theories and Their Use in an Economic Policy

The following article shows the problem of environmental pollution in contemporary world as an side-effect of economic development. The main aim of the article is to present two political theories of an environmental protection extend - Green Political Theory and environmentalism and ecological modernization as a possibility of solution for the environmental protection problem in the process of development. Action is complex and guided by the state. The role of context is pointed out, which is proved on the example of USA, Germany, Norway, Great Britain, socialist states, Poland and European Union. Additionally, article analyses the directions of environmental policies - ecocentrism, technocentrism, ecoliberalism and ecocollectivism.


Afiliacja:

Paulina Piotrowska: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(34)/2008
Janusz Heller
Poziom rozwoju gospodarczego województw a dochody samorządów terytorialnych w Polsce

Poziom rozwoju gospodarczego województw a dochody samorządów terytorialnych w Polsce

Celem badań była ocena dysproporcji w dochodach samorządów terytorialnych w Polsce oraz ich związek z poziomem rozwoju gospodarczego województw. Podstawą tej oceny była łączna analiza dochodów samorządów wojewódzkich, powiatowych i gminnych w szesnastu województwach w latach 2002-2006. Na wstępnym etapie badań przyjęto hipotezę, że w województwach, które są na wyższym poziomie rozwoju gospodarczego, uzyskuje się też wyższe dochody w budżetach samorządów. Zmiany ustawowe wprowadzone 1 stycznia 2004 r. spowodowały wzrost dochodów ogółem oraz dochodów własnych w samorządach terytorialnych. Dochody te rosły najszybciej w województwach najbardziej rozwiniętych gospodarczo, a więc wpływały na pogłębianie dysproporcji rozwojowych między województwami w Polsce. Różnice te były tylko częściowo niwelowane przez dotacje i subwencje z budżetu państwa.


Level of Economic Development of Voivodeships and Income of Local Governments in Poland

The aim of the research was to evaluate disproportions in Polish local governments"€™ income and their connection with the level of economic development of voivodeships. The basis of this evaluation was an analysis including the income of governments at a voivodeship, district and commune levels in 16 voivodeships in the years 2002-2006. In the initial stage of the research, a hypothesis was made that in the voivodeships that are at a higher level of economic development the income of local governments is also higher. The changes in law introduced on l January 2004 caused an increase of local governments"€™ income. The income increased at the fastest pace in the most developed regions, thus contributing to the deepening of development disproportions between voivodeships in Poland. These differences were only partially decreased by subventions from the state budget.


Afiliacja:

Janusz Heller: Katedra Makroekonomii Wydziału Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie ( ul. K. Obitza 2 10-710 Olsztyn);

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(38)/2009
Kazimierz Niewiadomski
Czynniki różnicujące ruch turystyczny na przykładzie Polski i województwa podlaskiego

Czynniki różnicujące ruch turystyczny na przykładzie Polski i województwa podlaskiego

Opracowanie jest poświęcone ocenie ruchu turystycznego i czynnikom, które powodują, że w poszczególnych województwach i powiatach województwa podlaskiego jest on zróżnicowany. W skali kraju w różnicowaniu ruchu turystycznego coraz większą rolę odgrywają czynniki związane z ogólnym rozwojem gospodarczym danego regionu. W województwie podlaskim natomiast w dalszym ciągu głównym motywem przyjazdów turystów są walory przyrodnicze.


Factors Differentiating Tourist Traffic on the Example of Poland and the Area of the Podlaskie Voivodeship

This study is devoted to the evaluation of tourist traffic and factors differentiating it between the voivodeships of Poland and the counties of the Podlaskie Voivodeship. Within the country, factors related to the general economic development of a specific region play a more and more significant role in differentiating the tourist traffic. In the Podlaskie Voivodeship, however, there are continuously the natural values which are the main attraction for visiting tourists.


Afiliacja:

Kazimierz Niewiadomski: Politechnika Białostocka, Wydział Zarządzania, ul. Wiejska 45A,15-351 Białystok, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(39)/2010
Marek Furmankiewicz, Joanna Stefańska
Partnerstwa terytorialne jako sieci organizacyjne. Analiza powiązań w trzech wybranych

Partnerstwa terytorialne jako sieci organizacyjne. Analiza powiązań w trzech wybranych

W artykule analizowany jest charakter powiązań pomiędzy instytucjonalnymi uczestnikami współpracy międzysektorowej w ramach partnerstw terytorialnych (a dokładniej tzw. lokalnych grup działania LEADER) utworzonych na obszarach wiejskich w celu podejmowania wspólnych działań na rzecz rozwoju społeczno-ekonomicznego określonych regionów. W kontekście koncepcji kapitału społecznego, za pomocą podstawowych wskaźników sieciowych, zbadano powiązania w trzech partnerstwach położonych w odrębnych regionach historyczno-kulturowych Polski. Omówiono interakcje pomiędzy uczestnikami współpracy (koordynacja, kooperacja, konflikt, kontrola i konkurencja) oraz przepływy (informacji, środków finansowych, zasobów ludzkich i rzeczowych).

Słowa kluczowe: partnerstwo terytorialne  kapitał społeczny  relacje sieciowe  


Cross-sectoral Partnerships as Organisational Networks. The Analysis of Relations in Three Local Action Groups in Poland

This paper presents analysis of different connections between institutional participants of three area-based partnerships (LEADER Local Action Groups) that have been created in rural areas to coordinate actions which contribute to social and economic development of the respective regions. The relations in three partnerships located in different historical-cultural regions of Poland were analysed in the context of the social capital concept, using basic network relation indexes. Various types of interactions between agents (coordination, conflict, co-operation, control and competition) and flows (information, financial assets, human resources and tangible resources) have been analysed.

Słowa kluczowe: territorial partnership  social capital  network relation  


Afiliacja:

Marek Furmankiewicz: Katedra Gospodarki Przestrzennej, Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu, Polska Joanna Stefańska: Centrum Rozwiązań Systemowych, Wrocław, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(49)/2012
Wiktor Adamus, Paweł Ptaszek
Modele rozwoju gmin w ujęciu wielokryterialnego procesu decyzyjnego

Modele rozwoju gmin w ujęciu wielokryterialnego procesu decyzyjnego

Celem artykułu jest przedstawienie na przykładzie dwóch gmin (Słopnic i Tymbarku) podobieństw i różnic między strategicznymi kierunkami rozwoju. Artykuł ma charakter metodologiczny, wykorzystano w nim bowiem po raz pierwszy metodę decyzyjnego wielokryterialnego Analitycznego Procesu Hierarchicznego (AHP) do oceny korzyści i kosztów podstawowych kryteriów rozwoju społeczno-gospodarczego gmin. W trakcie badania zidentyfikowano kluczowe czynniki rozwoju gmin dotyczące paradygmatu rozwoju endogenicznego oraz określono preferowany model rozwoju gmin w odniesieniu do ich profilu społeczno-ekonomicznego.

Słowa kluczowe: rozwój lokalny  gmina  samorząd terytorialny  strategia  model rozwoju  AHP  


Development models of local communities in the multi-criteria decision-making process

The goal of the paper is to indicate similarities and differences between strategic priorities of socio-economic development on the basis of research conducted in two local communities: Tymbark and Slopnice. The paper is based on a methodological approach called the AHP method, which is used to evaluate the benefits and costs of the basic criteria of socio-economic development and prioritizing models of development. The research indicates key factors of local development in the framework of the endogenous development paradigm. Moreover, the preferred development models have been chosen in the compared communities.

Słowa kluczowe: local development  self-government  community  strategy  development model  AHP  


Afiliacja:

Wiktor Adamus: Uniwersytet Jagielloński, Instytut Ekonomii i Zarządzania, Zakład Metod Ilościowych, ul. Prof. St. Łojasiewicza 4, 30-348 Kraków, Polska; wiktor.adamus@uj.edu.pl

Paweł Ptaszek: Uniwersytet Jagielloński, Instytut Ekonomii i Zarządzania, Zakład Metod Ilościowych, ul. Prof. St. Łojasiewicza 4, 30-348 Kraków, Polska; pawel.ptaszek@poczta.onet.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(50)/2012
Maciej Smętkowski
Wschodnie obszary problemowe i ich trajektorie rozwojowe na przykładzie Polski i Niemiec

Wschodnie obszary problemowe i ich trajektorie rozwojowe na przykładzie Polski i Niemiec

Artykuł zawiera porównanie zmian zachodzących we wschodnich obszarach Polski i Niemiec na przestrzeni ostatnich lat. Podjęto w nim próbę wskazania najważniejszych problemów tych obszarów i ich wpływu na procesy rozwoju gospodarczego. Trajektorie rozwojowe wschodnich regionów Polski i Niemiec zostały przedstawione w kontekście procesów zjednoczenia i transformacji, z odniesieniem do polityki prowadzonej przez władze publiczne. We wnioskach sformułowano ocenę istotności i skali problemów dotykających wschodnich obszarów Polski i Niemiec, w tym próbę oceny skuteczności polityki regionalnej.

Słowa kluczowe: rozwój regionalny  regiony peryferyjne  polityka regionalna  


The Eastern problem areas and their growth trajectories – the example of Poland and Germany

The paper offers a comparison of changes which have been taking place in the eastern regions of Poland and Germany in the recent years. It sets out to identify the main problems of these areas and explain how they have affected economic development processes. The development trajectories of the eastern regions of Poland and Germany are discussed in the context of the reunification and trans-formation processes, and are related to the policies implemented by the public authorities. In its conclusions, the study evaluates the relevance and scale of the problems affecting the eastern parts of Germany and Poland, among them the effectiveness of their regional policies.

Słowa kluczowe: regional development  peripheral regions  regional policy  


Afiliacja:

Maciej Smętkowski: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; msmetkowski@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Joanna Dominiak, Paweł Churski
Rola innowacji w kształtowaniu regionów wzrostu i stagnacji gospodarczej w Polsce

Rola innowacji w kształtowaniu regionów wzrostu i stagnacji gospodarczej w Polsce

Celem artykułu jest ocena znaczenia innowacji w kształtowaniu się w Polsce regionów wzrostu oraz regionów stagnacji gospodarczej. Postępowanie badawcze składa się z dwóch etapów. W pierwszym – na podstawie wskaźników poziomu rozwoju społeczno-gospodarczego usystematyzowanych według następujących aspektów: ludność i osadnictwo, struktura gospodarki i rynek pracy, infrastruktura techniczna i dostępność przestrzenna oraz sytuacja finansowa i poziom zamożności – przy wykorzystaniu analizy skupień, dokonano grupowania województw, rozróżniając regiony silne i słabe gospodarczo. Drugi etap obejmuje identyfikację zależności między zróżnicowaniem regionalnym poziomu innowacyjności a rozkładem regionów rozwoju i stagnacji w Polsce, którą przeprowadza się przy wykorzystaniu analizy kanonicznej. Jej wyniki pozwoliły zidentyfikować silną zależność pomiędzy poziomem innowacyjności regionów, a ich poziomem rozwoju społeczno-gospodarczego we wszystkich wyróżnionych aspektach tego procesu, a zwłaszcza w relacji: poziom innowacyjności regionów – sytuacja finansowa oraz poziom zamożności.

Słowa kluczowe: województwo  region rozwoju  region stagnacji  innowacyjność regionu  zróżnicowanie regionalne Polski  


The role of innovation in the formation of regions of development and those of economic stagnation in Poland

The aim of this paper is to evaluate the importance of innovation in the formation of regions of development and those of economic stagnation in Poland. The test procedure adapted by the authors consists of two stages. In the first one, the authors use cluster analysis to group voivodeships into two categories according to the strength and weakness of their economies, on the basis of socio-economic development indicators, structured according to the following aspects: (1) population and settlement, (2) the structure of the economy and the job market, (3) technical infrastructure and easy access, and (4) the financial situation and wealth. In the second stage the authors use canonical analysis to identify the relationship between regional differences in the level of innovation and the distribution of development and stagnation regions in Poland. The results of the analysis shows a strong correlation between the level of innovativeness of a region and its level of socio-economic development in all highlighted aspects of this process, particularly in the relationship between the level of innovation development of a region and its financial situation and wealth.

Słowa kluczowe: region  region of development  region of economic stagnation  innovativeness of a region  regional differentiation in Poland  


Afiliacja:

Joanna Dominiak: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, Zakład Analizy Regionalnej, ul. Dzięgielowa 27, 61-680 Poznań, Polska; dominiak@amu.edu.pl

Paweł Churski: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, Zakład Analizy Regionalnej, ul. Dzięgielowa 27, 61-680 Poznań, Polska; chur@amu.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(54)/2013
Mikołaj Herbst, Piotr Wójcik
Delimitacja dyfuzji rozwoju z miast metropolitalnych z wykorzystaniem korelacji przestrzennej

Delimitacja dyfuzji rozwoju z miast metropolitalnych z wykorzystaniem korelacji przestrzennej

Ponieważ działania na rzecz zwiększania spójności gospodarczej w ujęciu przestrzennym są ważnym elementem polityki publicznej, a metropolie to główne ośrodki wzrostu gospodarczego, istotne jest zrozumienie, jaki jest zasięg przestrzenny dyfuzji rozwoju z dużych miast do otaczających je regionów, oraz które obszary charakteryzują się szczególnie niskim poziomem rozwoju na skutek braku funkcjonalnych powiązań z metropoliami. Niniejszy artykuł jest próbą zdelimitowania zjawiska dyfuzji rozwoju z miast metropolitalnych w Polsce, a także wskazania obszarów dotkniętych polaryzacją rozwoju. Analiza została przeprowadzona na poziomie gmin z wykorzystaniem miary lokalnej korelacji przestrzennej (LISA).

Słowa kluczowe: metropolie  rozwój gospodarczy  dyfuzja  delimitacja  


Diffusion of economic development from metropolitan cities in Poland. Delimitation on the basis of spatial correlation

Strengthening economic cohesion of regional economies is usually considered as one of the major goals of regional policy. At the same time, metropolitan cities are recognized as main centres of economic growth, influencing the development perspectives of more peripheral areas. It is therefore important to know the range and the mechanism of spillover of socio-economic development from metropolises to their surroundings, as well as to identify the areas which are economically lagging as a result of missing functional links with metropolises. The authors apply the local spatial correlation measures (local Moran’s statistics – LISA) in the analysis of municipal revenues in order to delimit the diffusion and polarization of economic development in Poland.

Słowa kluczowe: metropolitan areas  economic development  diffusion  delimitation  


Afiliacja:

Mikołaj Herbst: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; mherbst@uw.edu.pl

Piotr Wójcik: Uniwersytet Warszawski, Wydział Nauk Ekonomicznych, Zakład Teorii Rozwoju Gospodarczego, ul. Długa 44/50, 00-241 Warszawa, Polska; pwojcik@wne.uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(55)/2014
Katarzyna Sadowy
Godność życia jako miernik rozwoju społeczno-gospodarczego miast

Godność życia jako miernik rozwoju społeczno-gospodarczego miast

Artykuł porusza zagadnienia pomiaru i oceny dobrostanu człowieka oraz rozwoju społeczno-gospodarczego, a w szczególności najrzadziej dotąd stosowaną kategorię godności życia. Kategoria ta została zdefiniowana, określono także jej relację do pozostałych kategorii: warunków, poziomu i jakości życia. Przedstawiono możliwość wykorzystania jej do oceny przestrzeni miejskich o dużym znaczeniu społecznym. Wskazano dotychczasowe zastosowanie tego pojęcia w innych obszarach nauk i możliwe kierunki poszukiwań w celu stworzenia metod badawczych i wskaźników odpowiednich do stosowania tej kategorii.

Słowa kluczowe: społeczeństwo  godność życia  polityka miejska  


Life dignity as a measure of socio-economic development of cities

The paper presents the problem of measuring and evaluating human well-being and socioeconomic development. The goal of the paper is to introduce the term ‘life dignity’, to define it and specify its relation to such terms as living standards and quality of life, and, more importantly, to show the advantages of using life dignity as a benchmark for evaluating urban public space. The term ‘dignity’ is used in other fields of research that have already recommended directions for constructing the index and measuring methods

Słowa kluczowe: society  life dignity  urban policy  


Afiliacja:

Katarzyna Sadowy: Collegium Mazovia Innowacyjna Szkoła Wyższa, ul. Sokołowska 161, 08-110 Siedlce, Polska; warszawa.ks@gmail.com

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(56)/2014
Dominika Wojtowicz
Wpływ funduszy unijnych na rozwój turystyki w województwie warmińsko-mazurskim

Wpływ funduszy unijnych na rozwój turystyki w województwie warmińsko-mazurskim

Turystyka jest ważnym czynnikiem rozwoju regionalnego, który mógłby stać się motorem zmian społeczno-gospodarczych wielu obszarów naszego kraju. Wzrost liczby turystów pozytywnie wpływa na rynek pracy i pobudza przedsiębiorczość w innych sektorach usług oferowanych w danym regionie. Pomimo potencjału, jakim dysponują niektóre polskie województwa, rozwój turystyki utrudniają: zły stan infrastruktury technicznej, zwłaszcza transportowej, wysoki stopień rozproszenia sektora, brak produktów turystycznych i ich odpowiedniej promocji. Choć Unia Europejska nie ma odrębnej polityki dedykowanej turystyce, fundusze przeznaczone na realizację polityki spójności w znacznej mierze mogą wspierać poprawę warunków dla dynamicznego rozwoju tego sektora. Artykuł jest poświęcony zagadnieniom związanym z wykorzystaniem funduszy unijnych na rozwój turystyki w województwie warmińsko-mazurskim. Wyniki przeprowadzonych analiz dowodzą pozytywnego – choć ograniczonego – wpływu realizowanych projektów na zwiększenie atrakcyjności oferty turystycznej i poprawę konkurencyjności podmiotów branży turystycznej. Zidentyfikowanymi problemami, obniżającymi skuteczność wsparcia tej branży, są niechęć do współpracy podmiotów w tworzeniu produktów turystycznych oraz problem przeinwestowania, który dotyczy części projektów.

Słowa kluczowe: turystyka  fundusze unijne  produkty turystyczne  ruch turystyczny  infrastruktura turystyczna  


The impact of EU funds on tourism development in the warmińsko-mazurskie voivodeship

The tourism sector plays an important role in regional economies. Its growth could become a driver of socio-economic development of different areas in Poland. The increasing number of visiting tourists has a positive impact on the labour market, and it stimulates entrepreneurship in other regions’ service sectors. Even though some Polish regions have great potential, there persist some substantial barriers to development of tourism: poor state of technical infrastructure, especially transport, significant dispersion of the sector, lack of tourism products, and poor promotion. As no separate policy dedicated to tourism is provided at the European Union level, the development of this sector can be financed from cohesion policy funds. The paper focuses on the use of EU funds for the development of tourism in the Warmia-Mazury region. The results of the analysis show a positive – albeit limited – impact of implemented projects on tourist attractiveness and on competitiveness of tourism sector firms. The effectiveness of the projects is limited due to low interest in cooperation in creating tourism products and to over-investment effects in some projects.

Słowa kluczowe: tourism  EU funds  cohesion policy funds  tourism products  tourist flows  tourism infrastructures  


Afiliacja:

Dominika Wojtowicz: Akademia Leona Koźmińskiego, Sustainable Development Center, Katedra Ekonomii, ul. Jagiellońska 57/59, 03-301 Warszawa, Polska; dominika.wojtowicz@kozminski.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Tomasz Kupiec
Użyteczność ewaluacji jako narzędzia zarządzania regionalnymi programami operacyjnymi

Użyteczność ewaluacji jako narzędzia zarządzania regionalnymi programami operacyjnymi

Artykuł prezentuje wyniki badania, którego celem była ocena użyteczności ewaluacji realizowanych na potrzeby regionalnych programów operacyjnych 2007–2013 (RPO). Badanymi elementami, składającymi się na użyteczność ewaluacji, były: jakość, adekwatność i wiarygodność wniosków wynikających z ewaluacji. Badanie zrealizowano w formie analizy dokumentów na reprezentatywnej próbie 71 raportów ewaluacyjnych ukończonych w latach 2008–2012. Wyniki badania pokazują, że wiele raportów nie dostarcza istotnych rekomendacji oraz nie udziela odpowiedzi na kluczowe pytania badawcze. Najczęściej w trakcie ewaluacji nie udaje się odpowiedzieć na pytanie o wpływ RPO na rozwój społeczno-gospodarczy województw. Zaobserwowana niska użyteczność dokonywanych ocen stanowi podstawę do sformułowania wniosków o negatywnych trendach w rozwoju systemu ewaluacji RPO, obejmujących nastawienie systemu na dostarczanie prostych informacji i „produkcję raportów”, a nie zaspokajanie faktycznego popytu na wiedzę.

Słowa kluczowe: użyteczność ewaluacji  system ewaluacji  regionalny program operacyjny  polityka spójności  


The usability of evaluation as a tool for managing regional operational programmes

The paper presents an analysis of usability of regional operational programmes 2007−2013 (ROP) evaluations. The elements of usability under study are: quality, relevance, and credibility of the evaluation assumptions. The study consists in desk research of a representative sample (n = 71) of the evaluation reports completed between 2008 and 2012. The results show that many reports do not contain important recommendations and do not answer key research questions. In most cases, the evaluations fail to supply an answer on the impact of ROP on the socio-economic development of regions. The limited usefulness of evaluation reports leads to conclusions about negative trends in the development of the ROP evaluation system, which is focused on providing simple information, reports production, and does not respond to actual demand for knowledge.

Słowa kluczowe: evaluation usability  evaluation system  regional operational programme  cohesion policy  


Afiliacja:

Tomasz Kupiec: Akademia Leona Koźmińskiego w Warszawie, ul. Jagiellońska 57/59, 03-301 Warszawa, Polska; t.kupiec@evaluation.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(57)/2014
Grzegorz Gorzelak
Wykorzystanie środków Unii Europejskiej dla rozwoju kraju – wstępne analizy

Wykorzystanie środków Unii Europejskiej dla rozwoju kraju – wstępne analizy

Artykuł analizuje statystyczne zależności między wielkością napływu środków z Unii Europejskiej do Polski a procesami wzrostu gospodarczego jednostek terytorialnych (województw, NUTS3 oraz powiatów). Analiza korelacji wskazuje, że jednostki słabiej rozwinięte, które otrzymały relatywnie więcej środków UE w przeliczeniu na mieszkańca, rozwijały się wolniej niż wyżej rozwinięte, co powoduje, że korelacje te są ujemne (w skali województw) lub też bliskie zeru (dla NUTS3 i powiatów). Taki obraz sugeruje, że jak dotychczas wykorzystanie środków UE prowadzi do silniejszego efektu popytowego niż podażowego. Należy postulować, by w kolejnym okresie programowania (2014–2020) środki UE w większym stopniu przyczyniały się do stymulowania rozwoju kraju i jego regionów niż – jak to było dotychczas – do poprawy warunków życia.

Słowa kluczowe: Unia Europejska  Polityka Spójności  


The use of the European Union financial resources for the development of the country: Preliminary analyses

The paper analyzes statistical relationships between the inflow of EU financial resources to Polish territorial units (voivodeships, NUTS3 and poviats) and the pace of their economic growth. Correlation analysis reveals that the less developed units which enjoyed relatively more massive inflows per capita grew more slowly than the better developed ones – the correlation coefficients are negative (for the voivodeships) or close to zero (for NUTS3 and poviats). This suggests that until now, the EU funds have led to a stronger demand effect than the supply effect in the Polish economy. It may therefore be claimed that in the next programming period 2014–2020, more funds received from the EU should be devoted to the support of economic development than to the improvement of living conditions.

Słowa kluczowe: European Union  Cohesion Policy  


Afiliacja:

Grzegorz Gorzelak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; g.gorzelak@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(58)/2014
Grzegorz Gorzelak, Bohdan Jałowiecki
Koniunktura w Polsce lokalnej 2013

Koniunktura w Polsce lokalnej 2013

Artykuł przedstawia wyniki ankiet przeprowadzonych wśród polskich gmin do 50 tys. mieszkańców pod koniec 2013 r. Uzyskany na podstawie ok. 1300 wypełnionych ankiet materiał z dużą dokładnością przedstawia aktywność samorządów lokalnych w promowaniu rozwoju gospodarczego gmin, a także daje dość dobry obraz postaw i opinii samorządowców na tematy związane z rozwojem lokalnym. Badanie nawiązuje do wcześniejszych analiz prowadzonych w połowie lat dziewięćdziesiątych i potwierdza, iż przestrzenne zróżnicowanie sprawności samorządów ma swoje uwarunkowania historyczne.

Słowa kluczowe: rozwój lokalny  samorząd terytorialny  sprawność  zróżnicowania regionalne  


Economic performance in Polish regions in 2013

The article presents the results of a questionnaire received in Autumn 2013 from over 1,300 Polish municipalities whose population does not exceed 50 thousand people. The material obtained from this questionnaire offers exact data concerning the performance of local governments in promoting local economic development, as well as opinions and values shared by these governments. The research is related to a similar undertaking performed in mid-1990s, and confirms earlier hypotheses indicating that spatial differentiation of performance of the local governments in Poland has deep historical roots.

Słowa kluczowe: local development  local government  performance  regional differentiation  


Afiliacja:

Grzegorz Gorzelak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; g.gorzelak@uw.edu.pl

Bohdan Jałowiecki: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; jalowiecki@post.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Andrzej Raczyk, Kamila Graczyk
Polityka promocyjno-informacyjna a rozwój gospodarczy miast Polski

Polityka promocyjno-informacyjna a rozwój gospodarczy miast Polski

Celem pracy była analiza zróżnicowania przestrzennego jakości polityki promocyjnej i informacyjnej miast Polski ukierunkowanej na rozwój gospodarczy. Badanie oparto na przeprowadzonym audycie elektronicznym oraz szczegółowej weryfikacji oficjalnych serwisów internetowych 306 miast w Polsce. Analiza wykazała bardzo dużą różnorodność rzeczywistego zaangażowania samorządów lokalnych w poprawę atrakcyjności inwestycyjnej miast. W wielu wypadkach obserwować można częściowy lub całkowity brak przejawów realizacji polityki promocyjno-informacyjnej. Badanie wykazało również brak spójności oraz tymczasowość podejmowanych działań marketingowych.

Słowa kluczowe: polityka promocyjno-informacyjna  marketing terytorialny  audyt  Polska  


Promotion and information policy and economic development of Polish cities

The purpose of this paper is to analyze cities’ promotion and information policy regarding the development of economic activity. The study was carried out in the form of electronic audit and evaluation of the official websites of 306 cities in Poland. On this basis, promotion and information policy was assessed and its spatial diversity analyzed. The analysis revealed significant diversity of actual involvement of local self-governments in enhancing investment attractiveness of cities. It seems that in most cases such policy either does not exist at all, or is hardly implemented. The study also shows a lack of cohesion as well as temporariness of marketing activities undertaken.

Słowa kluczowe: promotion and information policy  city marketing  audit  Poland  


Afiliacja:

Andrzej Raczyk: Uniwersytet Wrocławski, Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, Zakład Zagospodarowania Przestrzennego, ul. Kuźnicza 49/55, 50-138 Wrocław, Polska; andrzej.raczyk@uni.wroc.pl

Kamila Graczyk: Uniwersytet Wrocławski, Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, Zakład Zagospodarowania Przestrzennego, ul. Kuźnicza 49/55, 50-138 Wrocław, Polska; kamila.gk@interia.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(59)/2015
Robert Pater, Rusłan Harasym, Tomasz Skica
Index ofregional economic development. Some considerations and the case of Poland

Index ofregional economic development. Some considerations and the case of Poland

A measure of economic development for regions is proposed in the form of a multicomponent index. This measure is composed of the following aspects: technology, infrastructure, human capital and social capital and defied by an array of indicators. Such a measure has significant advantages over the most commonly used indicator of GDP per capita. The statistical data based on which it is built are freely available and with a much shorter time lag than GDP at the regional level. This indicator makes it possible to depict economic factors behind long-run economic growth as well as to include less measurable factors such as social change, environmental degradation, etc. On the one hand, the proposed indicator comprises symptoms of the quality of life, and on the other hand, it includes factors which are essential for long-run economic growth and productivity. The authors show usefulness of such an indicator for policy formulation, which is rarely pointed out in the case of other indexes and is especially important at a time when long-run economic growth, and also development, in high-developed countries is endangered. The authors also discuss some general aspects of constructing indexes of economic development for regions, e.g., the often omitted problem of inclusion of cyclical indicators in the indexes of development. Empirical analysis of the proposed indicator is made for the NUTS-2 regions of Poland for the years 2009–2011.

Słowa kluczowe: economic development  regional development  development index  long-run growth  external effects  


Wskaźnik rozwoju gospodarczego województw

W artykule zaproponowano miernik rozwoju społeczno-gospodarczego województw o postaci wskaźnika wielokomponentowego. Miernik obejmuje następujące obszary: technologia, infrastruktura, kapitał ludzki i kapitał społeczny, które definiowane są przez wiele innych wskaźników. Posiada on znaczące przewagi w stosunku do najczęściej stosowanego wskaźnika PKB per capita. Dane statystyczne, na podstawie których jest tworzony, są powszechnie dostępne i ze znacznie mniejszym opóźnieniem niż PKB na poziomie regionów. Wskaźnik ten pozwala ująć czynniki gospodarcze związane z długookresowym wzrostem gospodarczym, jak i efekty zewnętrzne, takie jak zmiany społeczne oraz zanieczyszczenie środowiska i inne. Zaproponowana konstrukcja wskaźnika obejmuje elementy wskaźników jakości życia, popularnych na poziomie krajów, jednak uwzględnia również czynniki niezbędne dla rozwoju gospodarek, a prowadzące do wzrostu wydajności pracy. Autorzy stoją na stanowisku, że takie ujęcie jest niezbędne w dobie problemów gospodarek z długookresowym wzrostem gospodarczym, wpływającym na ich rozwój. W artykule dokonano analizy empirycznej zaproponowanego miernika w odniesieniu do województw w latach 2009–2011. Stwierdzono podobieństwa, ale również wyraźne dywergencje wartości zaproponowanego wskaźnika w przekroju województw w stosunku do PKB per capita. Bazując na powyższych ustaleniach, dokonano także analizy przyczyn takiego stanu rzeczy.

Słowa kluczowe: rozwój gospodarczy  rozwój regionalny  miernik rozwoju  wzrost długookresowy  efekty zewnętrzne  


Afiliacja:

Robert Pater: University of Information Technology and Management, Chair of Macroeconomics, ul. Sucharskiego 2, 35-225 Rzeszow, Poland; rpater@wsiz.rzeszow.pl

Rusłan Harasym: University of Information Technology and Management, Chair of Macroeconomics, ul. Sucharskiego 2, 35-225 Rzeszow, Poland; rharasym@wsiz.rzeszow.pl

Tomasz Skica: University of Information Technology and Management, Chair of Finance, Institute for Financial Research and Analyses, ul. Sucharskiego 2, 35-225 Rzeszow, Poland; tskica@wsiz.rzeszow.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(64)/2016
Mieczysław Adamowicz, Paweł Janulewicz
Ocena poziomu rozwoju dużych miast w Polsce – wyniki badań wykorzystujących wzorzec rozwoju Hellwiga

Ocena poziomu rozwoju dużych miast w Polsce – wyniki badań wykorzystujących wzorzec rozwoju Hellwiga

Celem pracy jest określenie i ocena poziomu rozwoju społeczno-gospodarczego największych miast w Polsce oraz różnic i dysproporcji, jakie występowały między nimi w latach 2010–2012. Przedmiotem badań było 30 miast, w których liczba mieszkańców przekraczała 120 tys. Miasta te odgrywają kluczową rolę w państwie. Do napisania pracy wykorzystano literaturę problemu i badania empiryczne, które przeprowadzono na danych zaczerpniętych z Banku Danych Lokalnych GUS przy wykorzystaniu metody wzorca rozwoju Hellwiga. Rozpatrywano 67 danych diagnostycznych, których liczbę po weryfikacji formalnej ograniczono do 42 zmiennych. Zostały one podzielone na pięć kategorii: cechy demograficzne, jakość i dostępność usług kulturalno-oświatowych, warunki pracy i bezpieczeństwa społecznego, warunki mieszkaniowe i potencjał gospodarczy. Dla wybranych cech określono charakterystyki statystyczne pozwalające na ocenę różnic i dysproporcji. Po redukcji w badaniu wykorzystano 21 zmiennych. W wyniku analiz wyróżniono cztery grupy miast reprezentujących rożny poziom rozwoju lokalnego. Badania pozwoliły na porównawczą ocenę rozwoju każdego miasta z punktu widzenia badanych cech. Zastosowana metoda wskazała na istotne dysproporcje w rozwoju lokalnym badanych jednostek. Wykazano przydatność metody do oceny rozwoju miast i możliwość wykorzystania uzyskanych w wyniku badań miar i wskaźników syntetycznych jako narzędzi w zarządzaniu miastami.

Słowa kluczowe: miasta w Polsce  rozwój lokalny  metoda wzorca rozwoju Hellwiga  


Evaluation of socio-economic development of large cities in Poland – results of a study with the use of the Hellwig development pattern method

The aim of the paper is to define and evaluate the level of local socio-economic development of largest cities in Poland, as well as the differences and disproportions which appeared between them in the years 2010-2012. The subject of the research were 30 cities in Poland whose population exceeded 120 thousand. These cities fulfil key roles in the country. A literature review and an empirical analysis were used as the base for this work. The data from the Local Data Bank (by CSO) were analyzed with the use of one of the taxonomic methods – the Hellwig development pattern method. Originally, 67 diagnostic variables were examined which, after verification, were cut down to 42 variables. Five groups of variables were distinguished: demographic figures, quality and availability of cultural and educational services, labour and social security conditions, housing conditions, and economic potential. Statistical description of the cities was prepared for all the groups of variables. The differences and disproportions between the cities were revealed. After reduction, 21 variables were used. Four groups of cities representing different levels of local development were distinguished. The results of the research allow for a comparative assessment of each city with reference to its characteristics. The research results showed substantial differences and disproportions in the level of local socio-economic development of the surveyed cities. The used method proved to be an adequate tool for local development analysis. The synthetic measures and indexes proved to be a useful tool of city management.

Słowa kluczowe: cities in Poland  local development  Hellwig development pattern method  


Afiliacja:

Mieczysław Adamowicz: Państwowa Szkoła Wyższa im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej, Katedra Ekonomii i Zarządzania, ul. Sidorska 95/97, 21-500 Biała Podlaska, Polska; adamowicz.mieczyslaw@gmail.com

Paweł Janulewicz: Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie, Katedra Marketingu i Zarządzania, ul. Akademicka 13, 20-950 Lublin, Polska; janulewicz.pawel@gmail.com

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(65)/2016
Agnieszka Kozera
Zadłużenie metropolii w Polsce w latach 2007–2013

Zadłużenie metropolii w Polsce w latach 2007–2013

Dług jednostek samorządu terytorialnego (JST) jest częścią państwowego długu publicznego. Analiza zjawiska zadłużenia sektora samorządowego ma więc istotne znaczenie dla bezpieczeństwa finansowego państwa. W Polsce w latach 2007–2013 dynamicznie wzrosło zadłużenie JST, a w szczególności największych miast na prawach powiatu – metropolii. Ze względu na dualny charakter realizują one ważne zadania w sferze społecznej i infrastrukturalnej, które przesądzają o jakości codziennego życia mieszkańców i mają wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy regionu, jak i obszarów metropolitalnych. Nadmierny wzrost zadłużenia stanowić może w przyszłości barierę osiągania wysokiego tempa rozwoju społeczno-gospodarczego metropolii. Celem artykułu jest analiza zjawiska zadłużenia największych miast na prawach powiatu – metropolii – w Polsce w latach 2007–2013. Analizę przeprowadzono na podstawie danych pochodzących z Ministerstwa Finansów (Wskaźniki do oceny sytuacji finansowej jednostek samorządu terytorialnego).

Słowa kluczowe: zadłużenie  metropolie  miasta na prawach powiatu  jednostki samorządu terytorialnego  


The debt ofthe metropolises in Poland in 2007–2013

The debt of local government units (LGU) is part of the public debt. Therefore, the analysis of the phenomenon of local government debt is important for the financial security of the state. In Poland, in the period 2007–2013, the debt of local government units rapidly increased, in particular in the major cities with poviat rights – metropolises. Due to the dual nature of metropolises, they perform many important tasks in the social and infrastructure sphere that determine the quality of life of their residents and contribute to the socio-economic development of the region and metropolitan areas. However, an excessive increase in debt of the metropolis may in the future be a barrier to achieving a high rate of socio-economic development. The aim of the paper is to analyze the phenomenon of indebtedness in the largest cities with poviat rights – metropolises – in Poland in the years 2007–2013. The study draws on publicly accessible databases compiled by the Ministry of Finance (Wskaźniki do oceny sytuacji fiansowej jednostek samorządu terytorialnego).

Słowa kluczowe: indebtedness  metropolis  cities with poviat rights  local government units  


Afiliacja:

Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Katedra Finansów i Rachunkowości, ul. Wojska Polskiego 28, 60-637 Poznań; akozera@up.poznan.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(67)/2017
Agnieszka Stanowicka
Rola turystyki w stymulowaniu rozwoju miasta w opinii przedstawicieli urzędów miast województwa warmińsko-mazurskiego

Rola turystyki w stymulowaniu rozwoju miasta w opinii przedstawicieli urzędów miast województwa warmińsko-mazurskiego

Artykuł koncentruje się na ocenie roli turystyki w rozwoju miast województwa warmińsko-mazurskiego. Ankietowani przedstawiciele urzędów miejskich uznali, że turystyka jest ważna i ma wpływ na rozwój gospodarczy miast. Jednak walory przyrodnicze Warmii i Mazur nie są kluczowym czynnikiem, determinującym atrakcyjność turystyczną miast. Uznali też, że każde miasto powinno budować własną, odrębną markę. Nie powinno się zatem wspomagać marką regionu, czy też marką dominującego miasta w regionie. Pożądana jest natomiast współpraca miast regionu w ramach promocji produktu turystycznego.

Słowa kluczowe: miasto  region  turystyka  rozwój regionalny  


The role of tourism in stimulating the development of towns and cities according to representatives of town halls of the Warmian-Masurian voivodeship

The paper focuses on the assessment of the role of tourism in the development of towns and cities of the Warmian-Masurian voivodeship. The respondents, representatives of town halls, claim that tourism is important and has an impact on economic development of towns and cities. However, nature and wildlife of the Warmia and Masuria regions are not the key tourist attraction of the regions’ towns and cities. The respondents say that each town and city should build its own unique brand rather than relying on the region’s or a dominating city’s brand. It is however useful for the towns and cities of the regions to cooperate in order to promote the tourist product.

Słowa kluczowe: town or city  region  tourism  regional development  


Afiliacja:

Agnieszka Stanowicka: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Wydział Nauk Ekonomicznych, Katedra Makroekonomii, ul. Oczapowskiego 2, 10-719 Olsztyn, Polska; agnieszka.stanowicka@uwm.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(70)/2017
Grzegorz Krawczyk
Zróżnicowanie poziomu rozwoju ekonomicznego miast regionu wschodniego a zróżnicowanie dynamiki przemian

Zróżnicowanie poziomu rozwoju ekonomicznego miast regionu wschodniego a zróżnicowanie dynamiki przemian

Celem artykułu jest analiza poziomu rozwoju ekonomicznego oraz dynamiki przemian miast regionu wschodniego w latach 1995–2015. Przedmiotem badań uczyniono 54 miasta regionu. Źródłem danych do przeprowadzonej analizy był Bank Danych Lokalnych Głównego Urzędu Statystycznego. Do badania użyto analizy taksonomicznej, metody bez wzorca. Przeanalizowano 10 zmiennych w badanym okresie. Podzielono je na zmienne dotyczące budżetów gmin, podmiotów gospodarki narodowej i rynku pracy. W wyniku przeprowadzonej analizy stwierdzono, że w przypadku 50 miast odnotowujemy ich rozwój w badanym okresie. Zaobserwowano, że zróżnicowanie poziomu rozwoju ekonomicznego miast regionu wschodniego w układzie przestrzennym nie zmniejsza się. Stwierdzono również, że akcesja Polski do Unii Europejskiej miała wpływ na wzrost indeksów dynamiki przemian badanych miast.

Słowa kluczowe: rozwój lokalny  rozwój ekonomiczny  miasta  analiza taksonomiczna  


Diversification of the level of economic development of cities and towns in the eastern region versus the diversification of the dynamics of changes

The aim of the paper is to analyze the level of economic development and its dynamics in the cities and towns in the eastern region between 1995 and 2015. The objects of the study were 54 cities and towns of the region. The source of the data for the analysis was the Local Data Bank of the Central Statistical Office. Taxonomic analysis, no-pattern method was used for the study. Ten variables were analyzed during the studied period. They were divided into those referring to budgets of municipalities/communes, national economy entities, and the labor market. As a result of the analysis, it was discovered that 50 cities and towns showed signs of development in the period. It was observed that the diversification of the level of economic development of cities and towns of the eastern region in the spatial layout did not decrease. It was also stated that the accession of Poland to the European Union had an impact on the growth of dynamics indexes of changes for the towns and cities.

Słowa kluczowe: local development  economic development  cities and towns  taxonomic analysis  


Afiliacja:

Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, Wydział Matematyki, Informatyki i Architektury Krajobrazu, Instytut Architektury Krajobrazu, Katedra Kształtowania Przestrzeni, ul. Konstantynów 1 H, 20-708 Lublin; Polska; grzegorz.krawczyk@poczta.onet.eu