Na naszej stronie korzystamy z cookies (ciasteczek) umożliwiających zapisywanie informacji na urządzeniu użytkownika. Zapoznaj się z naszą polityką prywatności oraz opisem jak zablokować cookies. Kontynuując przeglądanie naszej strony wyrażasz zgodę na pozostawianie cookies zgodnie z Twoimi bieżącymi ustawieniami przeglądarki.

Zezwalaj
Wprowadź minimum 3 znaki
Archiwum
Numer:

2(76)/2019

Krzysztof Kluza, Ryta Dziemianowicz
Analiza okresu spłaty zadłużenia polskich jednostek samorządu terytorialnego w latach 2007–2016

W konsekwencji światowego kryzysu zapoczątkowanego w 2008 r. zadłużenie sektora jednostek samorządu terytorialnego w krajach OECD znacząco wzrosło. W Polsce nominalne zadłużenie jednostek samorządu terytorialnego osiągnęło najwyższą wartość w 2014 r. W niniejszym artykule analizowane są zmiany w zdolności do spłaty zadłużenia przez jednostki samorządu terytorialnego w latach 2007-2016. Przeprowadzona analiza ukazuje, że mimo wysokiego zadłużenia jednostki samorządu terytorialnego odbudowały przestrzeń do jego obsługi do poziomu z przełomu lat 2009/2010. Wszelako na koniec 2016 r. co ósma jednostka samorządu terytorialnego ma zbyt wysokie zadłużenie, biorąc pod uwagę generowane nadwyżki operacyjne. Najmniej korzystna sytuacja występuje w miastach na prawach powiatu, gdzie co trzeci podmiot ma szacowany ponad 15-letni horyzont spłaty swego zadłużenia.

Analysis of the debt repayment periods of local governments in Poland in the years 2007-2016

As a consequence of the global financial crisis which began in 2008, the amount of debt of the local government sector in OECD countries has remarkably increased. In Poland, the debt of local governments has started to fall gradually after reaching its peak in nominal terms in 2014. In this article, we examine how the ability of local governments to repay their debts changed over the 2007-2016 period. The analysis reveals that, despite their considerable nominal indebtedness, local governments had already returned to a strong debt repayment capacity at the end of 2016, observed formerly at the end of 2009. However, at the end of 2016, one in eight local governments had become overindebted in terms of their repayment capacity, despite the rigorous statutory debt limits imposed in Poland. The most worrying situation is in towns with county rights: in 33% of these entities, the debt repayment period is estimated at longer than 15 years. This category represents 33% of Poland’s population, and therefore it is of a systemic importance.

Afiliacja:
Krzysztof Kluza: Warsaw School of Economics, Department of Quantitative Economics, Al. Niepodległości 162, 02-554 Warsaw, Poland, ORCID: 0000-0002-2792-8234; kkluza@sgh.waw.pl
Ryta Dziemianowicz: University of Białystok, Faculty of Economics and Management, ul. Warszawska 63, 15-062 Białystok, Poland,  ORCID: 0000-0002-7755-9887; r.dziemianowicz@uwb.edu.pl
Jacek Wasilewski, Michał Kotnarowski, Witold Betkiewicz
Normatywno-teoretyczny chaos, czyli myślenie regionalnej elity samorządowej o demokracji

Artykuł skupia się na przekonaniach regionalnej elity samorządowej na temat modeli demokracji, operacjonalizowanych jako sądy o reprezentacji politycznej, demokracji bezpośredniej i integracji elit. Empiryczną podstawą jest kwestionariuszowe badanie 400 radnych sejmików wojewódzkich i największych polskich miast przeprowadzone w 2017 r. Dane pokazują, że regionalną elitę cechuje niekoherencja poglądów: nie układają się one w ogólniejsze wizje demokratycznego postępowania, a szczegółowe opinie na temat reprezentacji, demokracji bezpośredniej i integracji elit słabo korelują ze zmiennymi niezależnymi, w tym opisującymi polityczne afiliacje, np. bliskość partyjną czy położenie na skali lewica–prawica. Głównym wyjaśnieniem tego niespójnego obrazu jest teza o braku profesjonalizacji elity regionalnej.

Normative-theoretical chaos, or a way of thinking of regional political elites about democracy

The article focuses on the beliefs of the regional political elites in Poland about the models of democracy, operationalised as opinions about political representation, direct democracy and elite integration. The empirical basis is a questionnaire survey of 400 members of regional political elites carried out in 2017. The sample consists of 400 councillors of the 2014-2018 term of regional (voivodship) assemblies and town councils of big cities. The data show that an incoherence of views characterises the regional political elite: they do not form a more general vision of the democratic process, and detailed opinions on representation, direct democracy and elite integration poorly correlate with independent variables, including those describing political affiliations, i.e. party affinity or location on the left-right scale. The primary explanation for this incoherent image is the thesis about the lack of professionalisation of the regional elite.

Afiliacja:
Jacek Wasilewski: Jacek Wasilewski, Instytut Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk, ul. Polna 18/20, 00-625 Warszawa,  ORCID: 0000-0002-9900-1809; jwasilewski@isppan.waw.pl
Michał Kotnarowski: Instytut Filozofii i Socjologii Polskiej Akademii Nauk, ul. Nowy Świat 72 00-330 Warszawa,  ORCID: 0000-0002-3468-0732; kotnarowski@ifispan.waw.pl
Witold Betkiewicz: Instytut Studiów Politycznych Polskiej Akademii Nauk, ul. Polna 18/20, 00-625 Warszawa,  ORCID: 0000-0001-7993-9544; bewit@isppan.waw.pl
Agnieszka Pawłowska
Rząd federalny jako uczestnik polityki rozwoju miast w Stanach Zjednoczonych Ameryki

Celem artykułu jest przedstawienie roli rządu federalnego jako jednego z aktorów uczestniczących w polityce rozwoju miast amerykańskich w latach 1965–2012. Paradoks implementacji, rozumiany jako ograniczenie możliwości osiągania celów polityk krajowych w związku z poszerzeniem kompetencji ich potencjalnych oponentów oraz zmieniające się poglądy kolejnych prezydentów na federalizm zostały uznane za kluczowe w wyjaśnianiu tytułowego zagadnienia. Posłużono się kategoriami: federalizmu, orientacji i instrumentów rozwoju oraz nakładów finansowych na rozwój. Orientacja i instrumenty rozwoju zostały przedstawione na podstawie wybranych programów federalnych adresowanych do miast, nakłady zaś – na podstawie budżetów federalnych. Ramy teoretyczne pracy stanowią trzy generacje teorii implementacji polityk publicznych. W konkluzji autorka wskazuje na wycofywanie się rządu federalnego i rosnące znaczenie władz stanowych w polityce rozwoju miast.

The federal government as a participant in urban development policy in the United States of America

The article discusses the involvement of the US federal government in the policy of urban development in the years 1965-2012. The implementation paradox, understood as a limited ability to achieve national policy objectives as a result of the empowerment of potential adversaries, and the changing views of the successive presidents on federalism were considered crucial in explaining the discussed issue. The following categories have been used: federalism, orientation and instruments of development, and financial outlays for development. Orientation and instruments of development have been presented on the basis of selected federal programmes addressed to cities, and outlays – based on federal budgets. Three generations of public policy implementation theories constitute the theoretical framework of the study. In conclusion, the author points to the withdrawal of the federal government and the growing importance of state authorities in urban development policy.

Afiliacja:
Agnieszka Pawłowska: Uniwersytet Rzeszowski, Instytut Nauk o Polityce, ul. Kopisto 2A, 35-959 Rzeszów,  ORCID: 0000-0002-0083-3833; apawlowska@ur.edu.pl
Igor Ksenicz
Samorząd terytorialny w Gruzji

Celem artykułu jest prezentacja samorządu terytorialnego w Gruzji. Wśród państw postsowieckich, które nie są członkami UE, Gruzja może się pochwalić największym zaawansowaniem w reformowaniu władz lokalnych i regionalnych. Nie oznacza to jednak, że proces decentralizacji został zakończony. Hamują go przede wszystkim brak dochodów własnych samorządów oraz ograniczenia natury politycznej. W celu oceny stanu rozwoju samorządu terytorialnego w Gruzji autor dokonał przeglądu ustawodawstwa oraz analizy komunikatów prasowych, danych statystycznych i raportów eksperckich. Posłużył się również studium przypadku byłego burmistrza Tbilisi Gigiego Ugulawy.

Local government in Georgia

The aim of the article is to present the local government in Georgia. Among post-Soviet, non-EU states, Georgia may be praised for the greatest progress in reforming local and regional authorities. It does not mean, however, that the decentralisation process is over. It has been blocked mainly by the lack of own incomes of local governments and limitations of a political nature. In order to assess the state of development of local government in Georgia, the author has made a review of legislation and an analysis of press releases, statistical data and reports of experts. He also used a case study of the former mayor of Tbilisi, Gigi Ugulava.

Afiliacja:
Igor Ksenicz: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Kultury Europejskiej, ul. Kostrzewskiego 5-7, 62-200 Gniezno,  ORCID: 0000-0002-5286-0040; igor.ksenicz@amu.edu.pl
Dagmara Kociuba, Klaudia Rabczewska
Rola budżetów partycypacyjnych w zagospodarowaniu przestrzeni publicznych polskich miast – studium przypadku Lublina

Celem pracy jest ukazanie wpływu realizacji projektów z budżetu partycypacyjnego (BP) na zagospodarowanie i kształtowanie przestrzeni publicznych w mieście. W pierwszej części artykułu przedstawiono założenia ogólne i modele budżetowania partycypacyjnego, a następnie podstawy prawne oraz zasady wdrażania i finansowanie BP w Polsce. W drugiej części skonfrontowano je z implementacją BP (obywatelskiego i zielonego) w Lublinie w edycjach 2015–2019. Zawarte w trzeciej części szczegółowe analizy edycji 2015–2017 wykazały, że 86% inwestycji zgłoszonych i 87% zwycięskich dotyczyło bezpośrednio działań w przestrzeni publicznej. Ponadto ukazano rozkład przestrzenny i zakres tematyczny tych inwestycji w 27 dzielnicach Lublina w odniesieniu do 10 kategorii wydzielonych przez autorki, a także motywacje i aktywność mieszkańców dzielnic w aplikowaniu o projekty. W czwartej części przedstawiono zmiany w przestrzeniach publicznych Lublina wywołane realizacją projektów z BP, a następnie doświadczenia lubelskie odniesiono do innych miast w Polsce. W podsumowaniu zamieszczono rekomendacje, jak efektywnie wdrażać BP, aby kreować wysokiej jakości przestrzeń publiczną w miastach. Wyróżniono trzy aspekty: 1) organizacyjno-proceduralny, 2) aktywizacji interesariuszy i 3) realizacji inwestycji.

The role of participatory budgets on the development of urban public spaces – the Lublin case study

This paper examines the impact of the implementation of participatory budget (PB) projects on the development and creation of public spaces in the city. The first part of the paper describes the main assumptions and models of participatory budgeting as well as the legal basis and rules of PB implementation and financing in Poland. In the second part, those are confronted with the implementation of PB (civic and green) in Lublin in 2015-2019. In the third one, detailed analysis of the PB rounds 2015-2017 show that 86% of investment projects submitted and 87% of projects selected for implementation were directly associated with activities in public space. Furthermore, the spatial distribution and thematic scope of those investments in 27 districts of Lublin in relation to 10 categories selected by the authors as well as the motivation and activity of residents of individual districts in applying for projects were presented. The fourth part shows the changes in Lublin’s public spaces caused by the implementation of PB projects and Lublin’s experience in relation to other cities in Poland. The summary includes recommendations on how to effectively implement BP to create a high quality public space in cities. Three aspects are distinguished: 1) organizational and procedural; 2) mobilisation of the stakeholders and 3) implementation of projects.

Afiliacja:
Dagmara Kociuba: Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Wydział Nauk o Ziemi i Gospodarki Przestrzennej, Zakład Polityki Przestrzennej i Planowania, Al. Kraśnicka 2d, 20-017 Lublin, ORCID: 0000-0001-9217-323X; dagmara.kociuba@umcs.pl
Klaudia Rabczewska: Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej, Wydział Nauk o Ziemi i Gospodarki Przestrzennej, Zakład Polityki Przestrzennej i Planowania, Al. Kraśnicka 2d, 20-017 Lublin; klaudia.rabczewskaa@gmail.com
Aldona Standar
Lokalizacja względem ośrodków miejskich a sytuacja finansowa gmin wiejskich

Celem artykułu jest ocena zależności występującej między położeniem gmin wiejskich względem miast na prawach powiatu a osiąganymi przez nie wynikami finansowymi w zakresie: samodzielności finansowej, możliwości inwestycyjnych i płynności finansowej, wydatków oraz zobowiązań. Posłużono się przykładem jednego z największych województw w Polsce – wielkopolskiego. Realizacja postawionego celu badawczego wymagała wykorzystania analizy wariancji, dzięki której zbadano istotność różnic wskaźników finansowych w uwzględnionych grupach samorządów według lokalizacji mierzonej odległością gmin wiejskich od miast powiatowych i stolicy regionu – Poznania. W wyniku przeprowadzonych badań dowiedziono, że im mniejsza jest odległość od ośrodka miejskiego, tym większe stają się samodzielność finansowa, płynność finansowa, realizacja inwestycji, jakkolwiek przy wyższym poziomie zadłużenia. Bliskość Poznania w znaczniejszym stopniu determinuje zróżnicowanie wyników finansowych gmin wiejskich niż lokalizacja w sąsiedztwie mniejszych ośrodków miejskich (miast na prawach powiatu).

Location on city centres and the financial results of rural local governments

The objective of this paper is to present the role of the relationship between the location and financial performance of local government units. One of Poland’s largest voivodships, Wielkopolskie, was used as an example. Recent acceleration of suburbanisation processes not only results in socioeconomic changes in municipalities surrounding cities but also affects their financial performance. To attain the aforesaid objective, this study used variance analysis to investigate the significance of the differences in the financial ratios between the units analysed by location (measured as the distance of rural municipalities from district towns and from Poznań, the region’s capital). The research proved that the closer a municipality is to an urban centre, the greater its financial autonomy, liquidity and investments, yet at a higher level of debt. Also, the proximity to Poznań is a better determinant of the differences in financial performance than the location close to smaller urban centres.

Afiliacja:
Aldona Standar: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Ekonomiczno-Społeczny, Katedra Ekonomii i Polityki Gospodarczej w Agrobiznesie, ul. Wojska Polskiego 28, 60-637 Poznań, ORCID: 0000-0001-8491-5360; standar@up.poznan.pl
Martyna Kopcińska
Monika Sidor, Katarzyna Kuć-Czajkowska, Justyna Wasil, Koabitacja na poziomie gminnym w Polsce (recenzja)
Afiliacja:
Martyna Kopcińska: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych, ORCID: 0000-0001-9837-4323