KWARTALNIK NAUKOWY
Logo SRIL
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
SRiL in English



Adres Redakcji:
Kwartalnik naukowy "Studia Regionalne i Lokalne"
Uniwersytet Warszawski
Centrum Europejskich Studiów
Regionalnych i Lokalnych (EUROREG)
Krakowskie Przedmieście 30
00-927 Warszawa
e-mail: sril.euroreg@uw.edu.pl
www: www.studreg.uw.edu.pl
 
 ISSN: 1509-4995
 Wersją pierwotną czasopisma jest wersja papierowa.
 
http://www.euroreg.uw.edu.pl/ http://www.rsa.euroreg.uw.edu.pl http://scholar.com.pl/sklep.php
archiwum
ROCZNIKI:   2000   2001   2002   2003   2004   2005   2006   2007   2008   2009   2010   2011   2012   2013   2014   2015   2016   2017

ROCZNIK 2012
 
Numer: 1(47)/2012
Arkadiusz Świadek
Wielkość przedsiębiorstw i ich struktura własności a rozwój innowacyjności w regionalnych systemach przemysłowych

Wielkość przedsiębiorstw i ich struktura własności a rozwój innowacyjności w regionalnych systemach przemysłowych

W krajach przechodzących etap transformacji struktura przedsiębiorstw i własności kapitału wpływa na procesy ekonomiczne, w tym również na aktywność innowacyjną w przemyśle. Prowadzone badania wskazują, że kluczem do akceleracji rozwoju ekonomicznego jest transfer technologii z zagranicy, a implementacja nowych rozwiązań zależy głównie od podmiotów średnich i dużych. Przedsiębiorstwa krajowe mikro i małe zlokalizowane w polskich regionach charakteryzują się niechęcią do podejmowania ryzyka, ale w miarę upływu czasu aktywność innowacyjna tych drugich staje się porównywalna do ich zagranicznych i dużych konkurentów.

Słowa kluczowe: innowacje  system  region  przemysł  


Size and ownership structure of enterprises versus development of innovations in the regional industrial systems

In transition economies, the size and ownership structure of enterprises determine their economic behaviour as well as their attitudes towards innovations. Many studies show that one of the key factors accelerating economic performance of the companies is technological transfer from abroad, and that successful implementation of the new know-how is mainly undertaken by medium and large enterprises. The domestic micro and small enterprises located in Polish regions proved to be rather risk-averse and therefore not very innovative. However, their innovative activities accelerate over time, and eventually they catch up with foreign and large enterprises.

Słowa kluczowe: innovation  system  region  industry  


Afiliacja:

Arkadiusz Świadek: Uniwersytet Zielonogórski, Wydział Ekonomii i Zarządzania, Zakład Innowacji i Przedsiębiorczości, ul. Podgórna 50, 65-246 Zielona Góra, Polska; aswiadek@uz.zgora.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Waldemar A. Gorzym-Wilkowski
Planowanie zagospodarowania przestrzennego województwa lubelskiego w okresie powojennym - praktyka wobec teorii i ustawodawstwa

Planowanie zagospodarowania przestrzennego województwa lubelskiego w okresie powojennym - praktyka wobec teorii i ustawodawstwa

Wojewódzkie planowanie przestrzenne było w ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat przedmiotem licznych prac teoretycznych i regulacji prawnych. W okresie tym władze województwa lubelskiego sporządziły szereg planów zagospodarowania przestrzennego, określanych niekiedy jako plany regionalne. Rozważania teoretyczne często traktowały planowanie przestrzenne (szczególnie regionalne) jako planowanie przyszłej struktury przestrzennej i działań zmierzających do jej osiągnięcia. Natomiast przepisy i praktyka planowania przestrzennego w coraz większym stopniu kształtowały plany wojewódzkie jako dokumenty określające jedynie pożądaną strukturę przestrzeni - przede wszystkim jej funkcje społeczno-ekonomiczne i przyrodnicze. Przyczyną tej rozbieżności był niewątpliwie silny wpływ uwarunkowań ustrojowych i prawnych na praktykę wojewódzkiego planowania przestrzennego.

Słowa kluczowe: gospodarka przestrzenna  planowanie przestrzenne  planowanie regionalne  ustawodawstwo  województwo lubelskie  zagospodarowanie przestrzenne  


Spatial planning in the Lublin voivodeship in the post-Second World War period - practice versus theory and legislation

Over the past few decades, voivodeship-level spatial planning has been the subject of numerous theoretical studies and legal regulations. During this period, the authorities of the Lublin voivodeship prepared a number of spatial development plans, sometimes referred to as regional plans. In theoretical dissertations, this spatial planning (especially the regional one) was usually seen as a plan of the future spatial structure and of activities aimed at achieving it, whereas regulations on spatial planning and its practice increasingly shaped voivodeship plans as documents defining only the desired spatial structure - first of all its socioeconomic and environmental functions. A strong impact of political and legal conditions on the practice of voivodeship-level spatial planning is undoubtedly the reason for this difference.

Słowa kluczowe: land management  legislation  Lublin voivodeship  regional planning  spatial economy  spatial planning  


Afiliacja:

Waldemar A. Gorzym-Wilkowski: Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Wydział Nauk o Ziemi i Gospodarki Przestrzennej, al. Kraśnicka 2cd, 20-718 Lublin, Polska; wagw@op.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Roman Kosmalski
Przyczyny nierówności technologicznych w polskich województwach w latach 1998-2008

Przyczyny nierówności technologicznych w polskich województwach w latach 1998-2008

Celem artykułu jest określenie przyczyn różnego poziomu efektywności technologii gospodarek poszczególnych regionów w Polsce, utożsamianych z województwami, a w konsekwencji zróżnicowania wydajności pracy. Aby określić przyczyny tego zróżnicowania zastosowano zmodyfikowaną wersję modelu DEA (non-radial Data Envelopment Analysis). Z ekonomicznego punktu widzenia największą zaletą takiego modelu jest rezygnacja z jednolitego wskaźnika efektywności technologicznej dla wszystkich nakładów. W modelu tym zakłada się, że każdy nakład może mieć inny wskaźnik efektywności. W rezultacie możliwa jest substytucja między nakładami kapitału rzeczowego i pracy. Zastosowanie modelu non-radial DEA pozwoliło wyznaczyć cząstkową efektywność nakładów czynników produkcji, także w ujęciu sektorowym. Omawiana metoda pozwala nie tylko określić efektywność technologii stosowanych w gospodarkach regionalnych, ale także dostarcza informacji o przyczynach ewentualnej nieefektywności, z jednoczesną propozycją pożądanej kombinacji nakładów, która pozwoli tę nieefektywność wyeliminować.

Słowa kluczowe: ekonomia regionalna  otoczkowa analiza danych  efektywność technologiczna  struktura zatrudnienia  


The causes of technological ineffectiveness in Polish voivodeships in the years 1998-2008

The aim of the paper has been to determine the reasons for technological in effectiveness of the economies of Polish regions (i.e. voivodeships). In order to do so, we have used the modified method of non-radial Data Envelopment Analysis, which allowed us to determine partial indexes of technological effectiveness separately for the labour factor and the material capital factor. As a result, we have been able to state that the main source of tech nological ineffectiveness of technologies used in regional economies lies in relatively lower and spatially differentiated technological effectiveness compared to the technological effectiveness of the material capital factor. In view of the results, we have extended the study over three sectors of the economy and considered the substitution processes occurring between them. Adapting such a research objective has made it possible to identify the reasons of the ineffectiveness of the analyzed economies and of those characterized by a relatively low technological effectiveness. A technology has been proposed which will help to overcome the technological inadequacies in the most effective way.

Słowa kluczowe: regional economy  data envelopment analysis  technological efficiency  employment structure  


Afiliacja:

Roman Kosmalski: Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Ekonomii Matematycznej, al. Niepodległości 10, 61-875 Poznań, Polska; rom2kos@tlen.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Małgorzata Leszczyńska, Małgorzata Wosiek
Dochodowe uwarunkowania inwestycji w kapitał ludzki gospodarstw domowych w województwach Polski Wschodniej

Dochodowe uwarunkowania inwestycji w kapitał ludzki gospodarstw domowych w województwach Polski Wschodniej

Istniejące dysproporcje dochodowe w regionie Polski Wschodniej stają się jednym z ważnych współczesnych problemów diagnostycznych. Wynika to z ich wpływu na rozwój gospodarstw domowych (poprzez kapitał ludzki), a co za tym idzie na rozwój gospodarki Polski. Zróżnicowanie dochodów i wydatków na kapitał ludzki jest pochodną zróżnicowania sytuacji społeczno-ekonomicznej regionów Polski Wschodniej kształtowanej przez uwarunkowania historyczne, techniczno-organizacyjne, produkcyjne, społeczno-kulturowe i przyrodnicze. W grupie województw o niskich dochodach znalazły się województwa o małych wydatkach tzw. prosumpcyjnych - związanych z inwestycjami w kapitał ludzki.

Słowa kluczowe: spójność społeczno-ekonomiczna  kapitał ludzki  zróżnicowanie dochodów i wydatków.  


Income-related reasons of households in Eastern Polish voivodeships for investing in human capital

Income disproportions that occur in Eastern Poland are becoming an important contemporary diagnostic problem due to their influence on human capital-related development of households. The diversity of incomes and of expenditures on human capital is the result of great differences in socio-economic situation of Eastern Polish regions, which are shaped by historical, technical and organizational, production-related, socio-cultural and natural conditions. Among the voivodeships with the lowest incomes there are those with low so-called "€˜prosumptional"€™ expenditures - the expenditures related to investments in human capital.

Słowa kluczowe: social and economic cohesion  human capital  diversity of incomes and expenditures  


Afiliacja:

Małgorzata Leszczyńska: Uniwersytet Rzeszowski, Katedra Teorii Ekonomii i Stosunków Międzynarodowych, ul. Ćwiklińskiej 2, 35-601 Rzeszów, Polska; mleszcz@univ.rzeszow.pl

Małgorzata Wosiek: Uniwersytet Rzeszowski, Katedra Teorii Ekonomii i Stosunków Międzynarodowych, ul. Ćwiklińskiej 2, 35-601 Rzeszów, Polska; mwosiek@univ.rzeszow.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Marta Cobel-Tokarska
Śnieg w przestrzeni miasta. Dyskurs prasowy i internetowy o warszawskiej zimie stulecia

Śnieg w przestrzeni miasta. Dyskurs prasowy i internetowy o warszawskiej zimie stulecia

Zimą 2009/2010, od połowy grudnia do połowy lutego większość terytorium Polski, a przede wszystkim Warszawa, pokryła się niespotykanie obfitym śniegiem. Co zmienił śnieg w mieście? Jak funkcjonowało ono w zimowej szacie, jak z pogodą radzili sobie mieszkańcy? Jakie nowe elementy przestrzeni miejskiej, a co za tym idzie, nowe praktyki życia codziennego można było zaobserwować? Na podstawie artykułów z prasy codziennej, komentarzy do tekstów z portali internetowych oraz tekstów blogów autorka proponuje typologię oraz analizę postaw warszawiaków wobec kolejnej zimy stulecia. Tekst napisany został na podstawie obserwacji uczestniczącej oraz analizy dyskursu i wykorzystuje perspektywę antropologii miasta i antropologii codzienności.

Słowa kluczowe: przestrzeń miejska  śnieg  zima  prasa  analiza dyskursu  antropologia życia co- dziennego  


Snow in the urban space. Discourse on the 2009/2010

It was in winter 2009/2010, from mid-December to mid-February, that almost all Poland, especially Warsaw, faced exceptionally heavy snow falls. What did the snow falls change in the city? How was city life affected by those winter conditions, how did the inhabitants deal with the snow? What new elements were introduced in the urban space and what new kinds of everyday life practices emerged? We present our own take on the city-users"€™ attitude toward the heavy winter, based on press news, on-line comments and blog entries. This paper is based on participant observation and discourse analysis, including urban anthropology and anthropology of everyday life.

Słowa kluczowe: urban space  snow  winter  press  discourse analysis  anthropology of everyday life  


Afiliacja:

Marta Cobel-Tokarska: Akademia Pedagogiki Specjalnej, Katedra Socjologii Kultury, ul. Szczęśliwicka 40, 02-353 Warszawa, Polska; mcobelto@gmail.com

Pobierz w wersji PDF: PDF

Adam Gendźwiłł, Tomasz Żółtak
Bezpartyjność w powolnym odwrocie. Analiza rozpowszechnienia bezpartyjności w wyborach lokalnych w Polsce w latach 2002-2010

Bezpartyjność w powolnym odwrocie. Analiza rozpowszechnienia bezpartyjności w wyborach lokalnych w Polsce w latach 2002-2010

Artykuł dotyczy kwestii udziału kandydatów bezpartyjnych w lokalnych wyborach samorządowych w Polsce po 2002 roku. Analiza rozpowszechnienia bezpartyjności dostarcza również informacji o poziomie upartyjnienia polityki lokalnej. W artykule przeanalizowane zostały wyniki wyborów samorządowych: z 2002 r., 2006 r. i 2010 r. Do opisu fenomenu bezpartyjności zostały użyte różne wskaźniki, pokazujące sukcesy bezpartyjnych kandydatów w gminach różnej wielkości, przewagę konkurencyjną bezpartyjnych wójtów, burmistrzów i prezydentów, siłę ich politycznego zaplecza w radach miast, a także dysproporcje poparcia wyborczego między nimi a ich komitetami wyborczymi. Badania pokazują, że choć udział bezpartyjnych polityków we władzach lokalnych jest ciągle wysoki, to jednak od 2002 r. powoli spada.

Słowa kluczowe: polityka lokalna  wybory samorządowe  bezpartyjność  partie polityczne  


Non-partisanship in gradual retreat. An analysis of the prevalence of non-partisanship in local elections in Poland 2002-2010

The subject of the paper is the participation of non-partisan candidates in local elections in Poland after 2002. The analysis of the prevalence of non-partisanship provides information on the political parties"€™ performance at the local level. The paper presents analyses of electoral data from the local elections held in 2002, 2006, and 2010. We have used various indicators of non-partisanship which demonstrate the performance of non-partisans in municipalities of different size, the domination of non-partisan mayors over other candidates, the strength of their clubs in councils, and the disproportions of political support between them and their committees. The results of the research show that although the share of non-partisans in local authorities is still very high, it has been gradually decreasing since 2002.

Słowa kluczowe: local politics  local elections  non-partisanship  political parties  


Afiliacja:

Adam Gendźwiłł: Uniwersytet Warszawski, Instytut Socjologii, ul. Karowa 18, 00-927 Warszawa, Polska; a.gendzwill@ci.edu.pl

Tomasz Żółtak: Uniwersytet Warszawski, Instytut Socjologii, ul. Karowa 18, 00-927 Warszawa, Polska; Polska Akademia Nauk, Instytut Filozofii i Socjologii, ul. Nowy Świat 72, 00-330 Warszawa, Polska; tzoltak@ifspan.waw.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Maciej J. Nowak
Stanisław Korenik, Region ekonomiczny w nowych realiach społeczno-gospodarczych, Warszawa, CeDeWu, 194 s. (recenzja)

Afiliacja:

Maciej J. Nowak: Katedra Prawa i Gospodarki Nieruchomościami, Wydział Ekonomiczny, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie, (ul. Żołnierska 47/109, 71- 219 Szczecin); maciej.nowak@zut.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Wojciech Sońta
Soňa Čapková, et al., Regional Development and Innovation, Ekonomická Univerzity Mateja Bela, 138 s. (recenzja)

Pobierz w wersji PDF: PDF

Mariusz Chudak
Andrzej Majer, Socjologia i przestrzeń miejska, Warszawa, Wydawnictwo Naukowe PWN, 372 s. (recenzja)

Afiliacja:

Mariusz Chudak: Instytut Ekonomii i Zarządzania PWSZ im. J.A. Komeńskiego w Lesznie;

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(48)/2012
Dominika Wojtowicz, Kinga Paciorek
Systemy i narzędzia zarządzania jakością w urzędach gmin a efektywne korzystanie z funduszy unijnych

Systemy i narzędzia zarządzania jakością w urzędach gmin a efektywne korzystanie z funduszy unijnych

Artykuł koncentruje się na zagadnieniach związanych z wpływem jakości zarządzania w administracji samorządowej na poziomie gminnym na wykorzystanie funduszy unijnych wspierających rozwój lokalny. Polska, która od kilku lat jest członkiem Unii Europejskiej, ma możliwość korzystania z funduszy przeznaczonych na rozwój regionalny i wzmacnianie spójności na terenie Wspólnoty. Jedną z głównych grup beneficjentów, do których w obecnej perspektywie lat 2007-2013 należy większość środków, są samorządy terytorialne. Celem artykułu jest przedstawienie zależności między stosowaniem narzędzi wpisujących się w nurt New Public Management w administracji samorządowej a sprawnością w korzystaniu z funduszy unijnych przeznaczonych na rozwój lokalny/regionalny. Wpływ narzędzi rozpatrywany jest w trzech obszarach: ilości pozyskanych środków, sprawnej realizacji projektu (rzeczowej i finansowej) oraz jakości projektów.

Słowa kluczowe: fundusze unijne  zarządzanie jakością  projekty samorządowe  


Quality management systems and effective use of EU funds

The paper focuses on issues related to the impact of quality management in local government at the municipal level on the use of EU funds supporting local development. Poland is one of the greatest beneficiaries of structural funds provided for regional development and strengthening cohesion within the Community. Local governments are one of the groups which absorbed most of the funds for 2007-2013. The paper describes how and to what extent the implementation of New Public Management tools in local government administration can guarantee efficient use of EU funds. Three areas of such impact are taken into consideration - the amount of acquired funds, efficient implementation of the projects co-financed by the EU, and the quality of these projects.

Słowa kluczowe: EU funds  quality management  local governments€™ projects  


Afiliacja:

Dominika Wojtowicz: Akademia Leona Koźmińskiego, Katedra Europeistyki, ul. Jagiellońska 57/59, 03-301 Warszawa, Polska; doma@alk.edu.pl

Kinga Paciorek: Instytut Analiz Europejskich, ul. Wrzosowa 6, 05-092 Dziekanów Polski, Polska; biuro@analizy-europejskie.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Andrzej Młodak
Statystyka metropolii polskich - problemy i perspektywy

Statystyka metropolii polskich - problemy i perspektywy

W artykule zaprezentowano najistotniejsze problemy i perspektywy rozwojowe dotyczące pozyskiwania i analizy danych dla metropolii polskich. Podstawowe zagadnienia w tej mierze obejmują: definicję obszaru metropolitalnego i funkcjonalnego, źródła informacji statystycznych, metody estymacji brakujących informacji oraz - wciąż występujące - problemy organizacyjne i metodologiczne. Szczególnie dużo uwagi poświęcono zaletom i wyzwaniom wynikającym z uczestnictwa Polski w różnych międzynarodowych przedsięwzięciach związanych ze statystyką regionalną, takich jak URBAN AUDIT, EURAREA itp. Pierwsze z nich dostarcza wielu interesujących propozycji odnośnie do oceny warunków życia ludności miejskiej i delimitacji obszarów metropolitalnych opartych głównie na koncepcji zasięgu oddziaływania miasta. Celem drugiego z tych projektów jest konstrukcja, rozwój i badanie użyteczności teoretycznych narzędzi estymacji dla małych obszarów. Ponadto ukazano możliwości polskiej statystyki regionalnej w zakresie obserwacji metropolii i stymulacji ich funkcjonowania zarówno z analitycznego punktu widzenia, jak też dla wspierania podejmowania decyzji na szczeblu lokalnym.

Słowa kluczowe: obszar metropolitalny  szersza strefa miejska  audyt miejski  


Statistics relating to polish metropolises - problems and perspectives

In this paper, we present the most important problems and development perspectives concerning the collection and analysis of data on Polish metropolises. The basic issues described in this context are: the definition of metropolis and functional city, sources of statistical information, methods of estimating missing data, and some persisting organizational and methodological problems. A special attention is paid to advantages and challenges of Poland"€™s participation in various international projects relating to regional statistics, such as URBAN AUDIT, EURAREA, etc. The former project provides many interesting propositions concerning assessment of living conditions of urban population and delimitation of metropolitan areas based mainly on a concept of the city"€™s scope of action. The latter is aimed at construction, development and research on the usefulness of theoretical tools of small area estimation. Moreover, we look at the potential of Polish regional statistics in terms of observation of metropolises and stimulation of their functioning, from the analytical point of view and in order to support decision-making at the local level.

Słowa kluczowe: metropolitan area  large urban zone  urban audit  


Afiliacja:

Andrzej Młodak: Urząd Statystyczny w Poznaniu, Oddział w Kaliszu, Ośrodek Statystyki Miast, pl. J. Kilińskiego 13, 62–800 Kalisz, Polska; a.mlodak@stat.gov.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Elżbieta Zuzańska-Żyśko
Funkcje metreopolitalne w Górnośląskim Obszarze Metropolitalnym

Funkcje metreopolitalne w Górnośląskim Obszarze Metropolitalnym

Artykuł zawiera analizę procesów metropolitalnych w aspekcie funkcjonalnym w jednym z najbardziej zaludnionych obszarów w Polsce. Jego celem jest zbadanie funkcji metropolitalnych oraz struktury wewnętrznej Górnośląskiego Obszaru Metropolitalnego. Badany obszar to policentryczny układ osadniczy o genezie konurbacji przemysłowej. Analiza bazuje na wybranych cechach jakościowych o randze międzynarodowej i krajowej, wykorzystuje wskaźnik bonitacji punktowej. Wydzielony funkcjonalny obszar metropolitalny tworzy 15 gmin, w tym 13 miast na prawach powiatu, a zamieszkuje 1,9 mln osób. Funkcje są rozproszone w różnych miastach i wykazują cechy polaryzacji. Najważniejszym ośrodkiem metropolitalnym są Katowice, które mają dobrze wykształcone funkcje metropolitalne. Pomocniczymi ośrodkami pierwszego rzędu są Gliwice i Chorzów. Pozostałe miasta to ośrodki o kształtujących się funkcjach metropolitalnych.

Słowa kluczowe: metropolia  obszar metropolitalny  funkcje metropolitalne  konurbacja  region postindustrialny  region śląski  


Metropolitan functions of the Upper-Silesian Metropolitan Area

The paper analyzes the functional aspect of metropolitan processes in one of the most densely populated areas in Poland. The purpose of the article is to study metropolitan functions, as well as to analyze the intrinsic structure of the Upper-Silesian Metropolitan Area, which used to be an industrial conurbation that evolved into a polycentric settlement arrangement. The analysis is based on selected qualitative features of international and domestic standings, and uses the centrality indicator. The selected functional metropolitan area is formed by 15 municipalities, including 13 towns with county rights, and is inhabited by 1.9 million people. The functions are dispersed in different towns and seem polarized. The metropolitan centre of utmost importance and holding well-developed metropolitan functions is the city of Katowice, whereas Gliwice and Chorzow are first-class auxiliary centres. The remaining towns are centres of developing metropolitan functions.

Słowa kluczowe: metropolis  metropolitan area  metropolitan functions  conurbation  post-industrial region  Silesian Region  


Afiliacja:

Elżbieta Zuzańska-Żyśko: Uniwersytet Śląski w Sosnowcu, Wydział Nauk o Ziemi, Katedra Geografi Ekonomicznej, ul. Będzińska 60, 41-200 Sosnowiec, Polska; elzbieta.zuzanska-zysko@us.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Artur Bajerski
Przemieszczenia uczniów miedzy obwodami szkolnymi a zróżnicowanie wyników publicznych szkół podstawowych i gimnazjów. Przypadek Poznania

Przemieszczenia uczniów miedzy obwodami szkolnymi a zróżnicowanie wyników publicznych szkół podstawowych i gimnazjów. Przypadek Poznania

Celem artykułu jest analiza związku przemieszczeń uczniów między obwodami szkolnymi ze zróżnicowaniem wyników publicznych szkół podstawowych i gimnazjów. Zagadnienie to jest rozpatrywane w szerszym kontekście nierówności edukacyjnych związanych z przestrzenną organizacją oświaty opartą na systemie tzw. obwodów szkolnych. Prezentowane w artykule wyniki badań dowodzą, że na skutek luźnego traktowania zasady rejonizacji kształcenia przez władze miejskie, dyrekcje szkół oraz rodziców i uczniów, szczególnie na poziomie gimnazjum dochodzi do intensywnych przemieszczeń uczniów między obwodami szkolnymi. Badania wykazały, że zjawisko to wyjaśnia blisko 50% zróżnicowania wyników egzaminu gimnazjalnego między gimnazjami w Poznaniu. W artykule omówiono konsekwencje tej sytuacji dla polityki edukacyjnej miasta oraz zarządzania szkołami.

Słowa kluczowe: szkolnictwo podstawowe i gimnazjalne  zarządzanie edukacją  wyniki edukacyjne  obwody szkolne  Poznań  


Pupil movement between school catchment areas and differences in examination results of primary and secondary schools. The case of Poznań

The aim of the paper is to examine the relation between pupil movement between school catchment areas and the examination results of primary and secondary schools. The problem is analyzed in a broader context of educational disparities related to the spatial organization of educational activity. The results show that the non-rigorous approach to educational zoning by the city authorities, school directors, parents, and their children, causes an intensive movement of pupils between school catchment areas (especially at the level of secondary school). It was found that pupil movement between catchment areas accounted for almost 50 per cent of variation in examination results in the secondary schools in Poznan. The consequences of this situation for the city"€™s educational policy and school management are discussed.

Słowa kluczowe: primary and secondary education  management of education  examination results  school catchment areas  Poznan  


Afiliacja:

Artur Bajerski: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografi Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Dzięgielowa 27, 61-680 Poznań, Polska; bajerski@amu.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Maciej J. Nowak
Decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - instrument czy wyłącznie bariera rozwoju

Decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu - instrument czy wyłącznie bariera rozwoju

Celem artykułu jest zbadanie procesu wydawania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w gminach wiejsko-miejskich położonych w strefie zewnętrznej Szczecińskiego Obszaru Metropolitalnego oraz określenie, czy poszczególne gminy prowadzą zbliżoną, czy odmienną politykę w tym zakresie i od czego zależą ewentualne różnice. Badania odnoszą się do czterech gmin wiejsko-miejskich położonych w strefie zewnętrznej Szczecińskiego Obszaru Metropolitalnego. W badaniach dotyczących lat 2007-2010 określono, jak co roku w każdej gminie kształtowała się liczba wydanych decyzji o warunkach zabudowy, ilu ustaleń o warunkach zabudowy odmówiono oraz ile - i na jakie cele - wydano decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ponadto określono udział procentowy w decyzjach wydanych ogółem decyzji: przeznaczonych na cele gospodarcze, wydanych na rzecz osób prawnych oraz wydanych na terenie miasta.

Słowa kluczowe: decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu  rozwój regionalny  rozwój lokalny  


Decisions on building conditions and land management - a useful instrument or a development barrier?

The aim of this paper is to examine the process of issuing decisions on building conditions and land management in rural-urban areas located in the outer zone of the Szczecin Metropolitan Area, and to determine whether the individual municipalities adopt a similar policy in this case. We also study the possible reasons for the differences. In the research, covering the years 2007-2010, we examined four rural-urban municipalities located in the outer zone of the Szczecin Metropolitan Area. We specified the number of decisions regarding the building conditions in each year and in each municipality, we counted the motions which were denied and the decisions to establish the locations of a public purpose investment. In the latter case, we also studied the purpose of such investments. Moreover, in the total number of the decisions issued for economic purposes, we defined the percentage of those made in favour of legal persons and those made in the city"€™s area.

Słowa kluczowe: decision on building conditions and land management  regional development  local development  


Afiliacja:

Maciej J. Nowak: Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie, Katedra Prawa i Gospodarki Nieruchomościami, ul. Żołnierska 47, 70-210 Szczecin, Polska; macnowak@zut.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Monika Mularska-Kucharek, Justyna Wiktorowicz
Jakość życia mieszkańców Łodzi. Wymiar subiektywny

Jakość życia mieszkańców Łodzi. Wymiar subiektywny

W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat problematyka jakości życia stała się przedmiotem zainteresowania zarówno teoretyków, jak i kreatorów życia społecznego. W badaniach uwzględnia się często dwa wymiary tej jakości: subiektywny i obiektywny. Prezentowany artykuł porusza problematykę subiektywnej jakości życia. Jego celem jest diagnoza dobrostanu psychicznego mieszkańców Łodzi. Empirycznym wyznacznikiem analizowanego wymiaru jakości życia stały się pytania o ogólne zadowolenie z życia oraz o satysfakcję z poszczególnych dziedzin i sfer życia, takich jak: rodzina, dochód, warunki mieszkaniowe, możliwość zaspokojenia potrzeb itp. Eksploracyjna analiza badanego zjawiska pozwala ustalić poziom subiektywnej jakości życia badanej zbiorowości. Dodatkowo podjęta zostaje próba sprecyzowania jego atrybutywnych uwarunkowań.

Słowa kluczowe: jakość życia  subiektywny wymiar jakości życia  Łódź  


The quality of life of Lodz residents

In the last few decades, the topic of quality of life has been of interest to the theorists as well as social life animators. Many studies consider two dimensions of this quality: subjective and objective. The present paper discusses the problem of subjective quality of life. Our aim is to diagnose the mental well-being ofLodz residents. Questions about general life satisfaction and satisfaction in particular fields and spheres of life such as: family, income, housing, ability to fulfil one"€™s needs, etc., have become the empirical determinant of the analyzed dimension of quality of life. An exploratory analysis of the studied phenomenon allows us to determine the level of subjective quality of life of the studied community. In addition, we attempt to determine the attributive conditions of the phenomenon.

Słowa kluczowe: quality of life  subjective dimension of the quality of life  Lodz  


Afiliacja:

Monika Mularska-Kucharek: Uniwersytet Łódzki, Katedra Zagospodarowania Środowiska i Polityki Przestrzennej, ul. Kopcińskiego 31, 90-142 Łódź, Polska; monikamularska@tlen.pl

Justyna Wiktorowicz: Uniwersytet Łódzki, Katedra Statystyki Ekonomicznej i Społecznej ul. Rewolucji 1905 r. nr 41/43, 90-214 Łódź, Polska; justynawiktorowicz@uni.lodz.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Wojciech Sońta
Anna Szelągowska, 2011, Finansowanie społecznego budownictwa mieszkaniowego, Warszawa: Wydawnictwo Fachowe CeDeWu, 414 s. (recenzja)

Afiliacja:

Wojciech Sońta: Wydział Ekonomiczny Politechniki Radomskiej im. K. Pułaskiego w Radomiu;

Pobierz w wersji PDF: PDF

Eliza Suska
Izabella Bukraba-Rylska (red.), 2011, Między interwencją a interakcją. Lokalne grupy działania w społecznościach wiejskich, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar, 133 s. (recenzja)

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(49)/2012
Małgorzata Suchacka
O przemianach kapitału ludzkiego i szansach na klasę kreatywną na przykładzie regionu przemysłowego

O przemianach kapitału ludzkiego i szansach na klasę kreatywną na przykładzie regionu przemysłowego

Przedmiotem opracowania są przemiany kapitału ludzkiego w województwie śląskim i tworzenie się fundamentów klasy kreatywnej. W pierwszej części przedstawione zostaną teoretyczne podstawy kapitału ludzkiego i klasy kreatywnej oraz historia i specyfika najważniejszych grup społecznych na Śląsku, a w drugiej – przytoczone wyniki badań przeprowadzonych w latach 2010–2011. Badani przedsiębiorcy, eksperci i decydenci regionalni zgodnie dostrzegają istnienie klasy specjalistów oraz aktywnych jednostek, którzy działają na poziomie przedsiębiorstw i społeczności lokalnych. Potwierdza to przyjęte założenie o enklawowym charakterze procesu powstawania klasy kreatywnej na Śląsku.

Słowa kluczowe: klasa kreatywna  kapitał ludzki i społeczny  region  innowacje  


On the transformation of human capital and the chances for a creative class on the example of an industrial region

The paper focuses on the transformation of human capital in the Silesia province and the formation process of the creative class. In the first part are described some theoretical assumption of human capital and creative class, and the history and specifics of the most important social groups in Silesia. In the second part the authors cite the main results of their research conducted in 2010–2011. In interviews, entrepreneurs, experts and policy makers recognized the existence of regional professionals and active individuals who operated at the level of enterprises and local communities. This confirms the assumption of the enclave nature of the formation process of the creative class in Silesia.

Słowa kluczowe: creative class  human and social capital  region  innovation  


Afiliacja:

Małgorzata Suchacka: Uniwersytet Śląski w Katowicach, Instytut Socjologii, ul. Bankowa 11, 40-007 Katowice, Polska; malgorzata.suchacka@us.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Witold Betkiewicz, Agnieszka Jasiewicz-Betkiewicz
Wielkomiejska elita polityczna: skład i kariery zawodowe

Wielkomiejska elita polityczna: skład i kariery zawodowe

W Polsce i na świecie wielkie miasta znajdują się w centrum uwagi przedstawicieli wielu gałęzi nauki. Autorzy niniejszego opracowania dołączają do tego nurtu badań, koncentrując się na stosunkowo słabo poznanym składniku wielkomiejskich scen politycznych – radnych miejskich. Celem artykułu jest społeczno-demograficzny opis wielkomiejskiej elity. Przedstawiono jej główne charakterystyki, zaczynając od płci i wieku, a na pozycji zawodowej i doświadczeniu samorządowym kończąc. Dokonano również porównania elity wielkich miast z innymi odłamami elity politycznej; zwłaszcza z równolegle zbadaną elitą polityczną miast średniej wielkości. Dane, na których oparty jest artykuł, pochodzą ze zrealizowanego przez autorów badania w 12 największych polskich miastach – stolicach województw.

Słowa kluczowe: elita  wielkie miasta  samorząd  kariery  


The big-city political elite: its composition and professional careers

Big cities in Poland as well as abroad are the focus of many scientists of different disciplines. The authors of this study join these researchers and concentrate on a previously neglected segment of the Polish big cities’ political actors – city councillors. The aim of this paper is a socio-demographic description of the big city elite. The authors analyze its main characteristics: gender, age, occupational position, and local government experience. They also try to compare the big city elite with other parts of the political elite, especially with the simultaneously studied medium city elite. The paper is based on survey research conducted by the authors in the 12 biggest Polish cities.

Słowa kluczowe: elite  big cities  self-government  careers  


Afiliacja:

Witold Betkiewicz: Polska Akademia Nauk, Instytut Studiów Politycznych, ul. Polna 18/20, 00-625 Warszawa, Polska; bewit@isppan.waw.pl

Agnieszka Jasiewicz-Betkiewicz: Uniwersytet Warszawski, Instytut Socjologii ul. Karowa 18, 00-927 Warszawa, Polska; ajasiew@is.uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Rafał Wiśniewski
Codzienne dojazdy do pracy – metodyczne aspekty badania wielkości i struktury dojazdów na przykładzie Białegostoku

Codzienne dojazdy do pracy – metodyczne aspekty badania wielkości i struktury dojazdów na przykładzie Białegostoku

Celem artykułu jest prezentacja metodycznych aspektów dwuetapowego badania dojazdów do pracy na przykładzie Białegostoku oraz jego wyników. Prowadzenie badań własnych wiąże się z szeregiem ograniczeń metodycznych oraz problemem ich kompleksowości (tj. badania zarówno wielkości, jak i struktury dojazdów). Porównano ponadto zasięg oddziaływania miasta w zakresie codziennych dojazdów do pracy w latach 1983–2005 oraz przedstawiono strukturę tych dojazdów w roku 2005. Mimo szeregu założeń metodycznych prezentowana metoda wydaje się dobrym narzędziem badania dojazdów do pracy, szczególnie w przypadku braku oficjalnych i szczegółowych danych statystycznych odnoszących się do tego zagadnienia.

Słowa kluczowe: dojazdy do pracy  badania ankietowe  struktura dojazdów  Białystok  


Daily commuting to work – methodological aspects of a size and structure study of commuting on the example of the city of Bialystok

The purpose of this paper is to present a two-step survey method of commuting to work and its main results on the example of the city of Bialystok. The survey has numerous methodological limitations and is very complex. The authors compare the range of influence of the city in 1983-2005 and describe the structure of daily commuting to work. Despite a number of methodological assumptions, the presented method seems to be a valuable tool for studying daily journeys to work, especially since there are no detailed data related to this issue.

Słowa kluczowe: commuting  surveys  structure of commuting  Bialystok  


Afiliacja:

Rafał Wiśniewski: Polska Akademia Nauk, Instytut GeografIi i Przestrzennego Zagospodarowania, ul. Twarda 51/55, 00-818 Warszawa, Polska; rafwis@twarda.pan.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Tymon Słoczyński
Próba wyjaśnienia regionalnego zróżnicowania międzypłciowej luki płacowej w Polsce

Próba wyjaśnienia regionalnego zróżnicowania międzypłciowej luki płacowej w Polsce

W artykule opisano regionalne zróżnicowanie międzypłciowej luki płacowej w Polsce, która okazuje się szczególnie duża w województwie śląskim (ok. 25,44%). Zaproponowano kilka wyjaśnień tego zjawiska. Po pierwsze, dyskryminacja płacowa kobiet jest najprawdopodobniej szczególnie silna w tym regionie. Po drugie, w województwie śląskim mężczyźni są generalnie zatrudniani w większych miejscach pracy niż kobiety. Po trzecie, rozkład kobiet między poszczególne zawody i sekcje gospodarki narodowej jest tam szczególnie niekorzystny dla ich relatywnych wynagrodzeń. Po czwarte, również struktura premii za wykonywanie poszczególnych zawodów pozostaje w województwie śląskim niekorzystna dla kobiet, tj. sfeminizowane zawody oferują na Śląsku szczególnie niskie relatywne wynagrodzenia.

Słowa kluczowe: luka płacowa  dyskryminacja płacowa  metody dekompozycyjne  


Explaining regional variation in gender wage gaps in Poland

In this paper, the author provides a description and an explanation of regional variation in gender wage gaps in Poland, and shows that the gap is especially large in the Silesian Voivodeship (ca 25.44%). He presents several explanations for this phenomenon. First, gender wage discrimination is likely to be especially strong in Silesia. Second, in this region, men typically work in bigger firms than women. Third, the distribution of women between different occupations and industries in Silesia is especially disadvantageous for their relative wages. Fourth, the structure of occupational wage differentials in Silesia is also unfavourable for women, i.e. predominantly female occupations pay relatively less in Silesia than in other regions.

Słowa kluczowe: wage gap  wage discrimination  decomposition methods  


Afiliacja:

Tymon Słoczyński: Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Kolegium Analiz Ekonomicznych, Katedra Ekonomii I, ul. Madalińskiego 6/8, pok. 228, 02-513 Warszawa, Polska; t.sloczynski@ci.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Wiktor Adamus, Paweł Ptaszek
Modele rozwoju gmin w ujęciu wielokryterialnego procesu decyzyjnego

Modele rozwoju gmin w ujęciu wielokryterialnego procesu decyzyjnego

Celem artykułu jest przedstawienie na przykładzie dwóch gmin (Słopnic i Tymbarku) podobieństw i różnic między strategicznymi kierunkami rozwoju. Artykuł ma charakter metodologiczny, wykorzystano w nim bowiem po raz pierwszy metodę decyzyjnego wielokryterialnego Analitycznego Procesu Hierarchicznego (AHP) do oceny korzyści i kosztów podstawowych kryteriów rozwoju społeczno-gospodarczego gmin. W trakcie badania zidentyfikowano kluczowe czynniki rozwoju gmin dotyczące paradygmatu rozwoju endogenicznego oraz określono preferowany model rozwoju gmin w odniesieniu do ich profilu społeczno-ekonomicznego.

Słowa kluczowe: rozwój lokalny  gmina  samorząd terytorialny  strategia  model rozwoju  AHP  


Development models of local communities in the multi-criteria decision-making process

The goal of the paper is to indicate similarities and differences between strategic priorities of socio-economic development on the basis of research conducted in two local communities: Tymbark and Slopnice. The paper is based on a methodological approach called the AHP method, which is used to evaluate the benefits and costs of the basic criteria of socio-economic development and prioritizing models of development. The research indicates key factors of local development in the framework of the endogenous development paradigm. Moreover, the preferred development models have been chosen in the compared communities.

Słowa kluczowe: local development  self-government  community  strategy  development model  AHP  


Afiliacja:

Wiktor Adamus: Uniwersytet Jagielloński, Instytut Ekonomii i Zarządzania, Zakład Metod Ilościowych, ul. Prof. St. Łojasiewicza 4, 30-348 Kraków, Polska; wiktor.adamus@uj.edu.pl

Paweł Ptaszek: Uniwersytet Jagielloński, Instytut Ekonomii i Zarządzania, Zakład Metod Ilościowych, ul. Prof. St. Łojasiewicza 4, 30-348 Kraków, Polska; pawel.ptaszek@poczta.onet.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Arkadiusz Ptak
Wybory sołtysów i rad sołeckich. W poszukiwaniu prawideł rywalizacji wyborczej w organach pomocniczych samorządów gmin wiejskich w Polsce

Wybory sołtysów i rad sołeckich. W poszukiwaniu prawideł rywalizacji wyborczej w organach pomocniczych samorządów gmin wiejskich w Polsce

Sposób i zasady przeprowadzania wyborów sołtysów i rad sołeckich przez zgromadzenie ogółu mieszkańców polskich wsi to jeden z ostatnich przykładów demokracji bezpośredniej. Choć problematyka tej formy demokracji obecna jest w literaturze, to jednak sama rywalizacja wyborcza w sołectwach pozostaje zjawiskiem mało zbadanym. Niniejszy artykuł jest więc próbą ustalenia, czym charakteryzuje się rywalizacja wyborcza w sołectwach i co ją determinuje. Badania przeprowadzono na bazie studium przypadku jednej gminy z wykorzystaniem trzech metod badawczych: obserwacji bezpośredniej, analizy dokumentów oraz wywiadów osobistych. Artykuł uzupełniony został o cechy socjologiczne i demograficzne sołtysów badanej gminy.

Słowa kluczowe: sołectwa  jednostki pomocnicze gminy  demokracja bezpośrednia  władza lokalna  


Village head and village council elections. In search of the rules of rivalry in elections to the auxiliary bodies of rural communes in Poland

The method and rules of elections of village heads and village council-members, which are conducted at meetings of village residents, are one of the last examples of direct democracy. Even though this form of democracy has been studied and described previously, the electoral rivalry within rural communities is marginalized; therefore, it is little known. The paper tries to define the features of electoral competition and analyze rivalry at this level of government. It has been based on a case study of one commune and three research methods have been used: direct observation, document analysis and personal interviews. Additionally, the paper presents sociological and demographic studies on some of the newly elected village heads and their councils.

Słowa kluczowe: village council  commune auxiliary bodies  direct democracy  local authorities  


Afiliacja:

Arkadiusz Ptak: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Wydział Pedagogiczno-Artystyczny w Kaliszu, ul. Nowy Świat 28-30, 62-800 Kalisz, Polska; aptak@amu.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Bohdan Jałowiecki
Nowe książki o mieście (recenzje)

Pobierz w wersji PDF: PDF

Magdalena Godowska
Richard Florida, 2010, Narodziny klasy kreatywnej: oraz jej wpływ na przeobrażenia w charakterze pracy, wypoczynku, społeczeństwa i życia codziennego, tłum. t. krzyżanowski, M. Penkala, Warszawa: Narodowe Centrum Kultury, 414 s. (recenzja)

Pobierz w wersji PDF: PDF

Maciej J. Nowak
"Paweł Swianiewicz, Joanna krukowska, Paulina Nowicka, 2011, Zaniedbane dzielnice w polityce wielkich miast, Warszawa: Dom Wydawniczy Elipsa, 259 s. (recenzja)"

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(50)/2012
Janusz T. Hryniewicz
Gospodarcze źródła globalnego przywództwa USA i pozycja Europy Wschodniej w perspektywie 10–15 lat

Gospodarcze źródła globalnego przywództwa USA i pozycja Europy Wschodniej w perspektywie 10–15 lat

Przedmiotem artykułu jest analiza gospodarczych podstaw Pax Americana w perspektywie 10–20 lat i opis przyszłego miejsca Europy Wschodniej (Nowej Europy) w konstelacji interesów USA. Głównymi czynnikami mocy geopolitycznej są: bogactwo – całkowite i per capita – produkcja wyrobów wiodących i innowacje. Analiza pozycji różnych państw w rozwoju nowej gospodarki (gospodarki opartej na wiedzy) dowodzi, że w ciągu najbliższych 20 lat USA będą najważniejszym mocarstwem zachodniego świata. Miejsce Europy Wschodniej w Pax Americana będzie konsekwencją jej raczej słabego powiązania z interesem narodowym USA.

Słowa kluczowe: moc geopolityczna  USA  Pax Britannica  Pax Americana  Europa Środkowo-Wschodnia  


Economic sources of the United States’ role as a global leader and the position of Eastern Europe over the next 10−15 years

The article analyzes the economic basis of Pax Americana over the next 10−20 years and describes the future position of Eastern Europe (New Europe) in the American constellation of interests. The main factors of geopolitical power are wealth – total and per capita, the production of leading goods, and innovations. An analysis of the position of different countries in the advancement of the new economy (knowledge-based economy) proves that in the next 20 years the US will be the most important power of the Western world. The position of Eastern Europe (New Europe) in Pax Americana will be the result of its rather poor impact on the national interests of the US.

Słowa kluczowe: geopolitical power  US  Pax Britannica  Pax Americana  Central-Eastern Europe  


Afiliacja:

Janusz T. Hryniewicz: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; hrynie@poczta.onet.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Maciej Smętkowski
Wschodnie obszary problemowe i ich trajektorie rozwojowe na przykładzie Polski i Niemiec

Wschodnie obszary problemowe i ich trajektorie rozwojowe na przykładzie Polski i Niemiec

Artykuł zawiera porównanie zmian zachodzących we wschodnich obszarach Polski i Niemiec na przestrzeni ostatnich lat. Podjęto w nim próbę wskazania najważniejszych problemów tych obszarów i ich wpływu na procesy rozwoju gospodarczego. Trajektorie rozwojowe wschodnich regionów Polski i Niemiec zostały przedstawione w kontekście procesów zjednoczenia i transformacji, z odniesieniem do polityki prowadzonej przez władze publiczne. We wnioskach sformułowano ocenę istotności i skali problemów dotykających wschodnich obszarów Polski i Niemiec, w tym próbę oceny skuteczności polityki regionalnej.

Słowa kluczowe: rozwój regionalny  regiony peryferyjne  polityka regionalna  


The Eastern problem areas and their growth trajectories – the example of Poland and Germany

The paper offers a comparison of changes which have been taking place in the eastern regions of Poland and Germany in the recent years. It sets out to identify the main problems of these areas and explain how they have affected economic development processes. The development trajectories of the eastern regions of Poland and Germany are discussed in the context of the reunification and trans-formation processes, and are related to the policies implemented by the public authorities. In its conclusions, the study evaluates the relevance and scale of the problems affecting the eastern parts of Germany and Poland, among them the effectiveness of their regional policies.

Słowa kluczowe: regional development  peripheral regions  regional policy  


Afiliacja:

Maciej Smętkowski: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; msmetkowski@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Joanna Dominiak, Paweł Churski
Rola innowacji w kształtowaniu regionów wzrostu i stagnacji gospodarczej w Polsce

Rola innowacji w kształtowaniu regionów wzrostu i stagnacji gospodarczej w Polsce

Celem artykułu jest ocena znaczenia innowacji w kształtowaniu się w Polsce regionów wzrostu oraz regionów stagnacji gospodarczej. Postępowanie badawcze składa się z dwóch etapów. W pierwszym – na podstawie wskaźników poziomu rozwoju społeczno-gospodarczego usystematyzowanych według następujących aspektów: ludność i osadnictwo, struktura gospodarki i rynek pracy, infrastruktura techniczna i dostępność przestrzenna oraz sytuacja finansowa i poziom zamożności – przy wykorzystaniu analizy skupień, dokonano grupowania województw, rozróżniając regiony silne i słabe gospodarczo. Drugi etap obejmuje identyfikację zależności między zróżnicowaniem regionalnym poziomu innowacyjności a rozkładem regionów rozwoju i stagnacji w Polsce, którą przeprowadza się przy wykorzystaniu analizy kanonicznej. Jej wyniki pozwoliły zidentyfikować silną zależność pomiędzy poziomem innowacyjności regionów, a ich poziomem rozwoju społeczno-gospodarczego we wszystkich wyróżnionych aspektach tego procesu, a zwłaszcza w relacji: poziom innowacyjności regionów – sytuacja finansowa oraz poziom zamożności.

Słowa kluczowe: województwo  region rozwoju  region stagnacji  innowacyjność regionu  zróżnicowanie regionalne Polski  


The role of innovation in the formation of regions of development and those of economic stagnation in Poland

The aim of this paper is to evaluate the importance of innovation in the formation of regions of development and those of economic stagnation in Poland. The test procedure adapted by the authors consists of two stages. In the first one, the authors use cluster analysis to group voivodeships into two categories according to the strength and weakness of their economies, on the basis of socio-economic development indicators, structured according to the following aspects: (1) population and settlement, (2) the structure of the economy and the job market, (3) technical infrastructure and easy access, and (4) the financial situation and wealth. In the second stage the authors use canonical analysis to identify the relationship between regional differences in the level of innovation and the distribution of development and stagnation regions in Poland. The results of the analysis shows a strong correlation between the level of innovativeness of a region and its level of socio-economic development in all highlighted aspects of this process, particularly in the relationship between the level of innovation development of a region and its financial situation and wealth.

Słowa kluczowe: region  region of development  region of economic stagnation  innovativeness of a region  regional differentiation in Poland  


Afiliacja:

Joanna Dominiak: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, Zakład Analizy Regionalnej, ul. Dzięgielowa 27, 61-680 Poznań, Polska; dominiak@amu.edu.pl

Paweł Churski: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, Zakład Analizy Regionalnej, ul. Dzięgielowa 27, 61-680 Poznań, Polska; chur@amu.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Krzysztof Nyklewicz
Regionalne dysproporcje w rozwoju atypowych form zatrudnienia w Niemczech

Regionalne dysproporcje w rozwoju atypowych form zatrudnienia w Niemczech

Dokonujące się od dwudziestu lat przeobrażenia w gospodarce niemieckiej w istotny sposób determinują zmiany na rynku pracy. Od momentu zjednoczenia obu państw w 1989 r. zaznaczył się znaczny wzrost atypowych form zatrudnienia jako konsekwencja procesów deregulacji tego rynku. Celem niniejszego opracowania jest ukazanie spektrum zagadnień dotyczących niejednakowego rozwoju tychże form we wschodniej i zachodniej części RFN ze szczególnym uwzględnieniem odmiennej sytuacji mężczyzn i kobiet. Podstawowa teza zakłada, że o zakresie wykorzystania niestandardowych form decyduje przede wszystkim zatrudnienie kobiet, a różnice, jakie uwidaczniają się w obu częściach Niemiec, są konsekwencją oddziaływania nie tylko czynników ekonomicznych, ale w dużej mierze społecznych i instytucjonalnych.

Słowa kluczowe: region  dysproporcje  atypowe zatrudnienie  Niemcy  


Regional disproportion in the development of atypical forms of employment in Germany

The transformation of the German economy, which has been in progress for the last twenty years, determines the changes of the labour market. Since the reunification in 1989, a major increase in atypical forms of employment has been observed as a result of deregulation processes of the labour market. The aim of this paper is to present the spectrum of problems regarding the diverse development of these forms in the eastern and western parts of the Federal Republic of Germany, with particular focus on the different situation of men and women. The author assumes that in order for non-standard forms of employment to flourish, the employment of women has to be considerable. The differences appearing in both parts of Germany are caused not only by economic factors, but also to a high degree by social and institutional ones.

Słowa kluczowe: region  disproportion  atypical employment  Germany  


Afiliacja:

Krzysztof Nyklewicz: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski, Wydział Nauk Ekonomicznych, Katedra Polityki Społecznej i Ubezpieczeń, ul. M. Oczapowskiego 4, 10-719 Olsztyn, Polska; krzysztof.nyklewicz@uwm.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Wojciech Jarecki
Indywidualne koszty studiowania na przykładzie kierunków ekonomicznych w uczelniach szczecińskich

Indywidualne koszty studiowania na przykładzie kierunków ekonomicznych w uczelniach szczecińskich

W artykule została podjęta kwestia kosztów studiowania. Jego celem jest przedstawienie metody ich szacowania, a także określenie na tej podstawie struktury indywidualnych kosztów oraz oszacowanie ich wielkości na przykładzie studiów ekonomicznych – stacjonarnych i niestacjonarnych. Uwzględniono wydatki ponoszone przez studentów pośrednio i bezpośrednio oraz koszt alternatywny, a także uzyskiwane przez nich dochody. Postawiono przy tym tezy, że – po pierwsze – głównym kosztem na studiach stacjonarnych jest koszt alternatywny, a na niestacjonarnych – czesne. Po drugie, że studenci studiów stacjonarnych kierunków ekonomicznych uzyskują stosunkowo wysokie dochody z pracy własnej. Analizę uzupełniono, badając wynagrodzenia i stopę bezrobocia absolwentów studiów. Badania kosztów przeprowadzono w uczelniach wyższych w Szczecinie, mających uprawnienia do nadawania tytułu magistra, a efektów – wśród absolwentów jednego wydziału.

Słowa kluczowe: szkolnictwo wyższe  indywidualne koszty studiowania  


Individual costs of higher education on the example of economics departments at the universities in Szczecin

The article describes the costs of higher education. To do so, it uses the cost estimation method and, on its basis, determines the structure of individual costs and estimates them on the example of economics departments. The author takes into account direct, indirect and alternative costs incurred by students as well as their income, and differentiates between full-time and extramural students. He hypothesizes that the main cost incurred by full-time students is alternative cost, and in the case of extramural students – tuition. He also assumes that full-time students of economics-related fields have a relatively high income from their own work.

Słowa kluczowe: higher education  individual costs of education  


Afiliacja:

Wojciech Jarecki: Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, Katedra Mikroekonomii, ul. Mickiewicza 64/66, 71-101 Szczecin, Polska; wojciech.jarecki@wneiz.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Maciej J. Nowak
Decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach jako instrument zarządzania zrównoważonym rozwojem w skali lokalnej w Polsce

Decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach jako instrument zarządzania zrównoważonym rozwojem w skali lokalnej w Polsce

Organy gmin powinny realizować działania ukierunkowane na zrównoważony rozwój zarówno w wymiarze ekologicznym, ekonomicznym, jak i społecznym. Ważną rolę w tym kontekście odgrywają: procedura oceny oddziaływania danego przedsięwzięcia na środowisko oraz decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. Celem artykułu jest bardziej precyzyjne wskazanie, jaką rolę w zarządzaniu na szczeblu lokalnym pełni wydawana przez organy wykonawcze gminy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach. W artykule przeprowadzono analizę dwudziestu trzech gmin uwzględniającą liczbę i przeznaczenie wydawanych decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach.

Słowa kluczowe: decyzje o środowiskowych uwarunkowaniach  rozwój lokalny  gminy  


Decisions regarding environmental conditions as a management tool for a balanced development at the local scale in Poland

Municipal authorities should implement measures in order to balance their ecological, economic and social development. In order to do that, they need a method of assessing the environmental impact and a decision regarding the environmental conditions. The aim of this paper is to assess the impact of such a decision, issued by the municipal executive authorities, on the local development management. The author attempts to explain all of the above-mentioned problems: he analyzes the number and object of decisions regarding environmental conditions in twenty-three municipalities. In addition, he carries out a survey among the representatives of municipalities in order to assess the impact of the decision on the system community management.

Słowa kluczowe: decisions on environmental conditions  local development  municipalities  


Afiliacja:

Maciej J. Nowak: Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie, Katedra Prawa i Gospodarki Nieruchomościami, Pracownia Ekonomiki Przestrzennej i Środowiskowej, ul. Żołnierska 47, 70-210 Szczecin, Polska; macnowak@zut.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Ewa Modzelewska
Sprawozdanie z konferencji naukowej „Płaszczyzny zarządzania w samorządzie terytorialnym”

Afiliacja:

Ewa Modzelewska: Wydział Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego; ewa_modzelewska@op.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Marek Kozak
Czy aby na pewno polityka spójności jest polityką regionalną? Sławomir Pastuszka, Polityka regionalna Unii Europejskiej – cele narzędzia, efekty (recenzja)

Afiliacja:

Marek Kozak: Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych Uniwersytetu Warszawskiego, Euroreg, ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa; m.kozak@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Maciej J. Nowak
Zbigniew Makieła, Andrzej Szromnik (red.), Miasto innowacyjne: wiedza – przedsiębiorczość – marketing (recenzja)

Afiliacja:

Maciej J. Nowak: Pracownia Ekonomiki Przestrzennej i Środowiskowej, Katedra Prawa i Gospodarki Nieruchomościami, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie; macnowak@zut.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Mariusz Chudak
Ewa Łaźniewska, Marian Gorynia (red.), Konkurencyjność regionalna. Koncepcje – strategie – przykłady (recenzja)

Pobierz w wersji PDF: PDF