KWARTALNIK NAUKOWY
Logo SRIL
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
strona główna
SRiL in English



Adres Redakcji:
Kwartalnik naukowy "Studia Regionalne i Lokalne"
Uniwersytet Warszawski
Centrum Europejskich Studiów
Regionalnych i Lokalnych (EUROREG)
Krakowskie Przedmieście 30
00-927 Warszawa
e-mail: sril.euroreg@uw.edu.pl
www: www.studreg.uw.edu.pl
 
 ISSN: 1509-4995
 Wersją pierwotną czasopisma jest wersja papierowa.
 
http://www.euroreg.uw.edu.pl/ http://www.rsa.euroreg.uw.edu.pl http://scholar.com.pl/sklep.php
archiwum
ROCZNIKI:   2000   2001   2002   2003   2004   2005   2006   2007   2008   2009   2010   2011   2012   2013   2014   2015   2016   2017

Wyniki wyszukiwania dla frazy: "analiza"
 
Numer: 1(1)/2000
Stanisław Ciok
Pogranicze zachodnie Polski w perspektywie integracji europejskiej

Pogranicze zachodnie Polski w perspektywie integracji europejskiej

Z chwilą ustalenia granicy na Odrze i Nysie Łużyckiej nastąpiły radykalne przeobrażenia na tym obszarze. Polegały one przede wszystkim na spadku liczby ludności, zniszczeniach wojennych oraz rozbiciu lub zmianie charakteru istniejących układów osadniczych. Powojenne zmiany w obszarze przygranicznym w dużym stopniu zależały od funkcji granicy, która, wraz ze zmianą stosunków pomiędzy Polską i Niemcami, zmieniała swój charakter. Ewoluowała ona od "€nieprzepuszczalnej"€, silnie sformalizowanej i dzielącej do prawie całkowicie "przepuszczalnej"€, słabo sformalizowanej i praktycznie nieodczuwalnej przy jej przekraczaniu po 1972 r., tj. otwarciu granicy. Nowy okres we wzajemnych kontaktach i współpracy obszarów przygranicznych rozpoczął się na początku lat dziewięćdziesiątych. Analiza i długotrwała obserwacja współpracy transgranicznej na naszej granicy zachodniej pozwala zauważyć, że choć rozwinęła się ona najwcześniej i przebiega najintensywniej, to daje się dalej zauważyć istnienie jeszcze wielu barier formalnoprawnych, instytucjonalnych, infrastrukturalnych, finansowych, gospodarczych, społecznych i środowiskowych. Zjawiskami kluczowymi dla rozwoju pogranicza są handel i usługi przygraniczne, rolnictwo ekologiczne oraz turystyka.


Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(2)/2000
Zyta Gilowska
Regionalne uwarunkowania reform strukturalnych

Regionalne uwarunkowania reform strukturalnych

Reforma organizacji terytorialnej przyniosła nowy zasadniczy podział terytorialny wprowadzający samorząd powiatowy i wojewódzki. Jednak analiza dotychczasowego funkcjonowania nowego układu przynosi wiele obaw. Celem decentralizacji miało być rozbicie branżowych struktur państwowych odziedziczonych po scentralizowanej gospodarce nakazowo-rozdzielczej. Jak dotąd demontaż tych struktur okazał się nieudany. Istotą reform strukturalnych w sektorze publicznym są zmiany zakresu, organizacji i zasad finansowania zadań publicznych. Natomiast reformy strukturalne w sektorze rynkowym dotyczą zmian w strukturze organizacyjnej i własnościowej poszczególnych działów i branż. Podstawowy zakres regionalnych uwarunkowań reform strukturalnych sektora publicznego jest wyznaczony przez te zadania publiczne, które równocześnie zostały poddane reformom strukturalnym i decentralizacji. Wiele wskazuje na to, iż decentralizacja zadań publicznych jest w istocie decentralizacją trudności budżetowych. W kwestii połączenia reformy ustrojowo-terytorialnej z reformami strukturalnymi w sektorze rynkowym należy powiedzieć, że regionalne uwarunkowania tych reform nie są przedmiotem niczyjego systematycznego zainteresowania.


Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(3)/2000
Zyta Gilowska
Analiza wpływu centralnych wydatków publicznych na procesy rozwoju regionalnego

Analiza wpływu centralnych wydatków publicznych na procesy rozwoju regionalnego

Przedmiotem analizy jest identyfikacja rozmiarów i struktury wydatków dokonywanych na szczeblu centralnym w ramach polityk sektorowych w celu szacunkowego określenia wpływu tych polityk na procesy rozwoju regionalnego. Zagadnienie związku polityk sektorowych z procesami rozwoju regionalnego jest kluczowe przy próbach oceny "siły" sprawczej tych polityk oraz w rozważaniach na temat przeniesienia części tej "siły" do polityki na rzecz rozwoju regionalnego, prowadzonej przez administrację centralną (polityki regionalnej), lub do polityki na rzecz rozwoju regionalnego, prowadzonej przez samorządy województw (polityki rozwoju regionalnego). W takim podejściu ocena "siły" sprawczej polityk sektorowych może być punktem wyjścia w określaniu racjonalnych relacji między tymi politykami a polityką na rzecz rozwoju regionalnego. Ocena "siły" sprawczej polityk sektorowych może być też wykorzystana do rozważania tez bardziej radykalnych - zredukowania polityk sektorowych do zagadnienia udzielania pomocy publicznej oraz przeniesienia jej pozostałych środków finansowych i instrumentów tych polityk do wyposażenia polityki na rzecz rozwoju regionalnego. W obydwu przypadkach konieczna jest diagnoza stanu obecnego.


Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(4)/2000
Tadeusz Stalewski, Adam Szpak
Likwidowanie kopalni węgla w małym mieście górniczym

Likwidowanie kopalni węgla w małym mieście górniczym

Przedmiotem artykułu jest analiza sposobów rozwiązywania problemu zatrudnienia pracowników, którzy tracą pracę w związku z likwidowaniem kopalni węgla w zagłębiu wałbrzyskim na przykładzie Kopalni Węgla Kamiennego "Nowa Ruda". Stwierdzono, że głównym sposobem redukowania zatrudnienia górników są tzw. zwolnienia naturalne, czyli przejścia na zwykłą lub przyśpieszoną emeryturę. Badania wykazały wysokie bezrobocie w grupie byłych górników, którzy skorzystali z tzw. osłon górniczych, czyli z zasiłku górniczego i jednorazowej odprawy pieniężnej. Tylko nieliczni spośród nich założyli własne firmy. Przyczyną dużego bezrobocia byłych górników są często bariery psychospołeczne, powodujące bierność w poszukiwaniu nowej pracy, nieumiejętność znalezienia się w nowej sytuacji, a także niewielka motywacja do poszukiwania pracy, występująca u części byłych górników korzystających z odpraw pieniężnych.


Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(5)/2001
Jacek Szlachta
Polityka regionalna Polski w perspektywie integracji z Unią Europejską

Polityka regionalna Polski w perspektywie integracji z Unią Europejską

W ostatnich kilku latach rejestrujemy w Polsce jakościowy wzrost poziomu zainteresowania polityką regionalną. Ta skromna sfera interwencji publicznej występująca we wszystkich krajach OECD stała się w Polsce przedmiotem gorą cych dysput i sporów politycznych. Fakt ten należy wiązać przede wszystkim z rolą polityki regionalnej w Unii Europejskiej, której jedną z Dyrekcji Generalnych jest REGIO, zajmująca się polityką regionalną . Ma ona istotne uprawnienia koordynacyjne w zakresie Funduszy Strukturalnych i Funduszu Spójności oraz ponosi bezpośrednią odpowiedzialność za Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego - najbogatszy z Funduszy Strukturalnych. Polityka regionalna jest obecnie drugą co do znaczenia pozycją wydatków budżetowych Unii Europejskiej po Wspólnej Polityce Rolnej. Proces integracji europejskiej oznacza, że w latach 2000-2006 największe transfery finansowe ze strony Unii Europejskiej na rzecz Polski zostaną przeznaczone w dziedzinie polityki regionalnej. Dlatego w Polsce rozwój regionalny wydzielono jako jeden z działów administracji publicznej, a w roku 2000, podobnie jak w kilku innych krajach kandydackich Europy środkowej i Wschodniej, powołano Ministerstwo Rozwoju Regionalnego (wcześniej takie ministerstwa powstały m.in. na Węgrzech, w Czechach, na Słowacji i Łotwie). W prezentowanym tekście określono najważniejsze tezy, które wyznaczają pozycję polityki regionalnej w Polsce na początku XXI wieku. Ich szczegółowa analiza umożliwia sformułowanie diagnozy dotyczącej aktualnej sytuacji polityki regionalnej Polski oraz najważniejszych wniosków dotyczących modelu tej polityki w warunkach integracji europejskiej.


Pobierz w wersji PDF: PDF

Grzegorz Gorzelak, Bohdan Jałowiecki
Strategie rozwoju regionalnego województw: próba oceny

Strategie rozwoju regionalnego województw: próba oceny

Przedmiotem niniejszego artykułu jest porównawcza analiza metodologii opracowywania strategii szesnastu polskich województw. Analiza ta uwzględnia trzy najważniejsze cechy, które charakteryzują dokumenty strategiczne: pole, zakres oraz metoda i tryb opracowania dokumentu. Analiza strategii nie jest zadaniem łatwym. Były one przygotowywane, mimo pewnych wytycznych ustawowych, według indywidualnych założeń, są więc bardzo różnorodne i zawierają nieraz elementy trudno porównywalne. Dlatego też przedstawiamy interesujące nas zagadnienia kolejno w poszczególnych województwach, aby - w miarę możliwości - na końcu dojść do syntetycznych wniosków.


Afiliacja:

Grzegorz Gorzelak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; gorzelak@post.pl

Bohdan Jałowiecki: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; jalowiecki@post.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(8)/2002
Agnieszka Michalska
Psychospołeczne więzi z miejscem zamieszkania - na przykładzie wybranych osiedli łódzkich i wsi Brudzewice

Psychospołeczne więzi z miejscem zamieszkania - na przykładzie wybranych osiedli łódzkich i wsi Brudzewice

Celem niniejszego opracowania jest ukazanie siły, struktury i korelatów psychospołecznych więzi mieszkańców z miejscowością zamieszkania. Do analizy wykorzystano badania empiryczne zrealizowane zarówno w środowisku wiejskim, jak i miejskim. Operacyjnym ekwiwalentem pojęcia więzi psychospołecznej jest w prezentowanym artykule pojęcie postawy wobec miejscowości zamieszkania uwzględniające trzy elementy strukturalne: emocjonalno-oceniający, behawioralny, poznawczy. Na podstawie uzyskanych wyników ustalono, że mieszkańcy badanych układów przejawiają względnie silną więź z miejscowością zamieszkania. Nie zaobserwowano znaczących różnic w intensywności więzi między mieszkańcami miasta a badanymi ze wsi. Analiza struktury więzi z miejscowością zamieszkania wykazała, iż badani w największym stopniu przejawiają postawy pełne, uwzględniające trzy konstytutywne elementy owego zjawiska. Główną determinantą więzi psychospołecznych okazał się poziom zaangażowania badanych w życiu społecznym, a nie - jak zakładano - czynniki zakorzenienia lokalnego.


Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(10)/2002
Ewa Nowińska-Łaźniewska
Aleksander Zeliaś(red.), 2002, Taksonomiczna analiza przestrzennego zróżnicowania poziomu życia w Polsce w ujęciu dynamicznym, Kraków: Akademia Ekonomiczna, 294 s. (recenzja)

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(11)/2003
Ewa Nowińska-Łaźniewska
Tomasz Michalski, 2002, Polska w procesie integracji europejskiej. Analiza okresu 1994-1999, Warszawa: Wydawnictwo Difin, 289 s. (recenzja)

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(12)/2003
Kaol Olejniczak
Apetyt na grona? Koncepcja gron oraz koncepcje bliskoznaczne w teorii i praktyce rozwoju regionalnego

Apetyt na grona? Koncepcja gron oraz koncepcje bliskoznaczne w teorii i praktyce rozwoju regionalnego

Celem niniejszego artykułu jest kompleksowe omówienie problematyki gron (clusters). Artykuł rozpoczyna analiza zagadnień teoretycznych nowego podejścia do rozwoju regionalnego i lokalnego. W dalszej części zostały przedstawione i omówione takie bliskoznaczne koncepcje jak: Marshallowskie okręgi przemysłowe, włoskie okręgi przemysłowe, nowe dystrykty przemysłowe, mezosystemy, lokalne środowiska innowacyjne, regiony uczące się, regionalne systemy innowacji. Rdzeniem artykułu jest analiza koncepcji gron - jej podstawy teoretyczne, definicje, relacje z innymi koncepcjami, pozytywne i negatywne efekty gron, siła i słabości metodologiczne. Ostatnia część artykułu jest poświęcona zagadnieniom praktycznym - politykom prorozwojowym inspirowanym teorią gron. Przegląd obejmuje głównie inicjatywy i działania podejmowane w państwach Unii Europejskiej.


The Clusters Approach and the Related Concepts in Theory and Practice of Regional Development

The aim of the following article is a comprehensive review of the cluster theory. Article starts with the discussion on the new approach towards regional and local development. In the first part author presents and discusses spectrum of concepts related to clusters such as: Marshallian industrial district, Italian industrial districts, new industrial spaces, mezo-systems, local innovative milieu, learning regions, and regional innovation systems. The core of the article is the analysis of the cluster approach: its theoretical inspiration and background, definitions, its specificity, effects of clusters described in literature, strength and weaknesses of this approach. The last part of the article is devoted to the practical issues - examples of cluster-based policies. This short review covers the initiatives undertaken in the countries of European Union.


Afiliacja:

Kaol Olejniczak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; k.olejniczak@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Tomasz Grzegorz Grosse
Szanse i zagrożenia dla wykorzystania funduszy Unii Europejskiej (z praktyki)

Szanse i zagrożenia dla wykorzystania funduszy Unii Europejskiej (z praktyki)

Na podstawie analizy dokumentów planistycznych, przede wszystkim Narodowego Planu Rozwoju, autor dochodzi do wniosku, że należy podjąć jak najszybciej prace nad kolejnym planem rozwoju Polski, obowiązującym po roku 2006. Powinien on być gruntownie zmieniony w stosunku do obecnego dokumentu. Przede wszystkim musi uwzględniać szerszą perspektywę czasową i kłaść nacisk na krajowe cele i uwarunkowania rozwoju. W znacznie większym stopniu powinien wspierać rozwój nowoczesnej gospodarki i przedsiębiorczości. Jego podstawą powinna być krajowa strategia zmian strukturalnych w gospodarce, a także krajowa polityka rozwoju regionalnego. Dokument powinien wprawdzie uwzględniać uwarunkowania zmieniającej się polityki spójności UE, ale jego punktem wyjścia musi być analiza polskich interesów strategicznych. Autor uważarównież, że należałoby zdecentralizować i uprościć system zarządzania programami realizowanymi z funduszy strukturalnych po roku 2006. Jednocześnie do maja 2004 r. należy przyspieszyć prace organizacyjne i legislacyjne, aby jak najlepiej wykorzystać fundusze europejskie przyznane na lata 2004-2006. Brakuje zwłaszcza rozwiązań dotyczących sfery finansów, bez których trudno będzie zarówno samorządom terytorialnym, jak również przedsiębiorcom współfinansować projekty rozwojowe. W dalszym ciągu opóźnione są prace przygotowują ce systemy informatyczne i struktury monitorujące wydatkowanie funduszy. Brakuje również odpowiednio przeszkolonych kadr i dobrych projektów inwestycyjnych.


Pobierz w wersji PDF: PDF

Elżbieta Lorek, Agnieszka Sobol
Ocena postępów wdrażania lokalnej Agendy 21 na świecie (z praktyki)

Ocena postępów wdrażania lokalnej Agendy 21 na świecie (z praktyki)

W artykule przeanalizowany został stopień zaawansowania wdrażania zrównoważonego rozwoju na poziomie lokalnym, poczynając od skali globalnej, poprzez analizę sytuacji w Polsce, a na konkretnym przykładzie województwa ślą skiego kończąc. Analiza postępów we wdrażaniu Lokalnej Agendy 21 na świecie w latach 1997-2001 wskazuje na znaczący procentowy krok naprzód. Ponad trzyipółkrotny wzrost liczby podjętych inicjatyw LA21 na świecie wskazuje na korzystny trend, choć ich generalna liczba - 6416 - nie jest niestety wynikiem imponującym. Zaawansowanie wdrażania zrównoważonego rozwoju w polskich gminach, mimo że nie jest zadowalające, nie odbiega jednakże od generalnej nie najlepszej sytuacji w tym aspekcie na świecie.


Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(14)/2003
Paweł Swianiewicz, Urszula Klimska
Kto rządzi gminą i jak? Lokalni liderzy polityczni w teorii i praktyce samorządów w Polsce

Kto rządzi gminą i jak? Lokalni liderzy polityczni w teorii i praktyce samorządów w Polsce

Artykuł porusza zagadnienie przywództwa w samorządzie lokalnym. Przy zachodzących współcześnie zmianach, opisywanych czasem jako przejście od tradycyjnie rozumianego samorządu do nowoczesnego zarządzania lokalnego, zmieniają się także pozycja i oczekiwania wobec liderów politycznych. Pojęcie lidera politycznego ograniczone jest do osób mających demokratyczną legitymizację, a zatem nie obejmuje osób wpływowych, ale pozostających poza formalnymi strukturami władzy i administracji. Istotne jest rozróżnienie między typem przywództwa (zależnym od formalnego kształtu instytucji samorządowych) i stylem przywództwa (związanym bardziej z osobistą charakterystyką lidera). Artykuł omawia wybrane koncepcje teoretyczne typów i stylów przywództwa, a następnie odnosi je do wyników badań prowadzonych w polskich miastach. Niektóre z koncepcji teoretycznych zastosowane zostały do opisu sytuacji w Polsce. Ostatnie lata przyniosły przejście od typu przywództwa zbliżonego do "modelu kolektywnego"€ do "modelu silnego burmistrza"€. Analiza czterech inicjatyw w dwóch miastach (Poznaniu i Ostrowie Wielkopolskim) pozwala przyjrzeć się ocenom mieszkańców co do rzeczywistych stylów przywództwa. Najbardziej preferowanym przez mieszkańców miast stylem jest postawa koncyliacyjna. Natomiast w rzeczywistych zachowaniach polityków mieszkańcy dostrzegają więcej elementów stylu "bossa miasta"€ - własnymi siłami realizującego swoją wizję rozwoju. Porównanie oczekiwań z percepcją rzeczywistych zachowań liderów pozwala na skonstruowanie indeksu luki w stosunku do oczekiwań (Expectation Gap Index - EGI). Luka ta jest zazwyczaj niewielka w przypadku budowania ogólnych programów rozwoju, ale zwiększa się przy realizacji konkretnych inicjatyw.


Who Governs and How? Political Leadership in Theory and Practice of Local Governments in Poland

The article discusses political leadership in local government. Change from traditional local government to local governance requires also institutional changes and new roles played by local leaders. The notion of political leader is limited to persons having democratic legitimacy for their role played in local politics. It excludes people, who might be influential but remain outside formal democratic institutions of local government. The article distinguishes between type (which depends on formal institutional settings) and style (more dependent on personal characteristics) of leadership. The article discusses selected theoretical concepts of type and style of leadership and tries to refer them to Polish local governments. Recent Polish reforms have brought a change from the type which was close to a collective model to one closer to a strong mayor form. Analysis of four initiative in 2 Polish cities (Poznan and Ostrow Wielkopolski) allows to formulate some conclusions on citizens"€™ perception of actual styles of local political leadership. The largest proportion of citizens in analysed cities prefers a style which is close to consensus facilitator. But in a real behaviour of leaders, citizens see more of city boss style, which might be characterized by the implementation of an own vision with internal resources existing within local government structures. Comparison of citizens"€™ preferences with the perception of actual behaviour of leaders allows to compute an Expectation Gap Index. The gap is usually quite narrow in initiatives focused on the construction of broad development programmes, but it becomes wider if we turn to more concretely focused projects.


Afiliacja:

Paweł Swianiewicz:niwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska

Urszula Klimska: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(16)/2004
Marek W. Kozak
Nowe partnerstwo na rzecz spójności - trzeci raport Komisji Europejskiej o spójności ekonomicznej i społecznej (z praktyki)

Nowe partnerstwo na rzecz spójności - trzeci raport Komisji Europejskiej o spójności ekonomicznej i społecznej (z praktyki)

Artykuł ten jest omówieniem najważniejszych treści trzeciego raportu o spójności ekonomicznej i społecznej. Autor dołożył starań, by wyraźnie rozdzielić przedstawienie zawartości raportu od własnych uwag i komentarzy, które zamieszczono w ostatniej części opracowania. Trzeci raport o spójności ukazał się w szczególnym momencie: w toku ostrej debaty nad przyszłością polityki spójności Unii oraz tuż przed poszerzeniem o 10 nowych państw członkowskich. Raport składa się z czterech głównych części:
Część pierwsza (spójność, konkurencyjność, zatrudnienie i wzrost sytuacja i trendy) omawia osiągnięty w Unii poziom spójności społecznej, ekonomicznej i terytorialnej oraz czynniki wzrostu. Część drugą poświęcono analizie wpływu, jaką na spójność Unii mają polityki wewnętrzne państw członkowskich. Część trzecia koncentruje się z kolei na omówieniu wpływu polityk Wspólnoty na konkurencyjność, zatrudnienie i spójność. Czwarta część zajmuje się ogólnym wpływem polityki spójności na Unię, podejmuje też sprawę skutków poszerzenia. Propozycja Komisji Europejskiej w sprawie polityki spójności na następny okres planistyczny została przedstawiona w streszczeniu dokumentu. Raport jest poprzedzony streszczeniem i opatrzony aneksami statystycznymi. Większości analiz dokonano na podstawie danych z lat 90., aczkolwiek zwłaszcza w analizach jakościowych pojawiają się liczne odwołania do obecnego okresu planistycznego.

Słowa kluczowe: Unia Europejska  polityka spójności  analiza  raport  


Afiliacja:

Marek W. Kozak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; m.kozak@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(17)/2004
Jacek Wasilewski
Terytorialne zróżnicowanie poparcia dla wejścia Polski do Unii Europejskiej

Terytorialne zróżnicowanie poparcia dla wejścia Polski do Unii Europejskiej

Artykuł skupia uwagę na niektórych "obiektywnych" predyktorach głosowania w referendum i konfrontuje je z rzeczywistymi zachowaniami wyborczymi. Główną zmienną zależną są zagregowane dane obrazujące poparcie dla wejścia do Unii na poziomie powiatów. Tym samym uzyskujemy obraz terytorialnego zróżnicowania poparcia dla akcesji. Różnice między powiatami wyjaśniane są przez odwołanie do stopy zatrudnienia w rolnictwie i stopy bezrobocia, a także położenia powiatów w obrębie czterech historycznie ukształtowanych regionów. Analiza wykazuje, że zdecydowanie najsilniejszy wpływ na terytorialny rozkład poparcia dla UE ma zatrudnienie w rolnictwie. Słabszą, lecz istotną rolę odgrywają regiony historyczne, a także choć w jeszcze mniejszym stopniu stopa bezrobocia.


Territorial Support for Poland

The article focuses on objective predictors of voting behaviour in the EU referendum and confronts them with the actual outcomes of the referendum. Major dependent variable is support for EU entry on a county (powiat) level. The aggregate data for counties show territorial distribution of support. The differences between counties are analyzed in terms of employment in agriculture, historic regions, and unemployment. Analysis reveals an absolute dominance of employment in agriculture in explaining territorial differences in EU support. Nevertheless, historic regions preserve their significance, and, to a lesser degree, unemployment rate.


Afiliacja:

Jacek Wasilewski: Szkoła Wyższa Psychologii Społecznej, Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych, ul. Chodakowska 19/31, Warszawa 03-815, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(18)/2004
Robert Geisler
Społeczeństwo obywatelskie i demokracja lokalna w Tychach

Społeczeństwo obywatelskie i demokracja lokalna w Tychach

Celem artykułu jest analiza postaw i opinii mieszkańców jednego ze śląskich miast Tych na temat społeczeństwa obywatelskiego oraz demokracji lokalnej. Na podstawie badań socjologicznych przeprowadzonych wiosną 2003 roku oraz reinterpretacji dotychczasowych wyników badań socjologicznych w tym mieście artykuł przedstawia aktywność obywatelską, przejawy świadomości społecznej na temat funkcjonowania społeczności lokalnej w warunkach demokracji i gospodarki wolnorynkowej. Przykład jest o tyle specyficzny, że Tychy w analizach socjologów w okresie realnego socjalizmu stanowiły przykładowe miasto socjalistyczne. W pierwszych latach transformacji ustrojowej podkreślano zdezintegrowany charakter miejskiej społeczności oraz konieczność zbudowania więzi społecznych przekładających się na rozwój gospodarczy. Autora interesuje szczególnie zmiana, jaka dokonuje się w ostatnich latach w tym mieście.


Civil Society and Local Democracy in Tychy

The purpose of this article is to analyse opinions and attitudes of inhabitants of a Silesian town of Tychy toward the civil society and local democracy. Basing on sociological research done in the spring 2003 and reinterpretation of sociological research of the town, the article shows an activity related to and awareness of these issues among the local community in times of democracy and free market economy. The example of Tychy is specific because during the socialist period sociologists emphasised the fact that it was a socialist town. After political transition, scientists and researchers have pointed that urban community has a disintegrated character and that social bonds must be created in order to cope with regional development. The present article is especially focused on changes which have taken place over the past few years in Tychy.


Afiliacja:

Robert Geisler: Uniwersytet Opolski, Instytut Socjologii, ul. Katowicka 89, 45–061 Opole, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(19)/2005
Przemysław Śleszyński
Perspektywy rozwoju rynku mieszkaniowego w Polsce w świetle sytuacji demograficznej, ekonomicznej i stanu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych

Perspektywy rozwoju rynku mieszkaniowego w Polsce w świetle sytuacji demograficznej, ekonomicznej i stanu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych

W artykule przedstawiono analizę przewidywanego średniookresowego popytu na mieszkania w Polsce. Na podstawie badań empirycznych uznano, że jest on wypadkową szeregu czynników demograficznych, ekonomicznych i stanu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych. W dalszej kolejności wyznaczono koszyk popytu, w którym znalazło się osiem wskaźników o różnych wagach (odsetek brakujących mieszkań, rozumiany jako różnica pomiędzy liczbą gospodarstw domowych a liczbą mieszkań , przeciętna powierzchnia mieszkania na jedną osobę, przyrost rzeczywisty w latach 1998--2002, odsetek ludności w wieku 20--39 lat, prognoza liczby ludności w latach 2002--2010, stopa bezrobocia, przeciętne wynagrodzenie oraz liczba podmiotów gospodarczych na 1000 mieszkańców). Analizę przeprowadzono w układzie gminnym i może ona być przydatna dla osób i instytucji zajmujących się planowaniem przestrzennym oraz rynkiem mieszkaniowym.


Perspectives of the Development of the Housing Market in Poland in the Light of the Demographic and Economic Situation and the State of the Fulfillment of the Housing Demand

The article deals with the analysis of the anticipated middle-term demand for dwellings in Poland. On the basis of the empirical research this demand has been considered as being determined by the two groups of factors: demographic and economic, together with the level of the state of fulfillment of the basic housing needs. The finale set consisted of eight factors of the diverse wage. These were: the percentage of deficient flats counted as the difference between the number of households and the number of flats, the average space floor per capita, the population growth in 1998-2002, the percentage of people in the age from 20 to 39, prognosis of the number of inhabitants in 2002-2010, the unemployment rate, average wages, and the number of the business entities per 1000 inhabitants. The analyze has been carried out in the commune-scale pattern and can be useful for spatial planners and persons professionally involved in the housing market.


Afiliacja:

Przemysław Śleszyński: Polska Akademia Nauk, Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania, ul. Twarda 51/55, 00-818 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(20)/2005
Zbigniew Rykiel, Katarzyna Żerebecka
Jakość życia, potrzeby i patologia społeczna na przykładzie prostytucji w Bydgoszczy

Jakość życia, potrzeby i patologia społeczna na przykładzie prostytucji w Bydgoszczy

W artykule przedstawiono dyskusję na temat jakości życia w kontekście potrzeb człowieka. W tych ramach koncepcyjnych rozważono kwestię potrzeb seksualnych i ich związku z koncepcją patologii w naukach społecznych i teologii. Jako szczególną formę patologii seksualnej przeanalizowano prostytucję, rozważając ją również z punktu widzenia usługi realizującej potrzeby ludzkie i wpływu na jakość życia. Szczegółowo przeanalizowano rozmieszczenie prostytucji w Bydgoszczy i modele rozmieszczenia przestrzennego agencji towarzyskich w tym mieście.


Quality of Life, Human needs and Social Pathology: The Case of Prostitution in the City of Bydgoszcz

Quality of life is discussed in the paper in the context of human needs. In this conceptual framework, sexual needs are considered as well as their relations with the concept of pathology in social sciences and theology. Prostitution is analysed as a special form of sexual pathology and a social service that fulfils human needs and influences quality of life. The location of prostitution in the city of Bydgoszcz is analysed in details, as well as models of spatial distribution of "€˜social agencies"€™ in the city.


Afiliacja:

Zbigniew Rykiel: Uniwersytet Rzeszowski, Wydział Socjologiczno-Historyczny, Instytut Socjologii, al. T. Rejtana 16c, 35-959 Rzeszów, Polska

Katarzyna Żerebecka: Uniwersytet Rzeszowski, Wydział Socjologiczno-Historyczny, Instytut Socjologii, al. T. Rejtana 16c, 35-959 Rzeszów, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(22)/2005
Karol Olejniczak
Teoria i praktyka ewaluacji w świetle doświadczeń europejskich

Teoria i praktyka ewaluacji w świetle doświadczeń europejskich

Celem artykułu jest przedstawienie ram teoretycznych (definicja, funkcje, typologie) i praktyki ewaluacji w Unii Europejskiej. Analiza praktyki europejskiej przebiega na trzech poziomach: ewaluacji wykorzystywanej przez administracje krajowe do krajowych programów, ewaluacji na poziomie instytucji europejskich (głównie Komisji Europejskiej) i wreszcie ewaluacji programów europejskich na poziomie krajowym. Akcent został postawiony na politykę regionalną Unii Europejskiej. Autor konkluduje, że mimo swoistego boomu ewaluacyjnego, który nastąpił w UE głównie za sprawą wymogów polityki regionalnej, rzeczywisty wpływ ewaluacji na zarządzanie jest wciąż niedostatecznie oszacowany. Istnieje znacząca luka między praktycznym wykorzystaniem ewaluacji (liczbą i skalą prowadzonych ewaluacji) a europejską teorią oraz badaniami empirycznymi, które określałyby efektywność ewaluacji i jej wpływ na zarządzanie rozbudowanymi programami Unii Europejskiej.


Theory and Practice of Evaluation in the European Union

This article investigates the theoretical background (definition, function, types) as well as practice of evaluation activities in the European Union. The analysis has been led on three levels. The first one is the evaluation use by national administration for the purposes of national public programmes. Second level is the use of evaluation within the EU Institutions (namely European Commission). The last one, is the evaluation of European interventions at the country level. Accent has been put on this last level (the most developed one) that is the practice of structural funds. Author also concludes that despite the evaluation boom in Europe (that has taken place due to the requirements of EU regional policy), the real evaluation utilization and impact on the EU management are poorly recognized. There is a significant gap between number and scale of performed evaluations and the scientific attempts to recognize the real effects and the real utility of evaluation in improving the management of EU programmes and policies.


Afiliacja:

Karol Olejniczak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; k.olejniczak@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Wioletta Kawiecka
Przekształcenia własnościowe w Polsce w ujęciu regionalnym

Przekształcenia własnościowe w Polsce w ujęciu regionalnym

Artykuł zawiera omówienie oraz analizę stanu zaawansowania procesu przekształceń własnościowych w Polsce w ujęciu regionalnym wg stanu na koniec 2004 roku, ze szczególnym uwzględnieniem przebiegu procesu prywatyzacji. Badania dowiodły, iż zarówno w ujęciu ogólnopolskim, jak również w układzie województw, nie występuje zdecydowana dominacja żadnej ze stosowanych metod prywatyzacji, aczkolwiek w poszczególnych województwach daje się zauważyć pewne różnice co do częstotliwości ich stosowania, uwarunkowane w dużej mierze liczbą przedsiębiorstw państwowych funkcjonujących na terenie danego województwa oraz ich specyfiką. Analiza przebiegu procesu prywatyzacji w ujęciu regionalnym wskazuje również na występowanie przestrzennego zróżnicowania stanu zaawansowania tego procesu.


The Ownership Changes in Poland in Regional Area

The article gives the description and analysis of regional ownership changes in Poland at the end of 2004 with close attention to the privatization process. The research proves that in both dimensions - the whole-Poland and regional there have not been noticed any dominant privatization methods, though in particular voivodships there are some differences concerning their usage frequency mostly determined by the number and profile of state enterprises from particular voivodships. The privatization analysis in a regional aspect reveals an area differentiation of the process advancement.


Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(23)/2006
Grzegorz Gorzelak, Mikołaj Herbst, Agnieszka Olechnicka
Jak poprawić sytuację na "trudnym" rynku pracy? Analiza sytuacji województwa warmińsko-mazurskiego

Jak poprawić sytuację na "trudnym" rynku pracy? Analiza sytuacji województwa warmińsko-mazurskiego

Peryferyjnie położone województwo warmińsko-mazurskie jest jednym z najuboższych regionów w Polsce, jednocześnie boryka się z najtrudniejszymi w skali kraju a nawet Unii Europejskiej problemami na rynku pracy (najniższy wskaźnik zatrudnienia i najwyższy wskaźnik bezrobocia). Ta mieszanka trudności ekonomicznych i społecznych stanowi wielkie wyzwanie zarówno dla polityki gospodarczej, jak i społecznej. Szanse na rozwój regionu utrudnia szereg istotnych czynników ujemnie wpływających na jego konkurencyjność i zdolność zapewnienia dobrze płatnej pracy. Są to, między innymi, niedostateczna infrastruktura transportowa i komunikacyjna, niski potencjał innowacyjności, niska produktywność, słabe wykształcenie i umiejętności potencjalnych pracowników. Poprawa sytuacji na regionalnym rynku pracy wymaga zmian w systemie finansów publicznych na szczeblu centralnym, ale także świadomego działania władz regionalnych i lokalnych na rzecz zwiększenia regionalnego potencjału kapitału ludzkiego, reformy szkolnictwa, położenia większego nacisku na stymulowanie strony popytowej rynku pracy i wykorzystania aktywności oraz doświadczeń organizacji pozarządowych.


How to Improve Regional Labour Market? The Case of Warmia-Mazury

Warmia-Mazury region, one of the poorest in Poland, faces the deepest (as compared to all regions of the EU) labour market crisis. The mixture of social and economic problems represents a huge challenge for regional authorities. The chances for fast improvement are limited by several factors, such as low quality of transport infrastructure, low innovation potential and productivity, large share of unskilled labour force, etc. One necessary condition of the improvement is the reform of public finances at country level. Nonetheless, regional authorities should undertake the activity in order to increase the potential of human capital in the region, e.g. by improving the quality of schools. While directly fighting unemployment more effort should be put on stimulating the demand side of the labour market and co-operation with NGOs.


Afiliacja:

Grzegorz Gorzelak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; gorzelak@post.pl

Mikołaj Herbst: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; mherbst@uw.edu.pl

Agnieszka Olechnicka: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; a.olechnicka@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(24)/2006
Phil Cooke
Bliskość, wiedza i powstawanie innowacji

Bliskość, wiedza i powstawanie innowacji

Celem artykułu jest analiza korzyści, jakie zapewniają poszczególne kategorie wiedzy w procesie jej przekształcania. Badanie złożonych aspektów przekazywania skodyfikowanej wiedzy w procesie dialogu poszczególnych podmiotów prowadzi do koncepcji wiedzy sensu complicite. Kategoria ta uwzględnia mnogość instytucji pośrednich, jakie biorą udział w rzeczywistych procesach wymiany wiedzy, polegających na przekształcaniu wiedzy surowej, sensu implicite, w konkretne innowacje zawierające nową wiedzę i mające określoną wartość rynkową.


Proximities, Knowledges and Innovation Biographies

This paper proposes an analysis of the manner in which knowledge value chains derive specific but differentiated advantage from distinctive categories of knowledge over geographical space and time. It explores the problematic juxtaposition of tacit and codified knowledge transfer as a simple matter of conversations among binary actors, proposing the concept of "€complicit´ knowledge as a necessary category capturing the multitude of intermediary agents involved in actual knowledge translation to move from the implicit raw state to the explicit innovation representing new knowledge capable of attracting market demand.


Afiliacja:

Phil Cooke: Cardiff University, Centre for Advanced Studies, 44-45 Park Place Cathays Park, Cardiff CF10 3BB, United Kingdom

Pobierz w wersji PDF: PDF

Marek W. Kozak
System zarządzania europejską polityką regionalną w Polsce w pierwszym okresie po akcesji

System zarządzania europejską polityką regionalną w Polsce w pierwszym okresie po akcesji

Jakość systemu zarządzania obok podstaw teoretycznych, strategii rozwoju i ogólnego systemu instytucjonalnego kraju ma decydujący wpływ na wyniki europejskiej polityki regionalnej w Polsce. Z analizy systemu zarządzania ZPORR wynika, że słabe punkty mocno przeważają nad silnymi. Główne negatywne cechy to: silne scentralizowanie i biurokratyzacja (dalece wykraczająca poza reguły Unii), wybór projektów w trybie z reguły nieprzejrzystym i wrażliwym na układy polityczne, czasochłonność decyzyjna, rozmywanie odpowiedzialności, wysokie koszty przerzucone na beneficjentów, niska zdolność do zachowań menedżerskich, a wreszcie niespójność z ustawami kompetencyjnymi. Efekty lat 2004-2005 dowodzą, że system zarządzania nie spełnia oczekiwań .

Słowa kluczowe: Polska  polityka regionalna  zarządzanie  analiza  


Delivery System of the European Regional Policy in Poland after Accession

The quality of the delivery system along with theoretical underpinnings, development strategy and country´s institutional system has decisive influence on EU regional policy implementation. Analysis of the management system of the Integrated Regional Development Programme shows that there is more weak than strong points. Main weaknesses can be described as: not transparent, politically sensitive project selection and time consuming procedures, unclear allocation of responsibility, high costs imposed on beneficiaries, low managerial skills, and, finally, conflicting solutions with existing legal distribution of powers between regional government and regional representative of the central government. Implementation effects of 2004-2005 confirm that delivery mechanism fails to meet expectations.

Słowa kluczowe: Poland  regional policy  management  analysis  


Afiliacja:

Marek Kozak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; m.kozak@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Sławomir Maciejczyk
Analiza finansowa przedsiębiorstwa a zarządzanie finansami jednostek samorządu terytorialnego

Analiza finansowa przedsiębiorstwa a zarządzanie finansami jednostek samorządu terytorialnego

Celem niniejszego artykułu jest ukazanie stanu wiedzy na temat oceny finansowej JST oraz potrzeby i własnej koncepcji stworzenia kompleksowej metody oceny zdolności kredytowej JST. Artykuł nawiązuje do oceny wskaźnikowej przedsiębiorców dokonywanej przez instytucje finansowe i wskazuje możliwość wykorzystania tych doświadczeń w ocenie samorządów. W pierwszej części autor prezentuje obecnie stosowane metody oceny zdolności kredytowej JST. Rdzeniem artykułu jest analiza możliwości wykorzystania doświadczeń instytucji finansowych w ocenie przedsiębiorstw do kompleksowej i stałej oceny JST. Ostatnia część artykułu zawiera przykładowe wskaźniki stworzone na wzór wskaźnikowej oceny firm.


Analyses of Financial Performance in Private Sector and Evaluation of Local Governments

The aim of the following article is to review the literature on financial evaluation of local governments and to emphasise the need of creating new methods of evaluation in this sector. The author makes references to the indicators applied by the financial institutions to business sector and points out the possibilities of adapting those experiences in assessing local governments.


Afiliacja:

Sławomir Maciejczyk: Politechnika Wrocławska, Instytut Organizacji i Zarządzania, Zakład Ekonomii i Prawa, ul. Smoluchowskiego 25, 50-372 Wrocław, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(26)/2006
Tomasz Grzegorz Grosse
Analiza zagrożeń korupcyjnych w systemie zarządzania Zintegrowanym Programem Operacyjnym Rozwoju Regionalnego (ZPORR 2004-2006)

Analiza zagrożeń korupcyjnych w systemie zarządzania Zintegrowanym Programem Operacyjnym Rozwoju Regionalnego (ZPORR 2004-2006)

System zarządzania ZPORR w niewystarczający sposób zapobiega zjawiskom korupcji politycznej i administracyjnej. W szczególności zagrożone są procedury wyboru projektów oraz niedawno zmieniony system przetargów z kilku przyczyn: (1) zbyt skomplikowanego i wieloetapowego procesu zarządzania, (2) niewłaściwego rozkładu odpowiedzialności między różnymi władzami publicznymi, a także między politykami i urzędnikami, (3) źle zaprojektowanych instytucji (np. regionalnych komitetów sterujących), (4) nieprecyzyjnych regulacji, dotyczących m.in. zapewnienia jawności procedur, (5) braku specjalnych regulacji zapobiegających korupcji, (6) kultury politycznej i administracyjnej w Polsce. Dlatego projektowany system zarządzania programami regionalnymi na lata 2007-2013 powinien uwzględniać konkluzje przedstawione w tym artykule, a także zostać przeanalizowany z punktu widzenia zabezpieczeń przed korupcją.


The Analysis of Corruption Threats in the Integrated Regional Operational Programme 2004-2006 Management System

The Integrated Regional Operational Programme (IROP) management system in a weak manner prevents possibility of administrative and political corruption. Particularly susceptible to corruption are procedures of choosing projects and new public procurement system. We could list following reasons, why IROP management system is vulnerable to corruption: (1) system is very complicated, (2) division of competences between various public authorities is incorrect, as well as between politicians and civil servants, (3) some institutions are wrongly designed (particularly regional steering committees), (4) blur regulations, for instance not clearly supporting transparency of administrative procedures, (5) lack of special anti-corruption regulations, (6) Polish administrative and political culture. Decision makers preparing a new system for regional programs (2007-2013) should take into consideration conclusions of this paper and revise this system from the point of view of preventing corruption.


Afiliacja:

Tomasz Grzegorz Grosse: Polska Akademia Nauk, Instytut Studiów Politycznych, ul. Polna 18/20, 00-625 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Marek W. Kozak
Czy sprostamy wyzwaniom?

Czy sprostamy wyzwaniom?

Artykuł poddaje analizie wstępną wersję Strategii Rozwoju Kraju na lata 2007-2015 przyjętą przez rząd w czerwcu 2006 r. Jest ona najważniejszym dokumentem planistycznym, od którego skutecznej realizacji w znacznym stopniu może zależeć pozycja konkurencyjna Polski po upływie dekady. Analiza przedstawionej diagnozy, uwarunkowań, celów i priorytetów rozwoju kraju oraz mechanizmu zarządzania prowadzi do wniosku, że jest to strategia nowoczesna i interesująca, a jednak nie dość przełomowa, by zapewnić polskiej gospodarce wysokie miejsce pośród innych krajów UE.

Słowa kluczowe: Polska  strategia  problem  


Shall We Meet the Challenge?

Article analyses draft version of the National Development Strategy 2007-2015 adopted by the GoP in June 2006. This is the most important planning document. Its implementation may to a large extent influence competitive position of Poland within a decade. Analysis of presented diagnosis, objectives and priorities and outlined delivery mechanism leads to a conclusion that it is modern and interesting strategy, however not ambitious enough to ensure that Polish economy takes high place among other EU countries.

Słowa kluczowe: Poland  strategy  problem  


Afiliacja:

Marek W. Kozak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; m.kozak@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(27)/2007
Tomasz Zarycki
Interdyscyplinarny model stosunków centro-peryferyjnych. Propozycje teoretyczne

Interdyscyplinarny model stosunków centro-peryferyjnych. Propozycje teoretyczne

Artykuł przedstawia propozycje teoretycznego modelu zależności centro-peryferyjnych, zdefiniowanych na wysokim poziomie ogólności (od poziomu globalnego po poziom struktur regionalnych), który integrowałby w sobie ujęcia kilku dyscyplin nauk społecznych, w szczególności nauk politycznych (np. teoria podziału "centrum-peryferie"€ Rokkana), socjologii (np. teoria typów kapitału Bourdieu) i językoznawstwa (analiza dyskursu, w szczególności teorie grzeczności i zmiany kodów). Szczególna uwaga poświęcona została naturze dyskursu elit peryferyjnych, które jak pokazano, można rozpatrywać jako poruszające się w przestrzeni społecznej o dwu lub więcej wymiarach i posługujące się co najmniej dwoma kodami (w szczególności językami): peryferyjnym i centralnym. Odwołując się do wspomnianych narzędzi teoretycznych, przedstawiono także próbę teoretycznej analizy procesów rządzących wzajemną percepcją centrów i peryferii.


An Interdisciplinary Model of the Centre-Periphery Relations. A Theoretical Proposal

The paper proposes a model in which centre-periphery relations defined in an abstract way (from the global level of world system to regional structures) could be analyzed in a perspective of a number of disciplines including: political science (e.g. the Rokkan theory of peripheries and centre-periphery cleavages), sociology (e.g. the Bourdieu"€™s theory of types of capital) and linguistics (discourse analysis including the code switching and politeness theories). It focuses on the nature of the discourse of the peripheral elites which, as it is argued, live in a two or more dimensional social space and communicate in at least two separate codes (in particular languages): peripheral and central. Using the above mentioned theoretical concepts, an attempt of theorization of the mechanism of mutual perception of centres and the peripheries is made.


Afiliacja:

Tomasz Zarycki: Instytut Studiów Społecznych, Uniwersytet Warszawski, (ul. Stawki 5/7, 00 - 183 Warszawa);

Pobierz w wersji PDF: PDF

Paweł Kliber
Ekonometryczna analiza konwergencji regionów Polski metodami panelowymi

Ekonometryczna analiza konwergencji regionów Polski metodami panelowymi

W artykule omawiany jest problem konwergencji gospodarek regionalnych województw polskich do stacjonarnych stanów równowagi w modelu Solowa. Pokazano, jak można wyznaczyć odpowiednie parametry ?-konwergencji warunkowej i bezwarunkowej ekonometrycznymi metodami panelowymi. Szacunków dokonano metodami panelowymi z tzw. efektami stałymi. Metody te umożliwiają wyznaczenie stóp wzrostu produktywności pracy (indeksu postępu technicznego), a także różnic w produktywności między poszczególnymi województwami.


Convergence of Polish Regions - Econometric Analysis Using Panel Methods

The author investigates the problem of convergence of Polish regions towards their stationary stable states in the Solow model. The article shows how it is possible to estimate the conditional and unconditional ?-convergence with the panel methods. The estimations using panels with fixed effects are performed, which allows to estimate the growth rates of labor productivity (technical progress) and to check the differences between regions with respect to the productivity.


Afiliacja:

Paweł Kliber: Akademia Ekonomiczna w Poznaniu, al. Niepodległości 10, 61-875 Poznań, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(28)/2007
Ewa Nowińska-Łaźniewska, Piotr Nowak
Współpraca międzynarodowa w ramach projektów INTERREG III na wybranych przykładach

Współpraca międzynarodowa w ramach projektów INTERREG III na wybranych przykładach

Artykuł dotyczy istotnego problemu podnoszenia konkurencyjności regionów przy wykorzystaniu instrumentu międzynarodowej współpracy. Na przykładzie projektów INTERREG realizowanych przez różnych partnerów w dziedzinie logistyki omówiono działania mające na celu wzmocnienie konkurencyjności przedsiębiorstw i regionów. Pierwszy projekt - ECO4LOG - realizowany jest w ramach programu współpracy międzyregionalnej INTERREG III C i promuje wykorzystanie infrastruktury intermodalnej zlokalizowanej w korytarzu transportowym przebiegającym wzdłuż granicy Polski i Niemiec i dalej na południe poprzez Austrię, Węgry i Słowenię aż do Morza Adriatyckiego. Przedsięwzięcie ma na celu poprawę współpracy międzyregionalnej w zakresie transportu dóbr pomiędzy podmiotami zainteresowanymi tą współpracą, także z uwzględnieniem administracji publicznej. Innym jego celem jest wzrost efektywności wykorzystania istniejącej sieci transportowej poprzez usprawnienie przepływu informacji. Drugi z projektów - o akronimie CORELOG - realizowany w ramach INTERREG III B CADSES, ma na celu rozwój rozwiązań logistycznych korzystnych dla przedsiębiorstw, operatorów logistycznych oraz danego regionu - propagowanie koordynacji działań różnych podmiotów prywatnych i publicznych oraz studia wykonalności wypracowanych modeli współpracy. Analiza najistotniejszych czynników mających wpływ na realizowane strategie zarządzania łańcuchem dostaw oraz ocena działań podejmowanych przez jednostki administracyjne (na poziomie narodowym, regionalnym i lokalnym) wpływających na rozwój transportu poprzedzi fazę wdrożeniową, polegającą na przeprowadzeniu akcji pilotażowych realizujących założenia skoordynowanej logistyki regionalnej.


Examples of International Cooperation in INTERREG III Projects

The article describes the important problem of increasing regional competitiveness through the international (interregional and cross-border) cooperation. Activities supporting the competitiveness of companies and whole regions are described in the article using the examples of transregional projects carried out by different partners dealing with logistics. The first project ECO4LOG carried out in the framework of interregional cooperation programme INTERREG III C promotes the usage of the intermodal infrastructure located in the transport corridor along Polish and German border and further through Austria, Hungary and Slovenia to the Adriatic sea. One of the main tasks of this project is the improvement of cross-border cooperation in goods transport among bodies which are interested in such cooperation (also public authorities). Another important target of ECO4LOG is the increase of effectiveness of the existing transport network through the improvement of information flows. The second project has the acronym CORELOG and is carried out in the framework of INTERREG III B CADSES. Its target is the development of logistics solutions favourable for enterprises, logistics operators and the whole region - propagating co-ordination of activities of different organisations, feasibility studies of developed co-operation models. Analysis and evaluation of the most important factors influencing the strategies of supply chain management and evaluation of activities carried out by administrations (of the national, regional and local level) affecting transport development and economic growth in the region will provide background for the implementation phase. Several pilot actions will test the ideas for coordinated regional logistics development.


Afiliacja:

Ewa Nowińska-Łaźniewska: Akademia Ekonomiczna w Poznaniu, Katedra Europeistyki, ul. Powstańców Wielkopolskich 16, 61-895 Poznań, Polska

Piotr Nowak: Instytut Logistyki i Magazynowania w Poznaniu, ul. E. Estkowskiego 6, 61-755 Poznań, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Małgorzata Rószkiewicz, Dorota Węziak, Andrzej Wodecki
Kapitał intelektualny Lubelszczyzny - propozycja operacjonalizacji i pomiaru

Kapitał intelektualny Lubelszczyzny - propozycja operacjonalizacji i pomiaru

Artykuł prezentuje propozycję operacjonalizacji i pomiaru kapitału intelektualnego (KI) regionu na przykładzie Lubelszczyzny zgodną z opracowanym wcześniej modelem konceptualnym. W operacjonalizacji zaproponowanego modelu wykorzystano zarówno podejście oparte na idei zbiorów rozmytych, jak i podejście właściwe modelowaniu strukturalnemu (analiza ścieżki). Zastosowane procedury pozwoliły: (1) zweryfikować poprawność proponowanego modelu teoretycznego oraz (2) skwantyfikować kapitał intelektualny Lubelszczyzny, pokazując, że istnieje wyraźny podział regionu na powiaty o odmiennym poziomie KI w ramach czterech wyróżnionych kategorii.


Intellectual Capital of Lubelszczyzna - the Attempt to Operationalisation and Measurement

The aim of the article was to present the methods of operationalisation and measurement of intellectual capital of the region. The methods of fuzzy sets and structural equation modelling were used. The obtained results were the following: (1) the verification of the conceptual model of intellectual capital of the region and (2) measurement of intellectual capital of region.


Afiliacja:

Małgorzata Rószkiewicz: Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Instytut Statystyki i Demografii, Kolegium Analiz Ekonomicznych, ul. Madalińskiego 6/8, 02-513 Warszawa, Polska

Dorota Węziak: Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Instytut Statystyki i Demografii, Kolegium Analiz Ekonomicznych, ul. Madalińskiego 6/8, 02-513 Warszawa, Polska

Andrzej Wodecki: Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Uniwersyteckie Centrum Zdalnego Nauczania i Kursów Otwartych, Pl. Marii Curie-Skłodowskiej 5, 20-031 Lublin, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(29)/2007
Paweł Kościelecki
Kultura w regionach - analiza dokumentów strategicznych polskich województw oraz piśmiennictwa przedmiotu

Kultura w regionach - analiza dokumentów strategicznych polskich województw oraz piśmiennictwa przedmiotu

Niniejszy artykuł ma stanowić krótki przegląd strategii rozwoju polskich województw pod kątem umiejscowienia w nich roli kultury i zdefiniowania jej jako czynnika rozwoju regionalnego. Zostały ze sobą porównane strategie generacji starej (obowiązujące do 2005/2006 r.) i nowej (przygotowane na okres programowania 2007-2013). Rola regionów w rozwoju kultury jest niebagatelna, gdyż w wyniku reformy administracyjnej w 1998 r. prowadzenie polityki kulturalnej stało się domeną jednostek samorządów terytorialnych. Przegląd ten poprzedzono omówieniem komponentów polityki kulturalnej: 1) przemysłów kultury jako sektora kreacji kultury i wytwarzania produktów kulturowych, 2) instytucji kultury, 3) dziedzictwa kulturowego jako swoistej bazy zasobów do wykorzystania w procesie kreacji kulturowej oraz promocji za pośrednictwem sieci instytucji kultury. Przy analizie każdego komponentu zamieszczono również skrótowy przegląd spostrzeżeń i poglądów na jego temat, obecnych w piśmiennictwie przedmiotu autorstwa badaczy z kręgu instytucji kultury i z ośrodków akademickich zajmujących się kulturą. Zaproponowano również własny pomysł na opis elementów polityki kulturalnej. Efektem tego jest zestawienie sposobu postrzegania kultury w dostępnym piśmiennictwie z kierunkami działań i filozofią jej rozwoju w województwach. W konsekwencji ocenie została poddana przydatność powszechnie dostępnej, przekrojowej literatury na temat kultury w Polsce dla budowania filozofii rozwoju kultury w regionach.


Culture in Regions. Overview of the Strategic Documents of Polish Voivodeships and Academic Literature

The article is an attempt at a brief overview of the development strategies of Polish voivodeships in terms of the role of culture as a factor in regional development. The author compares the "€˜old-generation"€™ strategies (applicable until 2005/2006) and the "€˜new-generation"€™ ones (developed for the programming period of 2007-2013). Culture plays an important role in the development of regions as after the administrative reform of 1998 cultural policy became an element of the local government activities. The overview is preceded by a description of the constituents of cultural policy such as 1) the cultural industry as a sector of culture creation and development of cultural products, 2) cultural institutions, and 3) cultural heritage as a pool of resources to be used in the cultural creation process and promotion through the cultural institutions network. Each component analysis is accompanied by a brief discussion of the related ideas and opinions expressed in academic literature by experts from cultural institutions and culture-related academic centres. The author also offers his own concept of describing elements of cultural policy. He juxtaposes the perception of culture as presented in the available publications with the aims of cultural activity and the philosophy of cultural development in voivodeships. Consequently, the author assesses the usefulness of the widely available cross-sectional literature on culture in Poland for the building of the cultural development philosophy in the Polish regions.


Afiliacja:

Paweł Kościelecki: Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Zarządzania im. Leona Koźmińskiego w Warszawie, (ul. Jagiellońska 57/59, 03-301 Warszawa);

Pobierz w wersji PDF: PDF

Agnieszka Szlaska
Strategia rozwoju gminy jako wyznacznik podejścia lokalnej elity politycznej do rozwoju lokalnego

Strategia rozwoju gminy jako wyznacznik podejścia lokalnej elity politycznej do rozwoju lokalnego

Artykuł jest poświęcony roli lokalnej elity politycznej w procesie rozwoju lokalnego, przedstawionej na przykładzie trzech gmin. Autorka koncentruje uwagę na związku pomiędzy świadomością społeczno-gospodarczą radnych a strategią rozwoju gminy. Rozważania autorki sprowadzają się do konfrontacji pomiędzy subiektywnie postrzeganymi przez lokalnych decydentów słabymi i mocnymi stronami badanych gmin, strategią ich rozwoju oraz kierunkami podejmowanych działań. Analiza strategii rozwoju w trzech gminach ukazuje odmiennie podejście do planowania strategicznego, wynikające z różnych postaw radnych wobec kreowania postępu gospodarczego, które mają zasadniczy wpływ na funkcjonowanie układów lokalnych.


Commune Development Strategy as a Determinant of the Local Political Elite

The article is devoted to the role of the local political elites in the process of local commune (gmina) development. The research was made in three municipalities that differ in terms of economic development and their location on the territory of Poland. The author discusses the relation between the social-economic awareness of the councillors and the commune development strategy. She confronts the strengths and weaknesses of the municipalities in question as perceived by the local decision-makers with their communal development strategies and the course of action undertaken. The analysis of the development strategies of the three communes shows different approaches to strategic planning that result from differing attitudes of the councillors towards the creation of economic progress which, in turn, have a fundamental influence on the functioning of local structures.


Afiliacja:

Agnieszka Szlaska: absolwentka Wydziału Dziennikarstwa i Nauk Politycznych oraz Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych Uniwersytetu Warszawskiego, ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Piotr Majdak
Sklepy internetowe w Polsce. Zro?żnicowania przestrzenne i aspekty społeczne

Sklepy internetowe w Polsce. Zro?żnicowania przestrzenne i aspekty społeczne

Sklepy internetowe stają się coraz popularniejszą formą handlu. Generowane przez nie obroty przekroczyły w Polsce w 2006 roku 1,3 mld zł i stanowiły ponad 1% całości obrotów detalicznych w kraju. Według opinii ekspertów wskaźniki te będą nadal rosły, ponieważ przybywa chętnych do robienia zakupów w sieci, zwiększa się także liczba przedsiębiorców zajmujących się e-biznesem. Co ciekawe, zgodnie z prowadzonymi analizami, ośrodkami silnej koncentracji e-biznesu pozostają obszary metropolitalne (Castells 2003). Mimo że administrowanie sklepem internetowym może odbywać się praktycznie z dowolnego miejsca w kraju, okazuje się, że czynniki ekonomiczne, technologiczne i społeczne odgrywają tu bardzo ważną rolę. Zjawisko to występuje również w Polsce, co wykazały badania własne zaprezentowane w niniejszym artykule.


Internet Shops in Poland. Spatial Diversity and Social Aspects

Internet shops are becoming an increasingly popular form of trading. In 2006, their turnover in Poland reached 1.3 billion zlotys, or about 1% of total retail trade in the country. According to different experts, the sales and turnover indices are on an upward trend as the numbers of shoppers buying on-line and also e-shops are still increasing. Interestingly, a lot of research show that the central points of e-business concentration are metropolitan areas although the administration of e-shops is possible from virtually any place in the world. This indicates that economic, technological and social factors have an impact on the growth and concentration of e-shops.


Afiliacja:

Piotr Majdak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(30)/2007
Aleksandra Grzymała-Kazłowska, Aneta Piekut
"Mała Ukraina" czy polskie Viettown? Społeczno-przestrzenne wzory zamieszkiwania imigrantów w metropolii warszawskiej

"Mała Ukraina" czy polskie Viettown? Społeczno-przestrzenne wzory zamieszkiwania imigrantów w metropolii warszawskiej

Celem niniejszego tekstu jest analiza wzorów osiedlania się imigrantów w aglomeracji warszawskiej, a zwłaszcza na terenie samego miasta Warszawy. Przedmiotem analizy jest: wyłanianie się potencjalnych skupisk miejsc zamieszkiwania imigrantów i ich związek z innymi typami koncentracji imigrantów; czynniki determinujące miejsce zamieszkania i funkcjonowanie migrantów w miejskim środowisku; a także związek między miejscem zamieszkania migrantów a ich aktywnością ekonomiczną i lokalizacją miejsc pracy, charakterystykami kulturowymi i przyjętymi strategiami akulturacyjnymi. Problemy te badane są na przykładzie populacji Wietnamczyków i Ukraińców posiadaja?cych zezwolenie na osiedlenie się w województwie mazowieckim. Artykuł omawia różnice we wzorcach zamieszkiwania w Polsce obu grup oraz ukazuje wyłanianie się zalążków skupisk w przypadku Wietnamczyków.


"Little Ukraine" or Polish Viettown? Social or Spatial Patterns of Immigrant Settlement in Warsaw agglomeration

The text aims to analyse the patterns of immigrants" settlement in Warsaw agglomeration, especially their settlement in the area of the city of Warsaw. The subject of the study is: the emergence of places where immigrants concentrate and a relation between their places of residence with other types of concentration; factors that determine the places of immigrants"€™ residence and how migrants operate in the urban environment, as well as a relation between the places of immigrants"€™ settlement and their economic activity and its localization, cultural characteristics and the adapted acculturation strategies. To study these problems the authors use the example of the population of the Vietnamese and Ukrainians possessing a permission for settlement in the Mazowieckie Province. The article discuses differences in the patterns of settlements of both groups and shows the emergence of small clusters in the case of the Vietnamese.


Afiliacja:

Aleksandra Grzymała-Kazłowska: Uniwersytet Warszawski, Ośrodek Badań nad Migracjami, ul. Banacha 2b, 02-097 Warszawa, Polska

Aneta Piekut: Ośrodek Badań nad Migracjami oraz Instytut Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego, ul. Karowa 18, 00-927 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(31)/2008
Douglas Yuill, Martin Ferry, Tobias Gross
Przegląd, zmiany, reformy - zmiany polityki regionalnej w Unii Europejskiej i w Norwegii

Przegląd, zmiany, reformy - zmiany polityki regionalnej w Unii Europejskiej i w Norwegii

Reforma unijnej polityki spójności na lata 2007-2013 wpłynęła na zmiany w działaniach dostosowawczych podejmowanych w państwach członkowskich. Zmiany te - jak dowodzi analiza przeprowadzona dla UE 15, nowych państw członkowskich (ze szczególnym uwzględnieniem Polski) oraz Norwegii - przyjmują różne formy, zależnie od specyfiki krajowej. Część z nich wynika z przyjęcia nowego paradygmatu rozwoju. W artykule dokonano przeglądu zagadnień, wskazano na kwestie wymagające dalszej pogłębionej analizy.


Review, Revision, Reform: Recent Regional Policy Developments in the EU and Norway

The reform of the EU cohesion policy for the period 2007-2013 resulted with policy adjustments in member states. The changes, as showed by the analysis for EU 15, new member states (with particular attention given to Poland) and Norway - take various forms, depending on specific local factors. Some of discussed reforms seem to be the consequence of changing the paradigm of development. The authors offer a review of the most important issues and define the subjects requiring further studies.


Afiliacja:

Douglas Yuill: European Policies Research Centre, University of Strathclyde, 16 Richmond Street, Glasgow G1 1XQ, Scotland, United Kingdom

Martin Ferry: European Policies Research Centre, University of Strathclyde, 16 Richmond Street, Glasgow G1 1XQ, Scotland, United Kingdom

Tobias Gross: European Policies Research Centre, University of Strathclyde, 16 Richmond Street, Glasgow G1 1XQ, Scotland, United Kingdom

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(32)/2008
Piotr Wójcik
Dywergencja czy konwergencja: dynamika rozwoju polskich regionów

Dywergencja czy konwergencja: dynamika rozwoju polskich regionów

Przedmiotem artykułu jest zbadanie występowania konwergencji regionalnej w Polsce w odniesieniu do PKB na mieszkańca. Analiza przeprowadzona została dla okresu 1995-2005 na poziomie województw (NUTS 2), podregionów (klasyfikacja NUTS 3) oraz w ramach województw. Przez konwergencję rozumiane jest zmniejszanie się różnic między regionami pod względem poziomu dochodu. Zjawisko przeciwne nazywane jest dywergencją. W pracy zastosowana została metoda umożliwiająca analizę dynamiki pełnego rozkładu względnego dochodu per capita, zaproponowana przez Quaha (1993, 1996a, 1996b). Polega ona na estymacji macierzy przejścia zapożyczonych z procesów Markowa oraz wykorzystaniu nieparametrycznych estymatorów jądrowych warunkowej funkcji gęstości dla rozkładu względnego PKB na mieszkańca w kolejnych latach. Jest to metoda umożliwiająca weryfikację hipotezy o występowaniu konwergencji klubów, co nie jest możliwe przy zastosowaniu metodologii klasycznej (Barro, Sala-i-Martin 2003). Zauważalna jest silna stabilność rozkładu dochodu i brak występowania konwergencji bezwarunkowej zarówno między województwami, jak i między podregionami. I województwa, i podregiony generalnie względnie ubożały za sprawą szybszego niż przeciętny rozwoju najbogatszych województw (mazowieckie) czy podregionów (duże miasta, głównie Warszawa i Poznań). Z różnicowanie pod względem relatywnego PKB na mieszkańca rośnie w czasie zarówno dla województw, jak i podregionów. Wzorcem konwergencji, jaki daje się zaobserwować tak na poziomie NUTS 2, jak i NUTS 3, jest konwergencja klubów (polaryzacja) - regiony względnie najbiedniejsze i osobno względnie najbogatsze upodabniają się do siebie i zbiegają do różnych poziomów dochodu. Analizie poddano też występowanie konwergencji podregionów wewnątrz województw - tu również jedynym obserwowanym wzorcem konwergencji jest konwergencja klubów.


Divergence or Convergence: Growth Dynamics of Polish Regions

The purpose of this article is to establish whether regional convergence is present in Poland in terms of GDP per capita. An analysis was conducted for the years 1995-2005 at the voivodeship (NUTS2), sub-regional (NUTS3 classification) and intra-voivodeship levels. Convergence means a reduction of income disparities between regions. The opposite phenomenon is called divergence. The author of the paper used a method - proposed by Quah (1993, 1996a, 1996b) - that enables an analysis of the full distribution dynamics of relative per capita income. It consists in the estimation of transition matrices derived from Markov"€™s processes and in the use of nonparametric kernel estimators of the relative density function for relative GDP distribution per capita in subsequent years. The method facilitates verification of the club convergence hypothesis, which is impossible using the classic methodology (Barro and Sala-i-Martin 2003). It is clear that income distribution is stable and that there is no unconditional convergence both between voivodeships and between sub-regions. In general, voivodeships as well as sub-regions were impoverished as a result of a faster-than-normal growth of the richest voivodeships (mazowieckie voivodeship) and sub-regions (large cities, mainly Warsaw and Poznan). The diversification of relative GDP per capita grows in time both in the case of voivodeships and sub-regions. The convergence model that can be seen both at NUTS2 and NUTS3 levels is club convergence (polarisation): relatively the poorest and - separately - the richest regions are becoming similar and converge at different income levels. The analysis also includes the occurrence of sub-region convergence within voivodeships, with the only observable convergence model being club convergence.


Afiliacja:

Piotr Wójcik: Uniwersytet Warszawski, Katedra Teorii Rozwoju Gospodarczego, Wydział Nauk Ekonomicznych, ul. Długa 44/50, 00-241 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(33)/2008
Janusz Hryniewicz
Regiony ideologiczne w Polsce i Niemczech. Zarys procesów długiego trwania

Regiony ideologiczne w Polsce i Niemczech. Zarys procesów długiego trwania

Zróżnicowanie regionalne wewnątrz danego państwa może być powodowane czynnikami geopolitycznymi. W niektórych państwach europejskich tworzą się tzw. regiony ideologiczne. W Niemczech takim regionem były Prusy, a w Polsce Kresy Wschodnie. Oba te regiony cechowało peryferyjne położenie i relatywny niedorozwój gospodarczy. Towarzyszyła temu silna pozycja kulturowa, czyli duże znaczenie problematyki regionu ideologicznego w przekazach kulturowych Polski i Niemiec. Analiza procesów długiego trwania pokazuje, że po zjednoczeniu Niemiec dawne tereny pruskie odgrywają rolę zaplecza imigracyjnego dla zachodniej części Niemiec, podobnie jak Prusy w XIX wieku.

Słowa kluczowe: zróżnicowanie regionalne  czynniki geopolityczne  regiony ideologiczne  Prusy  Kresy wschodnie  


Ideological Regions in Poland and Germany. An Outline of Long Duration Processes

Regional differentiation of the state may be caused by geopolitical factors. Different European states have seen the formation of so-called ideological regions. In Germany, such a region was Prussia and in Poland - East Borderland (Kresy Wschodnie). Both of them were relatively undeveloped, and peripherally situated. These features were accompanied by strong cultural position that is great significance of regional problems in cultural circulation of Germany and Poland. An analysis of long-term processes shows that after Germany"€™s reunion, Prussian areas play the same economical role as in the 19th century.

Słowa kluczowe: regional differentiation  geopolitical factors  ideological regions  Prussia  East Borderland  


Afiliacja:

Janusz Hryniewicz: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Marcin Flieger
Ocena atrakcyjności działań na rzecz zwiększania zatrudnienia dofinansowywanych z funduszy UE (na przykładzie wybranych gmin województwa wielkopolskiego)

Ocena atrakcyjności działań na rzecz zwiększania zatrudnienia dofinansowywanych z funduszy UE (na przykładzie wybranych gmin województwa wielkopolskiego)

Fundusze Unii Europejskiej stanowią istotne źródło pomocy finansowej na rzecz zwiększania zatrudnienia. Wiele działań dofinansowywanych zarówno z funduszy strukturalnych, jak i inicjatyw wspólnotowych oraz programów wspólnotowych jest skierowanych do gmin, które, jako samodzielny beneficjent lub partner w projekcie, mogą wpływać na polepszenie sytuacji na lokalnym i regionalnym rynku pracy. Jednym z istotnych czynników wpływających na skalę zaangażowania w inicjatywy na rzecz zwiększania zatrudnienia jest sposób postrzegania przez beneficjentów atrakcyjności tych działań. Dlatego też w niniejszym opracowaniu przedstawiono wyniki badań, w których przeanalizowano i oceniono stosunek gmin do przedsięwzięć odnoszących się do rynku pracy, dostępnych w ramach programów UE. Umożliwiło to identyfikację inicjatyw postrzeganych przez gminy jako najbardziej pożądane, w największym stopniu przyczyniające się do zmniejszenia bezrobocia, oraz działań najmniej atrakcyjnych pod tym względem. Uzupełnieniem powyższych badań jest analiza oczekiwań badanych gmin dotyczących utworzenia nowych inicjatyw na rzecz zwiększania zatrudnienia, niedostępnych w ramach obecnych programów. Badania te pozwoliły z kolei na doprecyzowanie oceny, w jakim stopniu obecne inicjatywy odpowiadają potrzebom gmin. Dzięki temu określono, w jakim zakresie brak pożądanych działań stanowi czynnik ograniczający zaangażowanie w realizację aktualnie dostępnych przedsięwzięć w dziedzinie zwiększania zatrudnienia.


Attractiveness Analysis of Initiatives for Employment Increase Financed by European Union Funds (Example of Wielkopolska Voivodship)

European Union programs are a vital source of financial help in the field of employment increase. Such initiatives are available both in structural programs, Community Initiatives and Community Programs. A great number of them are designed for communities, which, as an independent beneficiary or a partner in a project, can influence the improvement of local and regional labour market situation. One of the essential factors which influence the commitment to the initiatives for employment increase is the way beneficiaries perceive their attractiveness. Therefore, in the article the author presented results of the research in which communities"€™ attitudes to each activity connected to a labour market, available in EU programs, had been analyzed and assessed. This allowed to determine the initiatives which are perceived as the most desirable and which, according to communities, can best contribute to decreasing of the unemployment rate, and the ones which are the least attractive in this respect. Another part of the above research is the analysis of communities"€™ expectations regarding creating new initiatives for employment increase, which are not available within the limits of the current programs. This scrutiny allowed to estimate more precisely to what extent current activities match communities requirements. These results made it possible to assess to what degree the presumable lack of desirable initiatives for employment increase constitutes a factor that limits the commitment to the implementation of the currently available initiatives


Afiliacja:

Marcin Flieger: Akademia Ekonomiczna w Poznaniu, al. Niepodległości 10 61-875 Poznań, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(34)/2008
Janusz Heller
Poziom rozwoju gospodarczego województw a dochody samorządów terytorialnych w Polsce

Poziom rozwoju gospodarczego województw a dochody samorządów terytorialnych w Polsce

Celem badań była ocena dysproporcji w dochodach samorządów terytorialnych w Polsce oraz ich związek z poziomem rozwoju gospodarczego województw. Podstawą tej oceny była łączna analiza dochodów samorządów wojewódzkich, powiatowych i gminnych w szesnastu województwach w latach 2002-2006. Na wstępnym etapie badań przyjęto hipotezę, że w województwach, które są na wyższym poziomie rozwoju gospodarczego, uzyskuje się też wyższe dochody w budżetach samorządów. Zmiany ustawowe wprowadzone 1 stycznia 2004 r. spowodowały wzrost dochodów ogółem oraz dochodów własnych w samorządach terytorialnych. Dochody te rosły najszybciej w województwach najbardziej rozwiniętych gospodarczo, a więc wpływały na pogłębianie dysproporcji rozwojowych między województwami w Polsce. Różnice te były tylko częściowo niwelowane przez dotacje i subwencje z budżetu państwa.


Level of Economic Development of Voivodeships and Income of Local Governments in Poland

The aim of the research was to evaluate disproportions in Polish local governments"€™ income and their connection with the level of economic development of voivodeships. The basis of this evaluation was an analysis including the income of governments at a voivodeship, district and commune levels in 16 voivodeships in the years 2002-2006. In the initial stage of the research, a hypothesis was made that in the voivodeships that are at a higher level of economic development the income of local governments is also higher. The changes in law introduced on l January 2004 caused an increase of local governments"€™ income. The income increased at the fastest pace in the most developed regions, thus contributing to the deepening of development disproportions between voivodeships in Poland. These differences were only partially decreased by subventions from the state budget.


Afiliacja:

Janusz Heller: Katedra Makroekonomii Wydziału Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie ( ul. K. Obitza 2 10-710 Olsztyn);

Pobierz w wersji PDF: PDF

Iwona Markowicz, Beata Stolorz
Analiza determinant czasu poszukiwania pracy na rynku lokalnym - na przykładzie Szczecina

Analiza determinant czasu poszukiwania pracy na rynku lokalnym - na przykładzie Szczecina

Głównym celem autorek artykułu było zbadanie istoty zapotrzebowania na pracę na podstawie cech osób zarejestrowanych w Powiatowym Urzędzie Pracy w Szczecinie, które znalazły zatrudnienie w ostatnim kwartale 2006 r. W artykule zaprezentowano możliwości wykorzystania metod analizy przeżycia do badania zjawiska bezrobocia. Zbadano, jaki wpływ na długość oczekiwania na pracę ma płeć, wykształcenie i wiek osoby bezrobotnej oraz jakie są interakcje między tymi zmiennymi.


Analysis of Determinants of Job Search Time on the Local Market, Based on the City of Szczecin

The purpose of the paper was to study the nature of demand for labour on the basis of the characteristics of unemployed people registered in the Local Labour Office in Szczecin that have found employment in the last quarter of 2006. In the paper, the authors studies the possibilities to use survival analysis methods for analysing the influence of gender, education and age of the unemployed person on their job search time and interactions between these variables. In the last quarter of 2006, Szczecin"€™s labour market demanded young and well-educated employees. The women tended to find jobs faster among younger groups, men among the older age groups.


Afiliacja:

Iwona Markowicz: Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, Katedra Ekonometrii i Statystyki, ul. Mickiewicza 64, 71-101 Szczecin, Polska

Beata Stolorz: Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, Katedra Ekonometrii i Statystyki, ul. Mickiewicza 64, 71-101 Szczecin, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(36)/2009
Dominika Wojtowicz, Bogusława Fudala
Doświadczenia ZPORR a Regionalne Programy Operacyjne na lata 2007-2013

Doświadczenia ZPORR a Regionalne Programy Operacyjne na lata 2007-2013

Od momentu przystąpienia do Unii Europejskiej w 2004 r. polskie województwa stały się podmiotami wspólnej polityki regionalnej, w ramach której otrzymują na realizację jej podstawowych celów coraz większe środki z unijnego budżetu. Jak pokazało doświadczenie poprzedniego okresu programowania, dla efektywnej absorpcji tychże funduszy oraz zagwarantowania rzeczywistych, pozytywnych efektów ich wykorzystania niezbędny jest odpowiednio konstruowany i sprawnie funkcjonujący system instytucjonalny. Na system ten składają się z jednej strony procedury dotyczące programowania, zarządzania, finansowania, kontroli itp., z drugiej - faktyczne działanie wszystkich zaangażowanych podmiotów. Artykuł zawiera główne wnioski z badań prowadzonych w 2008 roku. Celem badań była analiza doświadczeń wdrażania funduszy strukturalnych przeznaczonych dla regionów w latach 2004-2006, w tym w szczególności identyfikacja głównych porażek, oraz poznanie zakresu wykorzystania związanych z nimi doświadczeń przy kształtowaniu modelu implementacji funduszy w kolejnej perspektywie budżetowej 2007-2013. Przedstawione zostały także procedury tworzenia szesnastu Regionalnych Programów Operacyjnych oraz priorytety przyjęte w ich ramach przez samorządy
poszczególnych województw.


Implementation of Integrated Operational Programme in Light of 16 Regional Operational Programmes 2007-2013

Structural funds - instruments of cohesion policy - are aimed to support local and regional development and to speed up regional convergence. For the last few years they have been the main source that enable realization of different activities and investments on local level in Poland. In the light of systematic extension of financial resources provided within structural funds effective absorption of those funds becomes a matter of great importance. Experience of previous implementation period gives some clues on the perspective of use of structural funds provided for Polish regions in 2007-2013 period. The results of previous research showed that effective absorption of pre-accession and structural funds depends on many both material and untouchable factors but the most important for effective absorption is adequate institutional system with procedures of programming, financial management, monitoring, evaluation etc. This paper presents the results of research conducted in 2008. The authors focused on three main areas: experience of 2004-06 period of implementation - identification of successes and barriers of structural funds implementation system, practical use of these experiences to improve institutional system for 2007-13 period and finally priorities of 16 Regional Operational Programmes realized in Polish voivodeships.


Afiliacja:

Dominika Wojtowicz: Akademia Leona Koźmińskiego, Katedra Europeistyki, ul. Jagiellońska 57/59, 03-301 Warszawa, Polska

Bogusława Fudala: Absolwentka Akademii Leona Koźmińskiego, Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Dorota Celińska-Janowicz
Rozmieszczenie placówek bankowych w Warszawie

Rozmieszczenie placówek bankowych w Warszawie

W ciągu ostatnich kilku lat sektor finansowy w Polsce rozwijał się bardzo dynamicznie. Zjawisko to znalazło swoje odzwierciedlenie także w wymiarze przestrzennym - w miastach placówki bankowe wypierają z dotychczasowych lokalizacji inne rodzaje działalności. Celem artykułu jest przedstawienie i analiza przestrzennego rozmieszczenia placówek bankowych w Warszawie. Na podstawie badań własnych autorka podjęła próbę określenia głównych cech struktury przestrzennej usług bankowych w stolicy na początku 2009 r., opierając się na koncepcji M. Proudfoot´a dotyczącej hierarchii ośrodków usługowych w obrębie organizmu miejskiego. Zwrócono także uwagę na te cechy zjawiska, które związane są ze specyficznym charakterem usług bankowych.

Słowa kluczowe: placówka bankowa  Warszawa  struktura przestrzenna  


The Location of Banks in Warsaw

During the last few years Polish financial sector has been expanding in a very dynamic way, also in a spatial context. In cities banks displace other forms of urban activities from their previous locations. The aim of the paper is to examine spatial distribution of banking services in Warsaw at the beginning of 2009. The author, based on her own research, presents main current features of spatial structure of the phenomenon, resting on Proudfoot"€™s conception of principal types of city retail structure. Special features of the structure related to the specifity of banking services were also considered.

Słowa kluczowe: bank outlet  Warsaw  spatial structure  


Afiliacja:

Dorota Celińska-Janowicz: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), (ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa);

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(37)/2009
Jerzy Janecki
Zróżnicowanie sytuacji biologicznej populacji regionalnych Polski badane w oparciu o analizę zbiorów wyników medycznych badań laboratoryjnych

Zróżnicowanie sytuacji biologicznej populacji regionalnych Polski badane w oparciu o analizę zbiorów wyników medycznych badań laboratoryjnych

Celem badań była analiza różnic pomiędzy cechami statystycznymi zbiorów wyników badań laboratoryjnych pochodzących z 23 różnych regionów Polski. Analizowano roczne zbiory wyników białka całkowitego, hemoglobiny, cholesterolu i glukozy. Zastosowano oryginalną metodę komputerową JEG opracowaną w IBIB PAN. Różnice wartości średnich sięgały od -2,81 do +2,01 odchyleń standardowych od wartości uśrednionej. Znacznie różniły się profile zmienności sezonowej oraz zależności wyników od płci i wieku. W kompleksowej ocenie regionalnej wyróżniał się dodatnio region północno-zachodni, zaskakująco słabo wypadła Wielkopolska, nie najlepiej Górny Śląsk i region północno-wschodni, dramatycznie zaś Małopolska. Wykazano przydatność zastosowanej metody, a jednocześnie celowość dalszych badań.


Differentiation of the biological situations of Polish regional populations based on the analysis of sets of medical laboratory results

The work described here has sought to investigate differences between the statistical features of large (annual) datasets of laboratory results from 23 regions of Poland. Collections of results for total protein, haemoglobin, cholesterol and glucose levels were analyzed. An original computer method called JEG, devised at the Institute of Biocybernetics and Biomedical Engineering of the Polish Academy of Sciences was used. Differences in mean values ranged from -2.81 to 2.01 standard deviations from the mean value for all results. The dependence of results on the sex and age classes differed greatly in the two extreme regions. In the comprehensive valuation of regions, the north-west region stood out in a positive sense, while the Wielkopolska region fared surprisingly poorly, and Upper Silesia and the north-east were also far from ideal. This situation in the Malopolska region looked extremely serious. The usefulness of the method was demonstrated by the research carried out, so it would seem advisable for the investigation to be continued with, in order that the picture for the country as a whole might be made complete.


Afiliacja:

Jerzy Janecki: Polska Akademia Nauk, Instytut Biocybernetyki i Inżynierii Biomedycznej (IBIB), ul. Ks. Trojdena 4, 02-109 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Agnieszka Szczudlińska-Kanoś
Marketing polityczny w polskim samorządzie regionalnym

Marketing polityczny w polskim samorządzie regionalnym

Pojmowanie marketingu politycznego jako ogółu czynności, technik, metod i środków, które ułatwiają, a czasem umożliwiają podmiotom politycznym osiągnięcie sukcesu wyborczego, sprawia, iż stanowi on nieodzowną część polityki, a rola, jaką odgrywa, pomaga w zdobywaniu i utrzymywaniu władzy. W związku z tym, że każde kolejne wybory świadczą o permanentnym rozwoju marketingu politycznego, stał się on punktem wyjścia do rozważań przedstawionych w niniejszym artykule. Odniesienie się do kwestii regionalnych wynikało natomiast z potrzeby przedstawienia specyfiki tego zjawiska w działaniach samorządowców w regionach, które funkcjonują i prężnie rozwijają się w Polsce już ponad dekadę. Celem artykułu było znalezienie odpowiedzi na pytanie: czy marketing polityczny, prowadzony na szczeblu regionu, różni się od działań promocyjno-reklamowych kandydatów ubiegających się o mandaty w wyborach ogólnokrajowych lub samorządowych na poziomie lokalnym? Przedstawione poniżej rozważania i wyciągnięte z nich wnioski zostały oparte na badaniach własnych, które przeprowadzono wśród radnych sejmików województw kadencji 2006-2010. W badaniach zastosowano metodę ankietową, narzędziem natomiast był kwestionariusz ankiety. Analiza wyników, przeprowadzona między innymi za pomocą programu Statistica 7, umożliwiła określenie stopnia profesjonalizacji współczesnego marketingu politycznego w regionach oraz pokazała przyczyny jego odmienności.


Political marketing in Polish regional government

In general, political marketing is a collection of activities, techniques, methods and means that at least facilitate and at most make possible electoral success on the part of political entities. At present political marketing represents an indispensable part of politics, since only with its help do candidates have a chance of gaining and then holding on to power. After every election we can observe yet-greater competition. Political entities apply different and more elaborate methods and techniques which are aimed at increasing chances of electoral success. During the last ten years in Poland (since the new voivodships were established), it has been possible to observe the professionalization of marketing operations, particularly at municipal elections and especially at those on the regional level. In this article distinctions are therefore drawn between regional political marketing operations and those at either nationwide or local levels. The findings are based on investigations conducted by means of questionnaires distributed among the councillors serving on the voivodship regional assemblies (sejmiki) for the 2006-2010 term of office.


Afiliacja:

Agnieszka Szczudlińska-Kanoś: Uniwersytet Pedagogiczny w Krakowie, Wydział Humanistyczny, Instytut Politologii, ul. Podchorążych 2/234, 30-084 Kraków, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(38)/2009
Mikołaj Herbst
Tworzenie i absorpcja kapitału ludzkiego przez miasta akademickie w Polsce

Tworzenie i absorpcja kapitału ludzkiego przez miasta akademickie w Polsce

Kapitał ludzki oddziałuje na wzrost gospodarczy przez podniesienie produktywności pracy na danym obszarze lub też przez zwiększenie zdolności danej gospodarki do wytwarzania i absorbowania innowacji w różnych dziedzinach. Z punktu widzenia miasta akademickiego warunkiem działania tych mechanizmów może być skuteczne przyciąganie na miejscowe uczelnie studentów i pracowników naukowych. Co więcej, miasto musi nie tylko posiadać wysokiej jakości szkoły wyższe, lecz także być chłonnym rynkiem pracy dla absolwentów uczelni oraz atrakcyjnym miejscem zamieszkania dla ludzi o wysokim wykształceniu. W artykule zawarta jest analiza potencjału tworzenia i absorpcji kapitału ludzkiego przez miasta wojewódzkie w Polsce wykorzystująca unikatowe źródło danych, jakim jest portal internetowy nasza-klasa.pl. Analiza ta jest podstawą do opracowania typologii miast z uwagi na odnoszone przez nie korzyści z pełnienia funkcji akademickiej.


Creation and Absorption of Human Capital by the Academic Cities in Poland

Human capital stock affects the economic growth by raising the productivity of labour or by improving the ability of the economy to create and absorb innovations. In the scale of the local economy of an academic city, this process can be reinforced by attracting students and researchers to study and work at the local universities. To do this successfully, the city needs not only a high quality academic institutions but also the wider labour market for the educated individuals and - more generally - the ability to attract the creative class to settle down. The article provides the comparative analysis of the ability of the largest Polish cities to attract and absorb human capital. The research is based on the unique dataset coming from nasza-klasa.pl website (allowing users to contact their former class mates). The research concludes with the typology of the Polish cities with respect to the scale of benefits from performing the academic function.


Afiliacja:

Mikołaj Herbst: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa; mherbst@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Maciej Smętkowski, Piotr Wójcik
Rozwój regionalny w Europie Środkowo-Wschodniej

Rozwój regionalny w Europie Środkowo-Wschodniej

Celem artykułu jest przedstawienie tendencji i czynników rozwojowych podregionów krajów Europy Środkowo-Wschodniej w latach 1998-2006. W badaniach wykorzystano szerokie spektrum komplementarnych metod, począwszy od klasycznych analiz beta i sigma konwergencji, a kończąc na wielowymiarowych analizach porównawczych, co umożliwiło triangulację otrzymanych rezultatów. W studiach uwzględniono rzadko eksponowane aspekty związane z wpływem regionów stołecznych na procesy rozwoju, a dzięki zrelatywizowaniu danych wyniki uniezależniono od kontekstu krajowego. W efekcie możliwa stała się odpowiedź na następujące pytania: czy w badanych krajach następuje regionalna konwergencja, czy też polaryzacja procesów rozwoju, jakie czynniki decydują o dynamice rozwoju regionów, a także jakie są główne wymiary zróżnicowań przestrzennych w Europie Środkowo-Wschodniej.

Słowa kluczowe: rozwój regionalny  czynniki rozwoju  Europa Środkowa i Wschodnia  


Regional Development in Central and Eastern European Countries

The aim of this article is the description of growth tendencies and growth factors in subregions (NUTS 3) of Central and Eastern Europe in 1998-2006. Wide range of complementary research methods has been used in order to triangulate results - starting with classical beta and sigma convergence analysis, through kernel density estimation, transition matrices to spatial autocorrelation and multidimensional comparisons. Rarely exposed aspect of influence of capital regions on growth processes was taken into account. Additional analysis of the data in relation to country average allowed to obtain conclusions independent of the country context. As a result, it appeared to be possible to answer the following questions: do the analyzed countries face regional convergence or divergence/polarization process?; what factors determine the dynamics of regional growth?; what are the main dimensions of spatial disparities in Central and Eastern Europe.

Słowa kluczowe: regional development  development factors  Central and Eastern Europe  


Afiliacja:

Maciej Smętkowski: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; msmetkowski@uw.edu.pl

Piotr Wójcik: Uniwersytet Warszawski, Wydział Nauk Ekonomicznych, Zakład Teorii Rozwoju Gospodarczego, ul. Długa 44/50, 00-241 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Katarzyna Wojnar, Adam Płoszaj
Analiza sieci współpracy ośrodków naukowo-badawczych - przykład Programu ESPON

Analiza sieci współpracy ośrodków naukowo-badawczych - przykład Programu ESPON

Celem niniejszego artykułu jest charakterystyka programu ESPON jako programu badawczego opartego na współpracy międzynarodowej. Tłem do analizy programu ESPON jest omówienie wyników badań innych programów badawczych stymulujących współpracę naukową, a w szczególności Programów Ramowych Unii Europejskiej. Następnie zaprezentowane są cele programu ESPON, jego założenia i kontekst instytucjonalny, a także mechanizmy stosowane w celu stymulowania współpracy. Empiryczna część artykułu składa się z analizy udziału w programie ESPON przeprowadzonej na trzech poziomach: poszczególnych instytucji badawczych, miast oraz państw, w których instytucje te są zlokalizowane. Kolejnym elementem analizy jest charakterystyka sieci współpracy w programie przeprowadzona na poziomie instytucji z wykorzystaniem podstawowych miar centralności (degree centrality oraz betweenness centrality). Zaproponowane w artykule analizy mają dać odpowiedź na następujące pytania badawcze:
- Jaki jest udział instytucji, miast i państw w programie ESPON (czy jest "zrównoważony"€, czy zdominowany przez niektóre jednostki)?
- Jaki jest kształt sieci współpracy w ramach programu (czy jest ona silnie scentralizowana, czy składa się z niepołączonych komponentów)?
- Jaki może być wpływ takiego właśnie zaangażowania instytucji w programie na jego wyniki merytoryczne (adekwatność analiz dla wszystkich krajów objętych programem, liczba krajowych
studiów przypadków)?


Network Analysis of Co-operation between Research Institutions. Example of ESPON Programme

The aim of the article was to characterise ESPON as a network-based international research programme and the evaluation of capacity of network analysis in studying scientific cooperation. Results of the study show that institutions involved in ESPON projects create a dense, closely interconnected network of cooperation. The network is dominated by a limited number of institutions, which are involved in large share of the projects and have the most expanded cooperation network. Spatial analysis proves, that there is significant lack of institutions from Central-Eastern Europe in the Programme. Network analysis allowed to identify the most efficient methods for improving the presence of Polish institutions in the ESPON Programme.


Afiliacja:

Katarzyna Wojnar: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska

Adam Płoszaj: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(39)/2010
Marek Furmankiewicz, Joanna Stefańska
Partnerstwa terytorialne jako sieci organizacyjne. Analiza powiązań w trzech wybranych

Partnerstwa terytorialne jako sieci organizacyjne. Analiza powiązań w trzech wybranych

W artykule analizowany jest charakter powiązań pomiędzy instytucjonalnymi uczestnikami współpracy międzysektorowej w ramach partnerstw terytorialnych (a dokładniej tzw. lokalnych grup działania LEADER) utworzonych na obszarach wiejskich w celu podejmowania wspólnych działań na rzecz rozwoju społeczno-ekonomicznego określonych regionów. W kontekście koncepcji kapitału społecznego, za pomocą podstawowych wskaźników sieciowych, zbadano powiązania w trzech partnerstwach położonych w odrębnych regionach historyczno-kulturowych Polski. Omówiono interakcje pomiędzy uczestnikami współpracy (koordynacja, kooperacja, konflikt, kontrola i konkurencja) oraz przepływy (informacji, środków finansowych, zasobów ludzkich i rzeczowych).

Słowa kluczowe: partnerstwo terytorialne  kapitał społeczny  relacje sieciowe  


Cross-sectoral Partnerships as Organisational Networks. The Analysis of Relations in Three Local Action Groups in Poland

This paper presents analysis of different connections between institutional participants of three area-based partnerships (LEADER Local Action Groups) that have been created in rural areas to coordinate actions which contribute to social and economic development of the respective regions. The relations in three partnerships located in different historical-cultural regions of Poland were analysed in the context of the social capital concept, using basic network relation indexes. Various types of interactions between agents (coordination, conflict, co-operation, control and competition) and flows (information, financial assets, human resources and tangible resources) have been analysed.

Słowa kluczowe: territorial partnership  social capital  network relation  


Afiliacja:

Marek Furmankiewicz: Katedra Gospodarki Przestrzennej, Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu, Polska Joanna Stefańska: Centrum Rozwiązań Systemowych, Wrocław, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(41)/2010
Klaudia Kozłowska
Zróżnicowanie rozwoju zrównoważonego województwa kujawsko-pomorskiego w latach 2004-2007 w świetle wyników analizy taksonomicznej

Zróżnicowanie rozwoju zrównoważonego województwa kujawsko-pomorskiego w latach 2004-2007 w świetle wyników analizy taksonomicznej

Aby dokonać oceny poziomu rozwoju regionów, konieczna jest obserwacja zmian, jakie zachodzą w polskiej przestrzeni, pod kątem rozwoju zrównoważonego. Te dysproporcje uzależnione są między innymi od przynależności danego obszaru do terenów o określonych funkcjach przyrodniczych, społecznych i gospodarczych. Specjalizacja obszaru wywiera wpływ na kierunek i tempo rozwoju poszczególnych sfer ładu zrównoważonego. Z badań wynika, że regiony, w których znajdują się duże skupiska miejskie, osiągają znacznie wyższe wskaźniki gospodarcze i społeczne, niższe zaś - środowiskowe. Natomiast powiaty o charakterze rolniczym czy turystycznym znacznie lepiej radzą sobie z problemami środowiskowymi. Z tego względu działania na rzecz rozwoju regionu i zmniejszania dysproporcji muszą uwzględniać jego charakter. Przeprowadzona analiza taksonomiczna może stanowić podstawę do dalszych badań.

Słowa kluczowe: rozwój zrównoważony  rozwój regionalny  analiza taksonomiczna  zróżnicowanie  


Differentiation of a Balanced Development of the Kujawsko-Pomorskie Voivodeship in the Years 2004-2007 in the Light of the Results of a Taxonomic Analysis

To assess the development level of Polish regions, it is necessary to observe changes in the country taking into account its sustainable development. Differences between regions are due mainly to their nature, their social, economic and institutional conditions and their political functions. The character of a region has a strong impact on the direction and the pace of development of individual spheres of sustainable order. Research shows that regions with big urban areas have much higher economic and social points than non-industrialised areas. However, agricultural and tourist regions deal with environment problems better. That is why all actions concerning region development and meant to decrease disproportions have to depend on the type of region. The taxonomical analysis can be a base for further research.

Słowa kluczowe: sustainable development  regional development  taxonomical analysis  differentiation  


Afiliacja:

Klaudia Kozłowska: Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Wydział Ekonomii, al. Niepodległości 10, 61-875 Poznań, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Roman Kosmalski
Zróżnicowanie poziomu wydajności pracy i jego przyczyny w polskich województwach w latach 1998-2008

Zróżnicowanie poziomu wydajności pracy i jego przyczyny w polskich województwach w latach 1998-2008

Celem niniejszego artykułu jest określenie, które czynniki w latach 1998-2008, w największym stopniu wpłynęły na ukształtowanie się różnic w poziomie wydajności pracy pomiędzy województwami w Polsce. Tak sformułowany cel badania został zrealizowany dzięki zastosowaniu nieparametrycznej metody DEA (Data Envelopment Analysis) oraz indeksu produktywności Malmquista. Zastosowanie indeksu produktywności pozwoliło dokonać dekompozycji zmian wydajności pracy na trzy składniki: zmiany relatywnej efektywności, postęp technologiczny oraz akumulacja kapitału rzeczowego. W rezultacie rozpoznano źródła zmian wydajności pracy w badanym okresie oraz sformułowano rekomendacje pod kątem polityki regionalnej.

Słowa kluczowe: Graniczna Analiza Danych  nierówności regionalne  efektywność technologiczna  indeks Malmquista  


Differentiation of Productivity Levels and its Causes in Polish Voivodeships in the Years 1998-2008

The present article aims to determine which factors contributed most to a differentiation of productivity levels of Polish voivodeships in the years 1998-2008. The author applied a non-parametric DEA method (Data Envelopment Analysis) and the Malmquist productivity index. The use of the latter allowed the author to distinguish three components of changes in productivity: changes in relative efficiency, technological progress and accumulation of real capital. As a result, sources of changes of productivity in the studied time period were found and recommendations for regional policies were formulated.

Słowa kluczowe: Data Envelopment Analysis  regional inequalities  technical efficiency  Malmquist Index  


Afiliacja:

Roman Kosmalski: Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Wydział Informatyki i Gospodarki Elektronicznej, Katedra Ekonomii Matematycznej, al. Niepodległości 10, 61-875 Poznań, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(42)/2010
Tomasz Grzegorz Grosse
Kierunki zmian w polityce spójności UE. Analiza wybranych nurtów dyskusji prowadzonej w latach 2008-2010

Kierunki zmian w polityce spójności UE. Analiza wybranych nurtów dyskusji prowadzonej w latach 2008-2010

Artykuł przedstawia wybrane nurty dyskusji na temat przyszłości polityki spójności po roku 2013, która toczyła się w Europie w latach 2008-2010. Odbywała się ona pod silnym wpływem kryzysu gospodarczo-finansowego, a także turbulencji w strefie euro. Ponadto na jej przebieg wpływała dyskusja na temat spójności terytorialnej, nowej strategii gospodarczej Unii Europejskiej (UE) na lata 2010-2020 oraz kolejnej wieloletniej perspektywy finansowej UE po roku 2013. W trakcie dyskusji prezentowane były różne koncepcje i paradygmaty rozwoju. Doświadczenie wskazuje jednak, że największe znaczenie dla przyjmowanych decyzji mają interesy głównych aktorów politycznych, zwłaszcza największych państw członkowskich, a także promowane przez nie cele polityczne. Uwarunkowania polityczne odgrywają więc większą rolę aniżeli dyskusja ekspertów i argumenty merytoryczne dotyczące efektywności realizacji polityki spójności. Analiza przedstawiona w artykule skupia się na wskazaniu najważniejszych propozycji zmian w polityce spójności, a także ich ocenie z punktu widzenia poprawy konkurencyjności gospodarek krajów i regionów słabiej rozwijających się. Taki kierunek reform w polityce spójności jest tym większym wyzwaniem, gdyż w ostatnim okresie maleje znaczenie wpływów politycznych tych obszarów w UE.

Słowa kluczowe: polityka spójności  polityka regionalna  konkurencyjność  


The directions of future changes in the EU Cohesion Policy. Selected topics of the 2008-2010 debate

The article presents the main topics of the European debate on the EU Cohesion Policy after 2013, i.e. a discussion of territorial cohesion, the new EU economic strategy 2010-2020, and the next EU financial perspective after 2013. The debate has been continuing in the shadow of the financial and economic crises (2008-2010) and the trouble in the Euro zone (2010), which were caused by continued structural differences between the Member States. The Cohesion Policy is too weak an instrument to solve these problems. The author"€™s analysis focuses on the main proposals of changes in the Cohesion Policy put forward during the debate, which were shaped mainly by political interests of the dominant actors, and based on experts"€™ opinions and scientific concepts. In the conclusion, the author presents some recommendations for future Cohesion Policies.

Słowa kluczowe: Cohesion Policy  regional policy  competitiveness  


Afiliacja:

Tomasz Grzegorz Grosse: Polska Akademia Nauk, Instytut Studiów Politycznych, ul. Polna 18/20, 00-625 Warszawa, Polska; Wyższa Szkoła Biznesu – National-Louis University w Nowym Sączu, ul. Zielona 27, 33-300 Nowy Sącz, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Michał Wolański, Dominika Wojtowicz, Łukasz Widła-Domaradzki
Ocena rzeczywistych efektów projektów współfinansowanych z funduszy unijnych na przykładzie projektu przebudowy skrzyżowań

Ocena rzeczywistych efektów projektów współfinansowanych z funduszy unijnych na przykładzie projektu przebudowy skrzyżowań

Niniejszy artykuł ma celu przedstawienie możliwości adaptacji założeń metodologii impact evaluation (ewaluacji wpływu) do oceny interwencji publicznych w infrastrukturę transportu drogowego. Artykuł składa się z dwóch części. W pierwszej przedstawione zostały główne założenia stosowania metody ewaluacji wpływu pozwalającej na oszacowanie rzeczywistych efektów - efektów netto danej interwencji - wraz ze wskazaniem przykładów badań ewaluacyjnych wykorzystujących tę metodę. Druga część artykułu zawiera prezentację wyników badań empirycznych mających na celu sprawdzenie możliwości zastosowania metodologii, na której opiera się ewaluacja wpływu, na przykładzie konkretnego projektu dotyczącego inwestycji w infrastrukturę drogową. Artykuł kończy krytyczna analiza metody, a więc ocena wiarygodności i użyteczności mierzenia efektów netto w odniesieniu do projektów inwestycyjnych z zakresu infrastruktury drogowej.

Słowa kluczowe: ewaluacja  inwestycje infrastrukturalne  fundusze UE  efekt netto  


Impact evaluation of EU -co-financed projects - a case study of crossroads reconstruction

The article presents possibilities of adapting the impact evaluation methodology to the evaluation of public intervention in road infrastructure. In the first part of the article the authors present the principles of the impact evaluation methodology, which serves to evaluate real effects of an intervention, as well as examples of evaluation projects prepared with the use of this method. The authors present their own empiric study, which was the first application of the methodology in the road infrastructure sector. The article concludes with a critical analysis of the method, especially concerning its reliability and potential usefulness in road infrastructure.

Słowa kluczowe: evaluation  infrastructure investments  EU funds  net effect  


Afiliacja:

Michał Wolański: Szkoła Główna Handlowa, Kolegium Zarządzania i Finansów, Katedra Transportu, ul. Madalińskiego 6/8, 02-513 Warszawa, Polska;

Dominika Wojtowicz: Akademia Leona Koźmińskiego, Katedra Europeistyki, ul. Jagiellońska 57/59, 03-301 Warszawa, Polska

Łukasz Widła-Domaradzki: Tandem Analityczny

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(43)/2011
Ryszard Rózga Luter
Wyzwania i szanse gospodarki w sieci cyfrowej. Dystrykt Federalny w Meksyku w kontekście mteropolitalnym i megalopolitalnym

Wyzwania i szanse gospodarki w sieci cyfrowej. Dystrykt Federalny w Meksyku w kontekście mteropolitalnym i megalopolitalnym

Celem tej pracy jest analiza rozwoju miasta Meksyk tak w kontekście szerszym, makroregionalnym, jak i w węższym, metropolitalnym. Nie starając się formułować przedwczesnych wniosków, można powiedzieć, że zarówno metropolia, jak i megalopolia miasta Meksyk wystawione są na działanie procesów wspólnych dla tego typu miast: rozrost terytorialny, zmiany struktury ekonomicznej, społeczno-demograficznej itd. Musimy też dodać, że wystąpienie lub, jak chcą niektórzy, przyśpieszenie procesu globalizacji doprowadziło do pojawienia się nowych zjawisk. Jak zwykle nowe procesy stwarzają zarówno wyzwania, jak i szanse. Niniejsza praca jest próbą identyfikacji i, jeśli to możliwe, analizy tych wyzwań i szans, przed którymi stoi miasto Meksyk.


Challenges and opportunities of the digital network economy: Federal District and its metropolitan and megalopolitan contexts

The aim of this work is to analyze urban development of Mexico City in its broader, macro-regional context which also describes the term megalopolis, and in its narrower, metropolitan sense. Without attempting to reach premature conclusions, we can say that a metropolis like Mexico City is exposed to processes typical of such cities: more and more extensive land use, changes in economic, social and demographic structures, etc. What is more, like other emerging or accelerating processes, also globalization had an important impact on cities, resulting in both positive and negative changes. This work is an attempt to identify and, if possible, to analyze some of these changes in Mexico City.


Afiliacja:

Ryszard Rózga Luter: Universidad Autonoma Metropolitana Unidad Xochimilco, miasto Meksyk i Universidad Autonoma del Estado de Mexico, Toluka, Meksyk

Pobierz w wersji PDF: PDF

Aleksandra Łuczak, Feliks Wysocki
Programowanie rozwoju w gminie wiejskiej z wykorzystaniem rozmytego analitycznego procesu hierarchicznego

Programowanie rozwoju w gminie wiejskiej z wykorzystaniem rozmytego analitycznego procesu hierarchicznego

W pracy zastosowano rozmyty proces hierarchiczny do oceny ważności celów i zadań strategicznych w gminie wiejskiej Babiak. Procedura polega na budowie hierarchicznego schematu decyzyjnego składającego się z celu głównego, celów podrzędnych i zadań strategicznych oraz wykorzystaniu opinii ekspertów (radnych) na temat stanu i możliwości rozwojowych gminy. W wyniku przeprowadzonych badań ustalono, że najważniejsze dla rozwoju gminy są zadania związane z rozbudową dróg gminnych, budową sieci kanalizacyjnej, także z rozwojem agroturystyki i turystyki oraz pozyskiwaniem funduszy strukturalnych Unii Europejskiej i środków pozabudżetowych na rozwój gminy.

Słowa kluczowe: programowanie rozwoju  rozmyty analityczny proces hierarchiczny (FAHP)  


Using the fuzzy analytic hierarchic process to evaluate goals and strategic activities in rural communes

In this paper, we apply the fuzzy hierarchic process to evaluate the goals and strategic activities of the rural commune of Babiak. The procedure consists in building a hierarchic decision schema with a main goal, subordinate goals, and strategic activities, and using experts´ (councillors´) opinions on the state and the developmental possibilities of their commune. Our study indicates that the development of a commune depends mainly on communal roads and sewage system construction, the development of agro-tourism and tourism, and securing EU structural funds and non-budgetary funds for the commune´s development.

Słowa kluczowe: programming of development  fuzzy analytic hierarchy process (FAHP)  


Afiliacja:

Aleksandra Łuczak: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Ekonomiczno-Społeczny, Katedra Finansów i Rachunkowości, Zakład Metod Ilościowych i Finansów, ul. Wojska Polskiego 28, 60-637 Poznań, Polska Feliks Wysocki: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Ekonomiczno-Społeczny, Katedra Finansów i Rachunkowości, Zakład Metod Ilościowych i Finansów, ul. Wojska Polskiego 28, 60-637 Poznań, Polska

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(44)/2011
Dorota Węziak-Białowolska
Ocena kapitału ludzkiego oraz jego zróżnicowanie demograficzne, społeczne i ekonomiczne w Polsce i województwie podkarpackim - analiza porównawcza

Ocena kapitału ludzkiego oraz jego zróżnicowanie demograficzne, społeczne i ekonomiczne w Polsce i województwie podkarpackim - analiza porównawcza

W artykule przedstawiono wyniki analiz przeprowadzonych w celu oceny zróżnicowania kapitału ludzkiego w Polsce i województwie podkarpackim według cech demograficznych, społecznych i ekonomicznych. Analizy porównawcze prowadzono, wykorzystując autorski syntetyczny wskaźnik kapitału ludzkiego. Do konstrukcji wskaźnika oraz oceny jego trafności i rzetelności zastosowano metody eksploracyjnej i konfirmacyjnej analizy czynnikowej oraz analizy głównych składowych dla zmiennych kategorialnych. Do analiz wykorzystano dane z badania Diagnoza społeczna 2009. Uzyskane wyniki pokazały, że w 2009 r. województwo podkarpackie charakteryzowało się nieznacznie wyższym poziomem kapitału ludzkiego niż średnia dla całego kraju, ale równocześnie większym zróżnicowaniem jego poziomu między wyróżnionymi grupami ludności niż obserwowane w skali kraju.

Słowa kluczowe: kapitał ludzki w Polsce  województwo podkarpackie  konstrukcja wskaźnika  pomiar  


The human capital of different socio-economic groups in Poland and in the Podkarpackie Voivodeship

In the article, the authors present the distribution of human capital in Poland in general and in the Podkarpackie Voivodeship in particular with respect to demographic and socio-economic characteristics. In the analyses, they applied a composite indicator of human capital. In order to construct, validate and test the reliability of the indicator, its authors carried out an exploratory and confirmatory factor analysis and a principal component analysis for categorical variables. They used data from the Social Diagnosis 2009. The results show that human capital in the Podkarpackie Voivodeship was slightly higher than the average for Poland, but more dispersed according to selected demographic and socio-economic characteristics than in the whole country.

Słowa kluczowe: human capital in Poland  Podkarpackie Voivodeship  indicator construction  measurement  


Afiliacja:

Dorota Węziak-Białowolska: Szkoła Główna Handlowa, Instytut Statystyki i Demografii, al. Niepodległości 162, 02-554 Warszawa, Polska; dorota.weziak@sgh.waw.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Monika Mularska-Kucharek
Zaufanie jako fundament życia społecznego na przykładzie badań w województwie łódzkim

Zaufanie jako fundament życia społecznego na przykładzie badań w województwie łódzkim

Przedmiotem rozważań w artykule jest zaufanie społeczne badane w trzech wymiarach: wertykalnym (do różnego rodzaju instytucji) oraz dwóch horyzontalnych - prywatnym i uogólnionym. Głównym celem artykułu jest próba odpowiedzi na pytanie o poziom zaufania społecznego dorosłych mieszkańców gmin województwa łódzkiego i Łodzi. Analiza dotyczy diagnozy zaufania społecznego badanych zbiorowości oraz ustalenia korelatów trzeciego z wyżej wymienionych rodzajów zaufania, czyli uogólnionego zaufania okazywanego innym ludziom.

Słowa kluczowe: zaufanie społeczne  zaufanie publiczne  zaufanie prywatne  województwo łódzkie  


Trust - A fundamental component of social life. A study of the Lodz Voivodeship

The authors of the article test social trust in three dimensions: one vertical (trust in various types of institutions) and two horizontal - a private and a generalized one. Their main purpose is to study the level of social trust of the adult residents of rural communities of the Lodz region and the residents of the city of Lodz. They aim to diagnose social trust of the communities and to determine the correlates of the third type of trust, defined as generalized trust manifested in contacts with other people.

Słowa kluczowe: social trust  vertical trust  horizontal trust  Lodz voivodeship  


Afiliacja:

Monika Mularska-Kucharek: Uniwersytet Łódzki, Wydział Nauk Geograficznych, ul. Narutowicza 88, 90-139 Łódź, Polska; monikamularska@o2.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(45)/2011
Sylwia Dołzbłasz, Andrzej Raczyk
Projekty współpracy transgranicznej na zewnętrznych i wewnętrznych granicach Unii Europejskiej - przykład Polski

Projekty współpracy transgranicznej na zewnętrznych i wewnętrznych granicach Unii Europejskiej - przykład Polski

Celem pracy była analiza znaczenia granic i typów pograniczy dla kształtowania współpracy przygranicznej. Uwzględniono prawie 600 projektów z siedmiu programów współpracy realizowanych w ramach Interreg III A w Polsce w latach 2004-2006. Autorzy starali się odpowiedzieć na pytania, czym różni się współpraca w przypadku poszczególnych granic i z czego wynikają dostrzeżone odmienności. Jakkolwiek z formalnego punktu widzenia programy Interreg III A realizowano w całym kraju w niemal taki sam sposób, to badanie wykazało zróżnicowanie rzeczywistego wymiaru współpracy. Na efektywność realizowanych przedsięwzięć wpływały przede wszystkim rodzaj granicy, kraj, z którym podejmowano współdziałanie, a także uwarunkowania lokalne tworzące tzw. czynnik integrujący.

Słowa kluczowe: współpraca transgraniczna  regiony transgraniczne  granica wewnętrzna UE  gra- nica zewnętrzna UE  Interreg  Polska  


Trans-border cooperation projects on the external and internal EU borders - Poland case study

The aim of this paper was to analyse the role of borders and types of borderlands in cross-border cooperation. Almost 600 projects from seven Interreg IIIA Programmes, in which Polish border regions participated in the years 2004-2006, were examined. The authors paid special attention to the question whether the structure of co-operation fields is uniform or diversified along all borders. Although many similarities did exist, there were also important differences. It turned out that the common legal framework of Interreg Programmes did not guarantee exactly the same realisation of trans-border cooperation. The so called "€˜integrating factor"€™ also played an important role. The type of border and neighbouring country, as well as different local conditions also had an impact on the programmes"€™ implementation. Therefore, the effectiveness of trans-border programmes depends on their adjustment to specific regional conditions.

Słowa kluczowe: cross-border cooperation  border regions  EU external border  EU internal border  Interreg  Poland  


Afiliacja:

Sylwia Dołzbłasz: Uniwersytet Wrocławski, Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, ul. Kuźnicza 49/55, 50-138 Wrocław, Polska; sylwia.dolzblasz@uni.wroc.pl

Andrzej Raczyk: Uniwersytet Wrocławski, Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, ul. Kuźnicza 49/55, 50-138 Wrocław, Polska; andrzej.raczyk@uni.wroc.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Rafał Warżała
Analiza koniunktury gospodarczej w ujęciu regionalnym na przykładzie województwa warmińsko-mazurskiego

Analiza koniunktury gospodarczej w ujęciu regionalnym na przykładzie województwa warmińsko-mazurskiego

Analiza koniunktury ekonomicznej w skali kraju dostarcza informacji na temat długości, przebiegu i fazy cyklu, w której znajduje się gospodarka. Jednak sytuacja w kraju nie musi być zbieżna z kondycją gospodarczą poszczególnych regionów. Na rozbieżności w tym zakresie wskazuje się w literaturze przedmiotu. W artykule zaprezentowano analizę sytuacji gospodarczej w województwie warmińsko-mazurskim od początku 2008 r. do III kwartału 2010 r., uwzględniając występujące ostatnio zaburzenia w światowej i polskiej gospodarce. Ponadto rozważono na przykładzie Warmii i Mazur przydatność metod wielowymiarowej analizy porównawczej do oceny koniunktury gospodarki regionalnej. Kolejnym celem artykułu była weryfikacja poglądu Michaela P. Niemiry i Philipa A. Kleina (1994) na temat zależności między poziomem rozwoju regionu a podatnością na wahania koniunktury. Wyniki analizy potwierdzają większą wrażliwość regionów o niskim poziomie rozwoju i niewielkim zróżnicowaniu gospodarczym na zmiany koniunkturalne, które można wyrazić za pomocą mierników syntetycznych.

Słowa kluczowe: koniunktura  region  analiza  wskaźnik  województwo warmińsko-mazurskie  


Analysis of a regional business cycle. The case of Warmian-Masurian Voivodeship

Analyses of nationwide business cycles provide information on the length, course and phase of a current cycle. However, the nationwide cycle is not always convergent with the economic situation of individual regions. Discrepancies in this regard are often described in the literature. In this paper, we presented an analysis of the economic situation of Warmian-Masurian Voivodeship from 2008 to the 3rd quarter of 2010 in the context of the recent turbulence of the global and Polish economies. What is more, we evaluated the usefulness of multi-dimensional comparative analysis methods to assess the condition of the business cycle in Warmia and Mazury. We verified the view of Michael P. Niemira and Philip A. Klein (1994) concerning the relationship between regional development level and business cycle fluctuation vulnerability. Finally, we showed that less developed and less economically diversified regions are more prone to economic fluctuations.

Słowa kluczowe: business cycle  region  analysis  indicator  Warmian-Masurian Voivodeship  


Afiliacja:

Rafał Warżała: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Wydział Nauk Ekonomicznych, ul. K. Obitza 2, 10-725 Olsztyn, Polska; rafal.warzala@uwm.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(46)/2011
Krzysztof Janc
Geografia hiperlinków - przestrzenny wymiar samorządowych serwisów internetowych

Geografia hiperlinków - przestrzenny wymiar samorządowych serwisów internetowych

Celem opracowania jest ustalenie, czy funkcjonujące w cyberprzestrzeni relacje odzwierciedlają granice obszarów w przestrzeni geograficznej. Ma w tym pomóc analiza powiązań pomiędzy serwisami WWW samorządów lokalnych a "miejscami"€, do których można dotrzeć przy pomocy zamieszczonych na stronach hiperlinków. Obejmuje ona 29 serwisów powiatów leżących na Dolnym Śląsku. Okazuje się, że w przypadku jednostek samorządowych szczebla lokalnego istnieje wyraźny związek między połączeniami w cyberprzestrzeni z terytorium rzeczywistego działania. Co istotne, w wirtualnej przestrzeni, tak jak w fizycznej, dominuje główny funkcjonalny węzeł, czyli stolica kraju.

Słowa kluczowe: cyberprzestrzeń  webometria  hiperlinki  samorząd lokalny  Dolny Śląsk  


Geography of hyperlinks - spatial dimension of local government websites

The purpose of this paper is to determine whether connections within cyberspace are in any way related to borders in the geographical sense. The author assesses the connections between the websites of local authorities and destinations that can be reached by hyperlinks. He analyzes 29 counties in Lower Silesia and shows that the activity of local self-government units in cyberspace covers their real-life territory. On the whole, it can be said that connections existing in cyberspace largely reflect actual borders. However, the main functional node dominating cyberspace is the country"€™s capital city.

Słowa kluczowe: cyberspace  webometrics  hyperlinks  local self-government  Lower Silesia  


Afiliacja:

Krzysztof Janc: Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, Uniwersytet Wrocławski, ul. Kuźnicza 49/55, 50-138 Wrocław; krzysztof.janc@uni.wroc.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Monika Mularska-Kucharek, Agnieszka Świątek
Aktywność społeczna mieszkańców Łodzi. Analiza wybranych wymiarów

Aktywność społeczna mieszkańców Łodzi. Analiza wybranych wymiarów

Znamienną cechą Polski jest niski poziom aktywności społecznej we wszystkich analizowanych wymiarach. Choć przeważają postawy bierne, od kilku lat dostrzega się również enklawy obywatelskiego zaangażowania. Można wskazać dziedziny, w których Polacy najchętniej przejawiają inicjatywę, poświęcając wolny czas na pracę społeczną. Oprócz tego da się wyróżnić najbardziej aktywne grupy społeczne. W niniejszym artykule została przeanalizowana aktywność społeczna mieszkańców Łodzi w dwóch wybranych wymiarach: działań na rzecz swojej społeczności i udziału w organizacjach obywatelskich. Starano się odpowiedzieć na pytanie o poziom aktywności łodzian, a także ustalić korelaty wyżej wymienionych wymiarów. W analizie uwarunkowań aktywności społecznej uwzględniono następujące zmienne niezależne: płeć, wiek, zawód, wykształcenie i dochód.

Słowa kluczowe: aktywność społeczna  społeczeństwo obywatelskie  Łódź  


The social activity of Lodz residents. The analysis of selected dimensions of the activity

A low level of social activity in all dimensions is a characteristic feature of Poland. However, some enclaves of social activity do exist: there are fields of social life in which Poles are more active and devote more spare time to them; we can also distinguish active social groups. The article is an attempt to analyze social activity of Lodz citizens in the following dimensions: the participation in community activities and the participation in non-governmental organizations. The authors try to indicate the level of social activity of Lodz residents and the correlates of the analyzed dimensions of civic activity. Sex, age, profession and income are analyzed as independent variables.

Słowa kluczowe: social activity  civil society  Lodz  


Afiliacja:

Monika Mularska-Kucharek: Uniwersytet Łódzki, Katedra Zagospodarowania Środowiska i Polityki Przestrzennej, ul. Kopcińskiego 31, 90-142 Łódź, Polska; monikamularska@tlen.pl

Agnieszka Świątek: Uniwersytet Łódzki, Katedra Socjologii Wsi i Miasta, ul. Rewolucji 1905 r. nr 41, 90-214 Łódź, Polska; agnieszka.swiatek@interia.eu

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: Wydanie specjalne 2011
Maciej Smętkowski
Polityka spójności a konkurencyjność dużych polskich miast

Polityka spójności a konkurencyjność dużych polskich miast

Artykuł podejmuje próbę oceny wpływu inwestycji, realizowanych przy współudziale unijnych środków polityki spójności w okresie programowania 2004-2006, na konkurencyjność dużych polskich miast. W tym celu w jego pierwszej części podjęto próbę zdefiniowania zagadnienia konkurencyjności miasta i regionu, by następnie w oparciu o nie zaproponować dobór wskaźników, które wykorzystano w dalszych analizach ilościowych. Zastosowano w nich różne metody oceny współzależności konkurencyjności miast i nakładów polityki spójności, co umożliwiło triangulacje otrzymanych wyników. Na tej podstawie przedstawiono szereg hipotetycznych relacji przyczynowo-skutkowych między interwencją publiczną a pozycją konkurencyjną badanych miast. Do ich dalszej weryfikacji wykorzystano jakościowe studia przypadku (zob. Raport EUROREG 2010 oraz artykuły Marka Kozaka i Andrzeja Miszczuka w niniejszym wydaniu specjalnym kwartalnika).

Słowa kluczowe: polityka spójności  Unia Europejska  konkurencyjność  rozwój miast  ewaluacja  


Interactions between EU Cohesion Policy and competitiveness of large Polish cities

The paper attempts to evaluate the impact that the projects co-financed by European funds within the Cohesion Policy in the programming period 2004-2006 had on the competitiveness of large Polish cities. In the first part of the paper, we define competitiveness of cities and regions and operationalize it with indicators used in further analysis. Our evaluation is based on different quantitative methods of measuring correlations between competitiveness of cities and Cohesion Policy expenditures, which enables us to triangulate the results. The outcome is a set of hypothetical cause-effects relationships between public intervention and competitive position of cities. For their verification we employ qualitative case studies (See Report EUROREG 2010 and the articles by Marek Kozak and Andrzej Miszczuk in this issue).

Słowa kluczowe: Cohesion Policy  European Union  competitiveness  city development  evaluation  


Afiliacja:

Maciej Smętkowski: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; msmetkowski@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Adam Płoszaj
Polityka spójności jako narzędzie stymulacji współpracy między miastami - przykład INTERREG i URBACT

Polityka spójności jako narzędzie stymulacji współpracy między miastami - przykład INTERREG i URBACT

Artykuł omawia wybrane narzędzia polityki spójności stymulujące współpracę między miastami. Analizowane są programy z okresu 2004-2006: INTERRREG oraz URBACT. W przypadku programów INTERREG analiza dotyczy największych polskich miast (31 najludniejszych miast oraz konurbacja śląska i Trójmiasto), natomiast w przypadku URBACT wszystkich miast, które były beneficjentami programu. Efekty projektów tego typu mają z reguły miękki charakter, polegający na transferze dobrych praktyk, budowaniu potencjału instytucjonalnego oraz kapitału ludzkiego. W tym zakresie efekty badanych projektów należy oceniać jako co najmniej zadowalające, choć liczba i skala zrealizowanych przedsięwzięć nie pozwala na wystąpienie wyraźnych i mierzalnych efektów w skali całego kraju.

Słowa kluczowe: współpraca miast  program INTERREG  INTERREG IIIB CADSES  INTERREG IIIB BSR  URBACT  


Cohesion Policy as a tool to stimulate cooperation between cities - the example of INTERREG and URACT in Poland

The paper discusses selected tools within Cohesion Policy that stimulate cooperation between cities. Subject to analysis are two programmes from 2004-2006: INTERRREG and URBACT. In the case of INTERREG programmes, the analysis pertains to the largest Polish cities (31 most populous cities and the Silesian and Tri-City conurbations), while in the case of URBACT, all the cities that were beneficiaries of the programme were taken into account. The results of the projects are usually of the soft type and involve transfer of good practices, building institutional capacity, and human capital. In this respect, the results of the analyzed projects should be considered at least satisfactory, although the number and scale of the completed projects does not allow for clear and measurable effects to be perceptible in a country-wide perspective.

Słowa kluczowe: cooperation between cities  INTERREG programme  INTERREG IIIB CADSES  INTERREG IIIB BSR  URBACT  


Afiliacja:

Adam Płoszaj: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; a.ploszaj@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Marek Kozak
Wpływ projektów funduszy strukturalnych na rozwój Zielonej Góry

Wpływ projektów funduszy strukturalnych na rozwój Zielonej Góry

Celem artykułu jest analiza wpływu polityki spójności w latach 2004-2006 na rozwój Zielonej Góry. W badaniach, korzystając ze zróżnicowanych źródeł informacji i metod, podjęto analizę wpływu w trzech głównych aspektach: konkurencyjności i atrakcyjności; spójności społecznej i przestrzennej oraz dyfuzji procesów rozwojowych. Z badań wynika, że polityka spójności miała niewielki wpływ na rozwój miasta i jego otoczenia, służyła bowiem przede wszystkim podniesieniu jakości życia.

Słowa kluczowe: polityka spójności  fundusze europejskie  efekty  Polska  Zielona Góra  


The impact of structural funds on the development of Zielona Gora

The main objective of the paper is to analyze the impact of 2004-2006 Cohesion Policy on the development of Zielona Gora (a city in western Poland). It concentrates on three key aspects of the development: competitiveness and attractiveness; social and territorial cohesion; and the diffusion of developmental processes. In our research, we have used a variety of methods and sources of information. Our main conclusion is that the Cohesion Policy of that period contributed more to the improvement of the quality of life in Zielona Gora and its surroundings than to its medium- or long-term development.

Słowa kluczowe: Cohesion Policy  European funds  results  Poland  Zielona Gora  


Afiliacja:

Marek Kozak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; m.kozak@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(47)/2012
Roman Kosmalski
Przyczyny nierówności technologicznych w polskich województwach w latach 1998-2008

Przyczyny nierówności technologicznych w polskich województwach w latach 1998-2008

Celem artykułu jest określenie przyczyn różnego poziomu efektywności technologii gospodarek poszczególnych regionów w Polsce, utożsamianych z województwami, a w konsekwencji zróżnicowania wydajności pracy. Aby określić przyczyny tego zróżnicowania zastosowano zmodyfikowaną wersję modelu DEA (non-radial Data Envelopment Analysis). Z ekonomicznego punktu widzenia największą zaletą takiego modelu jest rezygnacja z jednolitego wskaźnika efektywności technologicznej dla wszystkich nakładów. W modelu tym zakłada się, że każdy nakład może mieć inny wskaźnik efektywności. W rezultacie możliwa jest substytucja między nakładami kapitału rzeczowego i pracy. Zastosowanie modelu non-radial DEA pozwoliło wyznaczyć cząstkową efektywność nakładów czynników produkcji, także w ujęciu sektorowym. Omawiana metoda pozwala nie tylko określić efektywność technologii stosowanych w gospodarkach regionalnych, ale także dostarcza informacji o przyczynach ewentualnej nieefektywności, z jednoczesną propozycją pożądanej kombinacji nakładów, która pozwoli tę nieefektywność wyeliminować.

Słowa kluczowe: ekonomia regionalna  otoczkowa analiza danych  efektywność technologiczna  struktura zatrudnienia  


The causes of technological ineffectiveness in Polish voivodeships in the years 1998-2008

The aim of the paper has been to determine the reasons for technological in effectiveness of the economies of Polish regions (i.e. voivodeships). In order to do so, we have used the modified method of non-radial Data Envelopment Analysis, which allowed us to determine partial indexes of technological effectiveness separately for the labour factor and the material capital factor. As a result, we have been able to state that the main source of tech nological ineffectiveness of technologies used in regional economies lies in relatively lower and spatially differentiated technological effectiveness compared to the technological effectiveness of the material capital factor. In view of the results, we have extended the study over three sectors of the economy and considered the substitution processes occurring between them. Adapting such a research objective has made it possible to identify the reasons of the ineffectiveness of the analyzed economies and of those characterized by a relatively low technological effectiveness. A technology has been proposed which will help to overcome the technological inadequacies in the most effective way.

Słowa kluczowe: regional economy  data envelopment analysis  technological efficiency  employment structure  


Afiliacja:

Roman Kosmalski: Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Ekonomii Matematycznej, al. Niepodległości 10, 61-875 Poznań, Polska; rom2kos@tlen.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Marta Cobel-Tokarska
Śnieg w przestrzeni miasta. Dyskurs prasowy i internetowy o warszawskiej zimie stulecia

Śnieg w przestrzeni miasta. Dyskurs prasowy i internetowy o warszawskiej zimie stulecia

Zimą 2009/2010, od połowy grudnia do połowy lutego większość terytorium Polski, a przede wszystkim Warszawa, pokryła się niespotykanie obfitym śniegiem. Co zmienił śnieg w mieście? Jak funkcjonowało ono w zimowej szacie, jak z pogodą radzili sobie mieszkańcy? Jakie nowe elementy przestrzeni miejskiej, a co za tym idzie, nowe praktyki życia codziennego można było zaobserwować? Na podstawie artykułów z prasy codziennej, komentarzy do tekstów z portali internetowych oraz tekstów blogów autorka proponuje typologię oraz analizę postaw warszawiaków wobec kolejnej zimy stulecia. Tekst napisany został na podstawie obserwacji uczestniczącej oraz analizy dyskursu i wykorzystuje perspektywę antropologii miasta i antropologii codzienności.

Słowa kluczowe: przestrzeń miejska  śnieg  zima  prasa  analiza dyskursu  antropologia życia co- dziennego  


Snow in the urban space. Discourse on the 2009/2010

It was in winter 2009/2010, from mid-December to mid-February, that almost all Poland, especially Warsaw, faced exceptionally heavy snow falls. What did the snow falls change in the city? How was city life affected by those winter conditions, how did the inhabitants deal with the snow? What new elements were introduced in the urban space and what new kinds of everyday life practices emerged? We present our own take on the city-users"€™ attitude toward the heavy winter, based on press news, on-line comments and blog entries. This paper is based on participant observation and discourse analysis, including urban anthropology and anthropology of everyday life.

Słowa kluczowe: urban space  snow  winter  press  discourse analysis  anthropology of everyday life  


Afiliacja:

Marta Cobel-Tokarska: Akademia Pedagogiki Specjalnej, Katedra Socjologii Kultury, ul. Szczęśliwicka 40, 02-353 Warszawa, Polska; mcobelto@gmail.com

Pobierz w wersji PDF: PDF

Adam Gendźwiłł, Tomasz Żółtak
Bezpartyjność w powolnym odwrocie. Analiza rozpowszechnienia bezpartyjności w wyborach lokalnych w Polsce w latach 2002-2010

Bezpartyjność w powolnym odwrocie. Analiza rozpowszechnienia bezpartyjności w wyborach lokalnych w Polsce w latach 2002-2010

Artykuł dotyczy kwestii udziału kandydatów bezpartyjnych w lokalnych wyborach samorządowych w Polsce po 2002 roku. Analiza rozpowszechnienia bezpartyjności dostarcza również informacji o poziomie upartyjnienia polityki lokalnej. W artykule przeanalizowane zostały wyniki wyborów samorządowych: z 2002 r., 2006 r. i 2010 r. Do opisu fenomenu bezpartyjności zostały użyte różne wskaźniki, pokazujące sukcesy bezpartyjnych kandydatów w gminach różnej wielkości, przewagę konkurencyjną bezpartyjnych wójtów, burmistrzów i prezydentów, siłę ich politycznego zaplecza w radach miast, a także dysproporcje poparcia wyborczego między nimi a ich komitetami wyborczymi. Badania pokazują, że choć udział bezpartyjnych polityków we władzach lokalnych jest ciągle wysoki, to jednak od 2002 r. powoli spada.

Słowa kluczowe: polityka lokalna  wybory samorządowe  bezpartyjność  partie polityczne  


Non-partisanship in gradual retreat. An analysis of the prevalence of non-partisanship in local elections in Poland 2002-2010

The subject of the paper is the participation of non-partisan candidates in local elections in Poland after 2002. The analysis of the prevalence of non-partisanship provides information on the political parties"€™ performance at the local level. The paper presents analyses of electoral data from the local elections held in 2002, 2006, and 2010. We have used various indicators of non-partisanship which demonstrate the performance of non-partisans in municipalities of different size, the domination of non-partisan mayors over other candidates, the strength of their clubs in councils, and the disproportions of political support between them and their committees. The results of the research show that although the share of non-partisans in local authorities is still very high, it has been gradually decreasing since 2002.

Słowa kluczowe: local politics  local elections  non-partisanship  political parties  


Afiliacja:

Adam Gendźwiłł: Uniwersytet Warszawski, Instytut Socjologii, ul. Karowa 18, 00-927 Warszawa, Polska; a.gendzwill@ci.edu.pl

Tomasz Żółtak: Uniwersytet Warszawski, Instytut Socjologii, ul. Karowa 18, 00-927 Warszawa, Polska; Polska Akademia Nauk, Instytut Filozofii i Socjologii, ul. Nowy Świat 72, 00-330 Warszawa, Polska; tzoltak@ifspan.waw.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(48)/2012
Elżbieta Zuzańska-Żyśko
Funkcje metreopolitalne w Górnośląskim Obszarze Metropolitalnym

Funkcje metreopolitalne w Górnośląskim Obszarze Metropolitalnym

Artykuł zawiera analizę procesów metropolitalnych w aspekcie funkcjonalnym w jednym z najbardziej zaludnionych obszarów w Polsce. Jego celem jest zbadanie funkcji metropolitalnych oraz struktury wewnętrznej Górnośląskiego Obszaru Metropolitalnego. Badany obszar to policentryczny układ osadniczy o genezie konurbacji przemysłowej. Analiza bazuje na wybranych cechach jakościowych o randze międzynarodowej i krajowej, wykorzystuje wskaźnik bonitacji punktowej. Wydzielony funkcjonalny obszar metropolitalny tworzy 15 gmin, w tym 13 miast na prawach powiatu, a zamieszkuje 1,9 mln osób. Funkcje są rozproszone w różnych miastach i wykazują cechy polaryzacji. Najważniejszym ośrodkiem metropolitalnym są Katowice, które mają dobrze wykształcone funkcje metropolitalne. Pomocniczymi ośrodkami pierwszego rzędu są Gliwice i Chorzów. Pozostałe miasta to ośrodki o kształtujących się funkcjach metropolitalnych.

Słowa kluczowe: metropolia  obszar metropolitalny  funkcje metropolitalne  konurbacja  region postindustrialny  region śląski  


Metropolitan functions of the Upper-Silesian Metropolitan Area

The paper analyzes the functional aspect of metropolitan processes in one of the most densely populated areas in Poland. The purpose of the article is to study metropolitan functions, as well as to analyze the intrinsic structure of the Upper-Silesian Metropolitan Area, which used to be an industrial conurbation that evolved into a polycentric settlement arrangement. The analysis is based on selected qualitative features of international and domestic standings, and uses the centrality indicator. The selected functional metropolitan area is formed by 15 municipalities, including 13 towns with county rights, and is inhabited by 1.9 million people. The functions are dispersed in different towns and seem polarized. The metropolitan centre of utmost importance and holding well-developed metropolitan functions is the city of Katowice, whereas Gliwice and Chorzow are first-class auxiliary centres. The remaining towns are centres of developing metropolitan functions.

Słowa kluczowe: metropolis  metropolitan area  metropolitan functions  conurbation  post-industrial region  Silesian Region  


Afiliacja:

Elżbieta Zuzańska-Żyśko: Uniwersytet Śląski w Sosnowcu, Wydział Nauk o Ziemi, Katedra Geografi Ekonomicznej, ul. Będzińska 60, 41-200 Sosnowiec, Polska; elzbieta.zuzanska-zysko@us.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Artur Bajerski
Przemieszczenia uczniów miedzy obwodami szkolnymi a zróżnicowanie wyników publicznych szkół podstawowych i gimnazjów. Przypadek Poznania

Przemieszczenia uczniów miedzy obwodami szkolnymi a zróżnicowanie wyników publicznych szkół podstawowych i gimnazjów. Przypadek Poznania

Celem artykułu jest analiza związku przemieszczeń uczniów między obwodami szkolnymi ze zróżnicowaniem wyników publicznych szkół podstawowych i gimnazjów. Zagadnienie to jest rozpatrywane w szerszym kontekście nierówności edukacyjnych związanych z przestrzenną organizacją oświaty opartą na systemie tzw. obwodów szkolnych. Prezentowane w artykule wyniki badań dowodzą, że na skutek luźnego traktowania zasady rejonizacji kształcenia przez władze miejskie, dyrekcje szkół oraz rodziców i uczniów, szczególnie na poziomie gimnazjum dochodzi do intensywnych przemieszczeń uczniów między obwodami szkolnymi. Badania wykazały, że zjawisko to wyjaśnia blisko 50% zróżnicowania wyników egzaminu gimnazjalnego między gimnazjami w Poznaniu. W artykule omówiono konsekwencje tej sytuacji dla polityki edukacyjnej miasta oraz zarządzania szkołami.

Słowa kluczowe: szkolnictwo podstawowe i gimnazjalne  zarządzanie edukacją  wyniki edukacyjne  obwody szkolne  Poznań  


Pupil movement between school catchment areas and differences in examination results of primary and secondary schools. The case of Poznań

The aim of the paper is to examine the relation between pupil movement between school catchment areas and the examination results of primary and secondary schools. The problem is analyzed in a broader context of educational disparities related to the spatial organization of educational activity. The results show that the non-rigorous approach to educational zoning by the city authorities, school directors, parents, and their children, causes an intensive movement of pupils between school catchment areas (especially at the level of secondary school). It was found that pupil movement between catchment areas accounted for almost 50 per cent of variation in examination results in the secondary schools in Poznan. The consequences of this situation for the city"€™s educational policy and school management are discussed.

Słowa kluczowe: primary and secondary education  management of education  examination results  school catchment areas  Poznan  


Afiliacja:

Artur Bajerski: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografi Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Dzięgielowa 27, 61-680 Poznań, Polska; bajerski@amu.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Monika Mularska-Kucharek, Justyna Wiktorowicz
Jakość życia mieszkańców Łodzi. Wymiar subiektywny

Jakość życia mieszkańców Łodzi. Wymiar subiektywny

W ciągu ostatnich kilkudziesięciu lat problematyka jakości życia stała się przedmiotem zainteresowania zarówno teoretyków, jak i kreatorów życia społecznego. W badaniach uwzględnia się często dwa wymiary tej jakości: subiektywny i obiektywny. Prezentowany artykuł porusza problematykę subiektywnej jakości życia. Jego celem jest diagnoza dobrostanu psychicznego mieszkańców Łodzi. Empirycznym wyznacznikiem analizowanego wymiaru jakości życia stały się pytania o ogólne zadowolenie z życia oraz o satysfakcję z poszczególnych dziedzin i sfer życia, takich jak: rodzina, dochód, warunki mieszkaniowe, możliwość zaspokojenia potrzeb itp. Eksploracyjna analiza badanego zjawiska pozwala ustalić poziom subiektywnej jakości życia badanej zbiorowości. Dodatkowo podjęta zostaje próba sprecyzowania jego atrybutywnych uwarunkowań.

Słowa kluczowe: jakość życia  subiektywny wymiar jakości życia  Łódź  


The quality of life of Lodz residents

In the last few decades, the topic of quality of life has been of interest to the theorists as well as social life animators. Many studies consider two dimensions of this quality: subjective and objective. The present paper discusses the problem of subjective quality of life. Our aim is to diagnose the mental well-being ofLodz residents. Questions about general life satisfaction and satisfaction in particular fields and spheres of life such as: family, income, housing, ability to fulfil one"€™s needs, etc., have become the empirical determinant of the analyzed dimension of quality of life. An exploratory analysis of the studied phenomenon allows us to determine the level of subjective quality of life of the studied community. In addition, we attempt to determine the attributive conditions of the phenomenon.

Słowa kluczowe: quality of life  subjective dimension of the quality of life  Lodz  


Afiliacja:

Monika Mularska-Kucharek: Uniwersytet Łódzki, Katedra Zagospodarowania Środowiska i Polityki Przestrzennej, ul. Kopcińskiego 31, 90-142 Łódź, Polska; monikamularska@tlen.pl

Justyna Wiktorowicz: Uniwersytet Łódzki, Katedra Statystyki Ekonomicznej i Społecznej ul. Rewolucji 1905 r. nr 41/43, 90-214 Łódź, Polska; justynawiktorowicz@uni.lodz.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(50)/2012
Janusz T. Hryniewicz
Gospodarcze źródła globalnego przywództwa USA i pozycja Europy Wschodniej w perspektywie 10–15 lat

Gospodarcze źródła globalnego przywództwa USA i pozycja Europy Wschodniej w perspektywie 10–15 lat

Przedmiotem artykułu jest analiza gospodarczych podstaw Pax Americana w perspektywie 10–20 lat i opis przyszłego miejsca Europy Wschodniej (Nowej Europy) w konstelacji interesów USA. Głównymi czynnikami mocy geopolitycznej są: bogactwo – całkowite i per capita – produkcja wyrobów wiodących i innowacje. Analiza pozycji różnych państw w rozwoju nowej gospodarki (gospodarki opartej na wiedzy) dowodzi, że w ciągu najbliższych 20 lat USA będą najważniejszym mocarstwem zachodniego świata. Miejsce Europy Wschodniej w Pax Americana będzie konsekwencją jej raczej słabego powiązania z interesem narodowym USA.

Słowa kluczowe: moc geopolityczna  USA  Pax Britannica  Pax Americana  Europa Środkowo-Wschodnia  


Economic sources of the United States’ role as a global leader and the position of Eastern Europe over the next 10−15 years

The article analyzes the economic basis of Pax Americana over the next 10−20 years and describes the future position of Eastern Europe (New Europe) in the American constellation of interests. The main factors of geopolitical power are wealth – total and per capita, the production of leading goods, and innovations. An analysis of the position of different countries in the advancement of the new economy (knowledge-based economy) proves that in the next 20 years the US will be the most important power of the Western world. The position of Eastern Europe (New Europe) in Pax Americana will be the result of its rather poor impact on the national interests of the US.

Słowa kluczowe: geopolitical power  US  Pax Britannica  Pax Americana  Central-Eastern Europe  


Afiliacja:

Janusz T. Hryniewicz: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; hrynie@poczta.onet.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(51)/2013
Łukasz Lewkowicz
Europejskie Ugrupowania Współpracy Terytorialnej - nowa jakość polsko-słowackiej współpracy transgranicznej?

Europejskie Ugrupowania Współpracy Terytorialnej - nowa jakość polsko-słowackiej współpracy transgranicznej?

Celem artykułu jest analiza politologiczna tworzonych obecnie Europejskich Ugrupowań Współpracy Terytorialnej (EUWT) na pograniczu polsko-słowackim. Na wstępie wyjaśniona została istota i podstawy prawne nowego instrumentu prawnego Unii Europejskiej. Przedstawiono również genezę i specyfikę EUWT w Europie. W zasadniczej części tekstu poddane analizie zostały tworzone obecnie dwa polsko-słowackie EUWT: Tatry i TRITIA. Szczegółowo omówiono ich dokumenty założycielskie, organizację wewnętrzną, planowany zakres działalności. Tekst uzupełniono analizą porównawczą EUWT z dotychczas działającymi euroregionami. W podsumowaniu znalazły się wnioski i rekomendacje dotyczącej dalszej formalizacji polsko-słowackiej współpracy transgranicznej.

Słowa kluczowe: Europejskie Ugrupowania Współpracy Terytorialnej  euroregiony  współpraca transgraniczna  pogranicze polsko-słowackie  


European Groupings of Territorial Cooperation - a new quality of the Polish-Slovak trans-frontier cooperation

The purpose of the article is to provide political analysis of European Groupings of Territorial Cooperation (EGTC), which are being currently established on the Polish-Slovak borderland. First, the author presents the essence and legal basis of this new instrument of the European Union, and describes the origin of the first EGTCs. Second, in the main body of the text, he discusses two Polish-Slovak EGTCs, i.e. Tatra and TRITIA, focusing in particular on their documents of incorporation, internal organization and the planned scope of activities. The article is supplemented with a comparative analysis of previously active euroregions. In the summary, the author offers some conclusions and recommendations regarding further formalization of Polish-Slovak trans-frontier cooperation.

Słowa kluczowe: European Groupings of Territorial Cooperation  euroregions  trans-frontier cooperation  Polish-Slovak borderland  


Afiliacja:

Łukasz Lewkowicz: Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Wydział Politologii, Plac Litewski 3, 20-080 Lublin, Polska; lewkowicz83@gmail.com

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(52)/2013
Anna Weszczak, Aneta Staszek
The structural and geographical analysis of occupational diseases in Poland in the years 2003–2010

The structural and geographical analysis of occupational diseases in Poland in the years 2003–2010

The paper uses the advanced spatial shift-share method to examine the tendency of some occupational diseases to occur in particular regions and sectors of the economy. The analysis, conducted in the years 2003–2010, concerned groups of diseases, and was based on regional data on occupational disease incidence in Poland according to disease groups. The analyzed variables were relative increments (of rates of changes) of the number of diagnosed occupational diseases, whereas the reference variable was the share of the diagnosed occupational diseases (in particular regions and groups of diseases) in the general number of diagnosed occupational diseases in the country (regional weights). The results of that research were then used to compare classical and non-classical methods of shift-share analysis.

Słowa kluczowe: occupational diseases  structural and geographical analysis  spatial shift-share analysis  


Analiza strukturalno-geograficzna występowania chorób zawodowych w Polsce w latach 2003–2010

W artykule zaprezentowano zastosowanie zaawansowanych i przestrzennych metod analizy przesunięć udziałów do badania tendencji występowania określonych chorób zawodowych w poszczególnych regionach i działach gospodarki. Analiza została przeprowadzona na danych dotyczących grup chorób w latach 2003-2010. Badaną zmienną były przyrosty względne (tempa zmian) liczby stwierdzonych chorób zawodowych, zaś zmienną referencyjną – udział liczby stwierdzonych chorób zawodowych w danym regionie i grupie chorób w ogólnej liczbie stwierdzonych chorób zawodowych w kraju (wagi regionalne). Na podstawie otrzymanych wyników przeprowadzono analizę porównawczą zastosowania nieklasycznych metod w odniesieniu do wyników pozyskanych z klasycznej analizy shift-share.

Słowa kluczowe: choroby zawodowe  analiza strukturalno-geograficzna  przestrzenna analiza przesunięć udziałów  


Afiliacja:

Anna Weszczak: University of Lodz, Faculty of Economics and Sociology, Department of Spatial Econometrics, ul. Rewolucji 1905 r. 37, 90–214 Łódź, Poland; annaweszczak@interia.pl Aneta Staszek: University of Lodz, Faculty of Economics and Sociology, Department of Spatial Econometrics, ul. Rewolucji 1905 r. 37, 90–214 Łódź, Poland; staszek.aneta@gmail.com

Pobierz w wersji PDF: PDF

Aleksandra Łuczak, Feliks Wysocki
Rozpoznanie typów strategii rozwojowych gmin z wykorzystaniem wielokryterialnych metod podejmowania decyzji

Rozpoznanie typów strategii rozwojowych gmin z wykorzystaniem wielokryterialnych metod podejmowania decyzji

Przedstawione podejście do rozpoznania typów strategii rozwojowych gmin z wykorzystaniem wielokryterialnych metod podejmowania decyzji jest kompleksową procedurą, która może być użyteczna w programowaniu rozwoju, szczególnie przy ocenie słabych i mocnych stron jednostek administracyjnych oraz szans i zagrożeń pojawiających się w ich otoczeniu. Ma ona przewagę nad metodami klasycznymi (opisowymi) ze względu na możliwość kwantyfikowania ważności czynników analizy SWOT, a więc elementów o charakterze zarówno jakościowym, jak i ilościowym. Może też być pomocna przy identyfikacji typów strategii rozwojowych realizowanych przez jednostki administracyjne. Proponowane podejście zastosowano do ustalenia pozycji strategicznej gmin powiatu międzyrzeckiego.

Słowa kluczowe: wielokryterialne metody podejmowania decyzji (MCDM)  analityczny proces hierarchiczny (AHP)  analiza SWOT  strategie rozwoju  


Multi-criteria decision-making as a tool for distinguishing types of developmental strategies in communes

The approach the authors use in order to distinguish types of developmental strategies of communes, based on the multi-criteria decision-making tool, is a complex procedure that can be useful in development programming, and in particular in assessing strengths and weaknesses of administrative units, as well as the opportunities and threats in their environment. Unlike the classic (descriptive) methods, the procedure allows the researcher to quantify the importance of the SWOT analysis factors, i.e. both qualitative and quantitative elements. It can be a useful instrument in identifying types of developmental strategies of administrative units. In the present article, the approach has been used to determine the strategic position of the communes in the Miedzyrzecki poviat.

Słowa kluczowe: Multi-criteria decision-making (MCDM)  Analytic Hierarchy Process (AHP)  SWOT  analysis  developmental strategies  


Afiliacja:

Aleksandra Łuczak: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Ekonomiczno-Społeczny, Katedra Finansów i Rachunkowości, ul. Wojska Polskiego 28, 60–637 Poznań, Polska; luczak@up.poznan.pl

Feliks Wysocki: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Ekonomiczno-Społeczny, Katedra Finansów i Rachunkowości, ul. Wojska Polskiego 28, 60–637 Poznań, Polska; wysocki@up.poznan.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(53)/2013
Wioletta Wierzbicka
Regionalne zróżnicowanie efektywności ekonomicznej przedsiębiorstw prywatnych w Polsce – analiza taksonomiczna

Regionalne zróżnicowanie efektywności ekonomicznej przedsiębiorstw prywatnych w Polsce – analiza taksonomiczna

Celem badań była ocena regionalnego zróżnicowania efektywności ekonomicznej przedsiębiorstw prywatnych w Polsce. Podjęto próbę udzielenia odpowiedzi na pytanie: Czy regionalne różnice w poziomie efektywności ekonomicznej przedsiębiorstw prywatnych w Polsce pogłębiają się, czy są niwelowane? Na podstawie przeprowadzonych analiz sformułowano następujące wnioski. Regionalne zróżnicowanie efektywności ekonomicznej przedsiębiorstw prywatnych w Polsce w latach 1999-2008 nieznacznie się zmniejszyło, nadal utrzymuje się jednak na poziomie średnim. Przyczyną tego jest bardzo zróżnicowana dynamika zmian zachodzących w tym zakresie w poszczególnych województwach oraz równolegle następujące procesy konwergencji i dywergencji wewnętrznej województw.

Słowa kluczowe: efektywność ekonomiczna  przedsiębiorstwa prywatne  zróżnicowanie regionalne  konwergencja  dywergencja  


Regional disparities in the economic efficiency of private companies in Poland – taxonomic analysis

The aim of the research was the evaluation of the regional disparities in the economic efficiency of private companies in Poland. An attempt to answer the following question was taken: Do the regional disparities in the economic efficiency of private companies in Poland are increasing or decreasing? On the basis of the research results one can obtain some important conclusions. Regional disparities in the economic efficiency of private companies in Poland during years 1999-2008 have slightly decreased, and still remain at the average level. It was caused by the different dynamics of economic processes occurring in voivodships and also by the processes of the internal convergence and divergence of voivodships.

Słowa kluczowe: economic efficiency  private companies  regional disparities  convergence  divergence  


Afiliacja:

Wioletta Wierzbicka: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Wydział Nauk Ekonomicznych, Katedra Makroekonomii, R. Prawocheńskiego 19, 10-720 Olsztyn, Polska; wioletta.wierzbicka@uwm.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Karolina Borońska-Hryniewiecka
The role of regional and local authorities in EU development policies in the perspective of the Committee of the Regions. Multi-level governance revisited in the times of crisis

The role of regional and local authorities in EU development policies in the perspective of the Committee of the Regions. Multi-level governance revisited in the times of crisis

Regional and local authorities today face a twofold challenge of delivering locally responsive policies in accordance with EU development goals. For this reason they need to align their development strategies with European guidelines. This paper determines the drivers and hindering factors behind the effective involvement of local and regional authorities in drafting and implementing EU policies with territorial impact. It evaluates several examples of multi-level governance operating in the institutional context of the EU and identifies its most important weaknesses such as lack of regional administrative capacities; insufficient Europeanization of subnational elites and inadequate communication between EU, national and regional levels.

Słowa kluczowe: multi-level governance  regional development  European Union  Strategy Europe 2020  


Rola władz regionalnych i lokalnych w unijnej polityce rozwoju z perspektywy Komitetu Regionów. Rządzenie wielopoziomowe w dobie kryzysu

Władze regionalne i lokalne stoją obecnie przed podwójnym wyzwaniem projektowania własnych strategii rozwoju regionalnego w taki sposób, aby z jednej strony realizowały one potrzeby i oczekiwania wspólnoty regionalnej, z drugiej natomiast odpowiadały celom rozwojowym UE. Poniższy artykuł podejmuje próbę oceny efektywności wybranych mechanizmów rządzenia wielopoziomowego, które pozwalają na włączenie władz regionalnych i lokalnych w proces tworzenia oraz implementacji polityk unijnych. Przeprowadzona analiza wskazuje na szereg słabości w systemie rządzenia wielopoziomowego, tj. brak lokalnych zasobów administracyjnych, niedostateczna europeizacja elit regionalnych oraz słaba komunikacja pomiędzy poziomem unijnym, narodowym i regionalnym.

Słowa kluczowe: rządzenie wielopoziomowe  rozwój regionalny  Unia Europejska  Strategia Europa 2020  


Afiliacja:

Karolina Borońska-Hryniewiecka: Robert Schuman Centre for Advanced Studies, European University Institute I-50014 San Domenico di Fiesole, Italy; karolina.boronska-hryniewiecka@eui.eu

Pobierz w wersji PDF: PDF

Marcin Kleinowski
Nowa technika analizy ryzyka w planowaniu kryzysowym prowadzonym przez jednostki samorządu terytorialnego w Polsce

Nowa technika analizy ryzyka w planowaniu kryzysowym prowadzonym przez jednostki samorządu terytorialnego w Polsce

Artykuł prezentuje nową technikę analizy ryzyka. Analiza Zagrożenia Ludności i Mienia (People and Property Hazard Analysis – PPHA) jest probabilistyczną, półilościową techniką, nieskomplikowaną i łatwą do zastosowania. Zapewnia bardziej precyzyjne szacunki poziomu ryzyka niż Wstępna Analiza Zagrożeń (Preliminary Hazard Analysis – PHA) – prawdopodobnie najbardziej powszechnie wykorzystywana przez jednostki samorządu terytorialnego w Polsce. PPHA można zastosować w analizie wszystkich wspólnot i organizacji. Celem nowej techniki jest zapewnienie narzędzia, które wesprze decydentów w efektywnym alokowaniu ograniczonych zasobów w szerokim wachlarzu potencjalnych inwestycji mogących obniżać ryzyko. Uzupełnienie artykułu stanowi aktywny formularz zawierający dane wejściowe i wyliczenia potrzebne do oszacowania ryzyka dla przykładowych zagrożeń przedstawionych w jego treści. Ma on również ułatwić stosowanie techniki PPHA w praktyce.

Słowa kluczowe: ryzyko  analiza ryzyka  planowanie kryzysowe  


A new risk analysis technique in crisis planning implemented by local governments in Poland

This article presents new risk analysis technique. The People and Property Hazard Analysis (PPHA) is probabilistic, semiquantitative technique, uncomplicated and easy to use. It provides more precise estimates of a risk level than preliminary hazard analysis – probably the most commonly performed technique by local governments in Poland. PPHA is applicable to the analysis of all types of communities and organizations. The purpose of the new technique is to provide a tool that can assist decision-makers in effectively allocating limited resources across the vast array of potential investments that could mitigate risk.

Słowa kluczowe: risk  risk analysis  crisis planning  


Afiliacja:

Marcin Kleinowski: Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu, Wydział Politologii i Studiów Międzynarodowych, ul. Stefana Batorego 39 L, 87-100 Toruń, Polska; marcinkleinowski@interia.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Beata Bieszk-Stolorz, Anna Gdakowicz, Iwona Markowicz
Szansa podjęcia zatrudnienia przez osoby długotrwale bezrobotne

Szansa podjęcia zatrudnienia przez osoby długotrwale bezrobotne

Celem artykułu była analiza szans podjęcia pracy i ocena czasu wychodzenia z długotrwałego bezrobocia na podstawie danych z lat 2007–2011 z PUP w Sulęcinie. Założono hipotezę, że wpływ determinant na szanse i szybkość podejmowania pracy przez długotrwale bezrobotnych jest taki, jak bezrobotnych ogółem. Za determinanty przejęto: miejsce zamieszkania, wiek, wykształcenie, płeć, staż pracy i rok wyrejestrowania. Do analizy wykorzystano nieliniowe modele regresji: logitowy i hazardu Coxa. Pierwszy umożliwił porównanie szans wychodzenia z bezrobocia, a drugi pozwolił na ocenę czasu poszukiwania pracy. Wyznaczone ilorazy szans i hazardu posłużyły do zbadania różnic między podgrupami osób długotrwale bezrobotnych na tle wszystkich bezrobotnych.

Słowa kluczowe: bezrobocie długotrwałe  regresja Coxa  regresja logistyczna  ilorazy szans  ilorazy hazardu  


The odds of finding a job by the long-term unemployed

The aim of this article is to analyze the odds to find a job and the assessment of the duration of long-term unemployment. The data base is the 2007–2011 records from the Local Labour Office in Sulęcin. The authors of the article make the hypothesis that the impact of the determinants on the odds and rate of finding a job by the long-term unemployed is the same as in the case of the all the unemployed. The authors present a thesis that the determinants of long-term unemployment in the period of study are: the place of residence, age, the level of education, gender, seniority and the year of leaving the register. To analyze the data they use such nonlinear regression models as: the logistic model and the Cox hazard model. The former enables them to compare the odds to leave unemployment and the latter – to assess the time spent on finding employment. The designated odds ratios and hazard ratios are used to study the differences between subgroups of individual characteristics of the long-term unemployed as compared with all the unemployed.

Słowa kluczowe: the long-term unemployed  Cox regression  logistic regression  odds ratios  hazard ratios  


Afiliacja:

Beata Bieszk-Stolorz: Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, Katedra Ekonometrii i Statystyki, ul. Mickiewicza 64, 71-101 Szczecin, Polska; stolorz@interia.pl

Anna Gdakowicz: Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, Katedra Ekonometrii i Statystyki, ul. Mickiewicza 64, 71-101 Szczecin, Polska; alatko@wneiz.pl

Iwona Markowicz: Uniwersytet Szczeciński, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, Katedra Ekonometrii i Statystyki, ul. Mickiewicza 64, 71-101 Szczecin, Polska; iwona.markowicz.us@wp.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(54)/2013
Mikołaj Herbst, Piotr Wójcik
Delimitacja dyfuzji rozwoju z miast metropolitalnych z wykorzystaniem korelacji przestrzennej

Delimitacja dyfuzji rozwoju z miast metropolitalnych z wykorzystaniem korelacji przestrzennej

Ponieważ działania na rzecz zwiększania spójności gospodarczej w ujęciu przestrzennym są ważnym elementem polityki publicznej, a metropolie to główne ośrodki wzrostu gospodarczego, istotne jest zrozumienie, jaki jest zasięg przestrzenny dyfuzji rozwoju z dużych miast do otaczających je regionów, oraz które obszary charakteryzują się szczególnie niskim poziomem rozwoju na skutek braku funkcjonalnych powiązań z metropoliami. Niniejszy artykuł jest próbą zdelimitowania zjawiska dyfuzji rozwoju z miast metropolitalnych w Polsce, a także wskazania obszarów dotkniętych polaryzacją rozwoju. Analiza została przeprowadzona na poziomie gmin z wykorzystaniem miary lokalnej korelacji przestrzennej (LISA).

Słowa kluczowe: metropolie  rozwój gospodarczy  dyfuzja  delimitacja  


Diffusion of economic development from metropolitan cities in Poland. Delimitation on the basis of spatial correlation

Strengthening economic cohesion of regional economies is usually considered as one of the major goals of regional policy. At the same time, metropolitan cities are recognized as main centres of economic growth, influencing the development perspectives of more peripheral areas. It is therefore important to know the range and the mechanism of spillover of socio-economic development from metropolises to their surroundings, as well as to identify the areas which are economically lagging as a result of missing functional links with metropolises. The authors apply the local spatial correlation measures (local Moran’s statistics – LISA) in the analysis of municipal revenues in order to delimit the diffusion and polarization of economic development in Poland.

Słowa kluczowe: metropolitan areas  economic development  diffusion  delimitation  


Afiliacja:

Mikołaj Herbst: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; mherbst@uw.edu.pl

Piotr Wójcik: Uniwersytet Warszawski, Wydział Nauk Ekonomicznych, Zakład Teorii Rozwoju Gospodarczego, ul. Długa 44/50, 00-241 Warszawa, Polska; pwojcik@wne.uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Paweł Swianiewicz, Karolina Olszowiec
Samorząd jednostek pomocniczych wielkich miast jako ścieżka kariery politycznej

Samorząd jednostek pomocniczych wielkich miast jako ścieżka kariery politycznej

Artykuł omawia rolę jednostek pomocniczych w największych polskich miastach jako ścieżki kariery polityków lokalnych. Badanie oparte jest na analizie danych z sześciu miast. Analiza składu społecznego grupy działaczy osiedlowych odwołuje się do prawa zwiększającej się dysproporcji sformułowanego przez Roberta D. Putnama. Na podstawie odwołania do kilku koncepcji teoretycznych w procesie selekcji uwzględnione są trzy etapy: autoselekcji, preselekcji (selekcji odgórnej) i selekcji oddolnej. Rola rad jednostek pomocniczych rozpatrywana jest w kontekście koncepcji inkubatora i respiratora kariery politycznej.

Słowa kluczowe: samorząd miejski  jednostki pomocnicze  kariera polityczna  rekrutacja elit  decentralizacja  


Neighbourhood council as a path to political career development in big Polish cities

On the basis of data from six Polish cities, the authors discuss the role of sub-municipal (neighbourhood, city district) councils as paths to political career in big Polish cities. The analysis of social composition of neighbourhood councils is based on Putnam’s law of increasing disproportionality, while various theoretical concepts inform the division of the selection process into three stages: self-selection, pre-selection (top-down selection), and bottom-up selection. Neighbourhood councils are considered as incubators and respirators of political career.

Słowa kluczowe: city government  neighbourhood councils  political career  elite recruitment  decentralization  


Afiliacja:

Paweł Swianiewicz: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych, Zakład Rozwoju i Polityki Lokalnej, ul. Krakowskie Przedmieście 32, 00-927 Warszawa, Polska pswian@uw.edu.pl

Karolina Olszowiec: Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji, ul. Królewska 27, 00-060 Warszawa, Polska; karolina.olszowiec@gmail.com

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(55)/2014
Joanna Wiśniewska
Globalizacja obszarów wiejskich – na przykładzie MSP w Wielkopolsce

Globalizacja obszarów wiejskich – na przykładzie MSP w Wielkopolsce

Celem artykułu jest analiza procesów lokalizacji i globalizacji małych i średnich przedsiębiorstw (MSP) na obszarach wiejskich w Wielkopolsce. Badano problem gospodarki wiejskiej jako miejsca lokalizacji umiędzynarodowionych i działających globalnie przedsiębiorstw. Na wstępie omówiono potencjalne czynniki lokalizacji przedsiębiorstw w warunkach otwartej gospodarki. Następnie przedmiotem analizy były udziały kapitału zagranicznego i zagraniczna wymiana handlowa przedsiębiorstw działających w otoczeniu różniącym się poziomem zurbanizowania oraz występowaniem rolniczych i pozarolniczych funkcji gospodarczych. W badaniu posłużono się danymi sprawozdawczymi z lat 2008–2011 podmiotów z udziałem kapitału zagranicznego oraz firm posiadających udziały za granicą, zebranymi przez GUS. Stwierdzono, że badane przedsiębiorstwa różniły się pod względem tempa i zaawansowania procesów globalizacji w zależności od poziomu urbanizacji i struktury gospodarczej różnych lokalizacji. Wyniki badań potwierdziły tezę, że globalizacja prowadzi do polaryzacji rozwoju gospodarki regionalnej i lokalnej.

Słowa kluczowe: gospodarka regionalna i lokalna  globalizacja  małe i średnie przedsiębiorstwa (MSP)  


The globalization of rural areas on the example of SMEs in Wielkopolska

The aim of the paper is to analyze the processes of localization and globalization of small and medium-sized enterprises (SMEs) in rural areas in Wielkopolska. The author discusses the problem of rural economy as the place of localization of internationalized and globally active enterprises. First, she analyzes the potential factors of enterprises’ localization in the condition of open economy. Then, she focuses on shares of foreign capital and foreign exchange of enterprises operating in urban and non-urban environments and in agricultural and non-agricultural areas. The author analyzes the data reported in the years 2008−2011 by the Polish Statistical Office GUS concerning entities with foreign capital and firms with capital abroad. She shows that the pace and advancement of the globalization processes in the investigated enterprises differ according to the level of urbanization and the economic structure of different localizations. The results show that globalization leads to polarization of the development of regional and local economy.

Słowa kluczowe: regional and local economy  globalization  small and medium-sized enterprises (SME)  


Afiliacja:

Joanna Wiśniewska: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Katedra Ekonomii, ul. Wojska Polskiego 28, 60-637 Poznań, Polska; wisniew@up.poznan.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(56)/2014
Jan Maciej Chmielewski, Agnieszka Turek, Agnieszka Kardaś
Tendencje rozwoju pasma północnego obszaru metropolitalnego Warszawy

Tendencje rozwoju pasma północnego obszaru metropolitalnego Warszawy

Celem artykułu jest przedstawienie procesu zmian, jakie od lat 70. XX w. do roku 2012 zachodziły na obszarach aglomeracji miejskich w Polsce. Cechą charakterystyczną tego procesu była zauważalna tendencja do społeczno-gospodarczej koncentracji funkcji w tych obszarach z równoczesną dekoncentracją ich zagospodarowania. Pod tym względem charakterystyczny jest Warszawski Zespół Miejski (WZM). Odnotowuje się na całym jego obszarze wzrost wskaźników gospodarczych oraz zaludnienia, przede wszystkim w gminach podstołecznych, przy równoczesnym rozpraszaniu się zabudowy na terenach wiejskich, liniową obudową dróg i słabnięciem znaczenia centrów miast otaczających Warszawę. Artykuł ma ukazać te tendencje w gminach północnego pasma rozwoju WZM. Badaniom poddano procesy zachodzące na obszarach trzech miast: Legionowa, Nowego Dworu Mazowieckiego i Zakroczymia oraz w gminach wiejskich Jabłonna i Wieliszew. Wyniki skonfrontowano ze zmianami zachodzącymi w południowej strefie aglomeracji, tj. gminach powiatu piaseczyńskiego. Zbadane procesy zostały porównane z propozycjami i ustaleniami wynikającymi z koncepcji planistycznych WSW, opracowywanych w badanym okresie. Nasilający się proces suburbanizacji, noszący znamiona dezurbanizacji zagospodarowania przestrzennego, wpływa na efektywność nowo powstałych struktur zabudowy i rangę ośrodków usługowych, a także wykazuje zawodność długoterminowych koncepcji planistycznych niepopartych szczegółowymi analizami i badaniami.

Słowa kluczowe: Obszar Metropolitalny Warszawy  Warszawski Zespół Miejski  północne pasmo rozwojowe  dekoncentracja zagospodarowania  strefa podmiejska  


Development trends of the northern part of the Warsaw metropolitan area

The aim of the article is to present the process of changes which occurred from the 1970s until 2012 in the areas of urban agglomerations in Poland. In contemporary agglomerations in Poland, their socio-economic function is centralized while land use and building development become progressively decentralized, which results in dynamic growth of the central metropolitan area, and in simultaneous deurbanization of its zone of influence. The described problem is typical of the Warsaw Urban Agglomeration (Warszawski Zespół Miejski, WZM), where the population of the metropolitan zone increases while the importance of the surrounding towns, particularly in their central areas, decreases. The objective of this paper is to present these contemporary trends in the communes of the northern zone of WZM. The analysis involves three towns: Legionowo, Nowy Dwór Mazowiecki, and Zakroczym, and two communes – Jabłonna and Wieliszew. The results are compared with relevant changes occurring in the communes of the Piaseczno district. The examined processes are also confronted with the proposals and arrangements included in planning concepts prepared in different periods for the agglomeration. The escalating suburbanization, characterized by deurbanization visible in spatial planning, affects the effectiveness of newly created building developments and their rank of service centres, and also shows the failure of long-term planning, which is not supported by detailed analysis and research.

Słowa kluczowe: Warsaw Metropolitan Area  Warsaw Urban Agglomeration  northern zone of development  deconcentration of land use  suburban zone  


Afiliacja:

Jan Maciej Chmielewski: Politechnika Warszawska, Wydział Geodezji i Kartografii, Katedra Gospodarki Przestrzennej i Nauk o Środowisku Przyrodniczym, Pl. Politechniki 1, 00-661 Warszawa, Polska; anneli@rubikon.pl

Agnieszka Turek: Politechnika Warszawska, Wydział Geodezji i Kartografii, Katedra Gospodarki Przestrzennej i Nauk o Środowisku Przyrodniczym, Pl. Politechniki 1, 00-661 Warszawa, Polska; aturek@gik.pw.edu.pl

Agnieszka Kardaś: Politechnika Warszawska, Wydział Geodezji i Kartografii, Katedra Gospodarki Przestrzennej i Nauk o Środowisku Przyrodniczym, Pl. Politechniki 1, 00-661 Warszawa, Polska; a.kardas@gik.pw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Rafał Warżała
Cykle koniunkturalne na rynku pracy Warmii i Mazur

Cykle koniunkturalne na rynku pracy Warmii i Mazur

Celem artykułu jest analiza wpływu regionalnych wahań koniunktury na rynek pracy na przykładzie województwa warmińsko-mazurskiego. Podstawą oceny występowania zmian koniunkturalnych na regionalnym rynku pracy jest analiza wybranych zmiennych, do których należą: stopa bezrobocia, liczba zatrudnionych, liczba ofert pracy, poziom płac oraz liczba wyrejestrowanych bezrobotnych. Do wyeliminowania z danych surowych efektów sezonowości oraz czynników nieregularnych wykorzystano metodę TRAMO-SEATS, do estymacji wahań cyklicznych – filtr Christiano-Fitzgeralda, natomiast procedura oznaczenia punktów zwrotnych została oparta na metodzie Bry-Boschan. Uzyskane wyniki badań wskazują, że można traktować analizowane zmienne rynku pracy jako zmienne wyprzedzające lub opóźnione w relacji do szeregu referencyjnego produkcji przemysłowej.

Słowa kluczowe: cykl koniunkturalny  rynek pracy  analiza  zmienne wyprzedzające  zmienne opóźnione  


Business cycle fluctuations on the labour market in the Warmia and Mazury region

The objective of this article is to analyze the impact of business cycle fluctuations on the regional labour market. The study is based on a less developed Polish region, i.e. Warmia and Mazury. Five variables are selected to describe business cycle fluctuations on the regional labour market: unemployment rate, number of employed persons, number of created jobs, number of unemployed persons who found a job, and the average gross wage. In order to eliminate the effects of seasonality as well as the impact of irregular factors, the TRAMO-SEATS method is used. For the business cycles estimation, the Christiano-Fitzgerald band pass filter is applied, and the Bry--Boschan procedure is applied to date business cycles turning points. The results of the survey imply that some of the labour market variables can be treated as leading, and others as lagged business cycles variables in relation to the reference series, i.e. output of industry.

Słowa kluczowe: business cycle  labour market  analysis  lead variables  lag variable  


Afiliacja:

Rafał Warżała: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Wydział Nauk Ekonomicznych, Katedra Makroekonomii, ul. M. Oczapowskiego 4, 10-719 Olsztyn, Polska; rafal.warzala@uwm.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(57)/2014
Grzegorz Gorzelak
Wykorzystanie środków Unii Europejskiej dla rozwoju kraju – wstępne analizy

Wykorzystanie środków Unii Europejskiej dla rozwoju kraju – wstępne analizy

Artykuł analizuje statystyczne zależności między wielkością napływu środków z Unii Europejskiej do Polski a procesami wzrostu gospodarczego jednostek terytorialnych (województw, NUTS3 oraz powiatów). Analiza korelacji wskazuje, że jednostki słabiej rozwinięte, które otrzymały relatywnie więcej środków UE w przeliczeniu na mieszkańca, rozwijały się wolniej niż wyżej rozwinięte, co powoduje, że korelacje te są ujemne (w skali województw) lub też bliskie zeru (dla NUTS3 i powiatów). Taki obraz sugeruje, że jak dotychczas wykorzystanie środków UE prowadzi do silniejszego efektu popytowego niż podażowego. Należy postulować, by w kolejnym okresie programowania (2014–2020) środki UE w większym stopniu przyczyniały się do stymulowania rozwoju kraju i jego regionów niż – jak to było dotychczas – do poprawy warunków życia.

Słowa kluczowe: Unia Europejska  Polityka Spójności  


The use of the European Union financial resources for the development of the country: Preliminary analyses

The paper analyzes statistical relationships between the inflow of EU financial resources to Polish territorial units (voivodeships, NUTS3 and poviats) and the pace of their economic growth. Correlation analysis reveals that the less developed units which enjoyed relatively more massive inflows per capita grew more slowly than the better developed ones – the correlation coefficients are negative (for the voivodeships) or close to zero (for NUTS3 and poviats). This suggests that until now, the EU funds have led to a stronger demand effect than the supply effect in the Polish economy. It may therefore be claimed that in the next programming period 2014–2020, more funds received from the EU should be devoted to the support of economic development than to the improvement of living conditions.

Słowa kluczowe: European Union  Cohesion Policy  


Afiliacja:

Grzegorz Gorzelak: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; g.gorzelak@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Alexander Tölle
Zintegrowane formy planowania i zarządzania rozwojem lokalnym a instrumentarium planistyczne. System polski na tle systemu niemieckiego

Zintegrowane formy planowania i zarządzania rozwojem lokalnym a instrumentarium planistyczne. System polski na tle systemu niemieckiego

Wdrażanie form zintegrowanego planowania i zarządzania rozwojem lokalnym postrzegane jest dziś jako nieodzowna przesłanka pomyślnej polityki rozwoju. Wyrazem tego jest także wysoka ranga tych form w traktowaniu przez Unię Europejską rozwoju lokalnego. Niniejsza analiza stanowi ewaluację przystosowania polskiego systemu planowania zagospodarowania przestrzennego do wymagań zintegrowanego planowania i zarządzania rozwojem lokalnym poprzez przeciwstawienie polskiego systemu planistycznego systemowi niemieckiemu. Dotyczy ona kluczowych dla zintegrowanych form rozwoju lokalnego aspektów. Należą do nich: organizacja procesów planistycznych i partycypacyjnych, rola dokumentów planistycznych w zagospodarowaniu przestrzennym oraz dostępność operacyjnych narzędzi planistycznych. Znaczące różnice między systemami obu krajów skłaniają do wysunięcia tezy o małym poparciu form zintegrowanego planowania i zarządzania rozwojem lokalnym przez polski system planowania zagospodarowania przestrzennego nakierowanego wyłącznie na regulację inwestycji w przestrzeni.

Słowa kluczowe: system planowania przestrzennego  zintegrowane planowanie i zarządzanie rozwojem lokalnym  polityka przestrzenna  Polska  Niemcy  


Integrated forms of planning and managing local development and the planning toolkit. The contrast between the Polish and the German system

Integrated forms of planning and managing local development are seen today as essential for implementing a successful development policy. This is emphasized by the high priority of these forms in EU local development approaches. In his analysis, the author contrasts the Polish and the German planning system in order to evaluate the compatibility of the Polish spatial planning system with the requirements of integrated local development planning and management. The analysis concerns the areas defined as having key importance for integrated form of local development, i.e. the organization of planning and participation processes, the role given to planning documents in spatial management, and the availability of operational planning tools. The identified major differences between the two systems lead to the assumption that the Polish planning system hardly sustains integrated forms of planning and managing local development, as it is solely oriented towards regulating spatial development schemes.

Słowa kluczowe: spatial planning system  integrated local development  spatial policy  Poland  Germany  


Afiliacja:

Alexander Tölle: Polsko-Niemiecki Instytut Badawczy Europejskiego Uniwersytetu Viadrina we Frankfurcie nad Odrą oraz Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu, Collegium Polonicum w Słubicach, ul. Kościuszki 1, 69-100 Słubice, Polska; atoelle@amu.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Krzysztof Janc
Związki pomiędzy światem on-line i off-line na przykładzie widoczności oraz powiązań pomiędzy miastami w cyberprzestrzeni

Związki pomiędzy światem on-line i off-line na przykładzie widoczności oraz powiązań pomiędzy miastami w cyberprzestrzeni

Celem artykułu jest przedstawienie widoczności polskich miast w cyberprzestrzeni oraz cyberprzestrzennych powiązań pomiędzy nimi. Widoczność miast w cyberprzestrzeni została określona poprzez analizę wyników uzyskanych przy zastosowaniu wyszukiwarki internetowej Google (liczba wskazań dla nazwy miasta). Powiązania pomiędzy miastami przybliżono jako współwystępowanie nazw dla danej pary miast. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono, iż pozycja oraz powiązania pomiędzy miastami w cyberprzestrzeni są ściśle związane z tymi ze świata realnego. Zaprezentowane badania wskazują, iż analiza zasobów informacyjnych sieci WWW może być stosowana w badaniach nad znaczeniem miast oraz relacjami pomiędzy nimi.

Słowa kluczowe: cyberprzestrzeń  Polska  widoczność miast  powiązania pomiędzy miastami  relacje on-line – off-line  miary internetowe  


On-line and off-line world relations on the example of visibility and connections between cities in the cyberspace

The purpose of this paper is to discuss cyberspatial visibility of Polish cities and their connections. The visibility of cities is determined based on the results obtained by Googling phrases connected with cities. The connections in cyberspace are approximated using the analysis of co-occurrence of terms (shared presence) connected with pairs of cities. On the basis of the research, it can be stated that the position and the connections between the cities in cyberspace are closely related to those found in the real world. The research indicates that the information analysis of Web resources can be applied to determine the significance of cities and connections between them.

Słowa kluczowe: cyberspace  Poland  visibility of cities  connections between cities  on-line – off-line relations  internet measures  


Afiliacja:

Krzysztof Janc: Uniwersytet Wrocławski, Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, Zakład Zagospodarowania Przestrzennego, ul. Kuźnicza 49/55, 50-138 Wrocław, Polska; krzysztof.janc@uni.wroc.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(58)/2014
Janusz Zaleski, Zbigniew Mogiła, Joanna Kudełko
Jakość prognoz płatności w ramach NPR/NSRO a wyniki analizy kontrfaktualnej

Jakość prognoz płatności w ramach NPR/NSRO a wyniki analizy kontrfaktualnej

Wielkość i struktura transferów są jedną z głównych determinant skali oddziaływania polityki spójności (NPR i NSRO) na rozwój społeczno-gospodarczy badanych regionów obok siły keynesowskiego mechanizmu mnożnikowego, parametrów determinujących skalę efektów podażowych oraz początkowych zasobów infrastrukturalnych, kapitału ludzkiego i technicznego uzbrojenia pracy. Celem niniejszego artykułu jest zbadanie wpływu, jaki na wyniki kontrfaktualnej analizy oddziaływania NPR i NSRO na gospodarki polskich województw mają zmiany prognoz publicznych środków finansowych. Przy zastosowaniu 16 makroekonomicznych modeli HERMIN gospodarek polskich województw przeprowadzono symulacje dla okresu 2004–2020, wykorzystując dane finansowe Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju (MIR) udostępniane w latach 2008–2013. Rezultaty badania wskazały, że roczne błędy prognozy transferów unijnych na poziomie regionalnym sięgają nawet 229%, natomiast błędy prognoz alokacji osiągają poziom nawet 32%. Brak trafności prognoz transferów unijnych oraz ich zmienność powodują zniekształcenie wyników badań makroekonomicznych oddziaływania polityki spójności na procesy rozwojowe nawet o 88% w przypadku wyników rocznych i do 40% w przypadku wyników skumulowanych.

Słowa kluczowe: polityka spójności UE  fundusze unijne  analiza kontrfaktualna  modelowanie makroekonomiczne  


The quality of the prognoses concerning NDP and NSFR payments and the results of a counterfactual analysis

The scale and structure of EU funds are one of the key determinants of Cohesion Policy impacts on socio-economic regional development, along with the magnitude of the Keynesian multiplier mechanism, spill-over elasticities, initial stocks of infrastructure, or human and physical capital. The aim of the paper is to analyze how changes in forecasts of Cohesion Policy public financial resources (available in NDPs & NSRFs) affect a counterfactual analysis of the Cohesion Policy impacts on the Polish NUTS-2 regional economies. On the basis of the financial data from the Polish Ministry of Infrastructure and Development which were made available in the years 2008−2013, simulations were carried out for the period 2004−2020 using 16 macroeconomic HERMIN models for the Polish regions. The results show that yearly forecast errors of the EU funds at the regional level account for up to 229%, and the forecast errors of allocations of the EU funds amount even to 32%. The inaccuracy of the forecasts of the EU payments and their volatility considerably distort the results of macroeconomic research of the Cohesion Policy impacts on development processes – even by 88% in the case of the yearly results, and by 49% in the case of cumulative results.

Słowa kluczowe: EU Cohesion Policy  EU funds  counterfactual analysis  macroeconomic modelling  


Afiliacja:

Janusz Zaleski: Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, Państwowy Instytut Badawczy, ul. Podleśna 61, 01-673 Warszawa, Polska; Wrocławska Agencja Rozwoju Regionalnego, ul. Karmelkowa 29, 52-437 Wrocław, Polska; janusz.zaleski@warr.pl

Zbigniew Mogiła: Wrocławska Agencja Rozwoju Regionalnego, ul. Karmelkowa 29, 52-437 Wrocław, Polska; zmg@warr.pl

Joanna Kudełko: Wrocławska Agencja Rozwoju Regionalnego, ul. Karmelkowa 29, 52-437 Wrocław, Polska; jkd@warr.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Andrzej Raczyk, Kamila Graczyk
Polityka promocyjno-informacyjna a rozwój gospodarczy miast Polski

Polityka promocyjno-informacyjna a rozwój gospodarczy miast Polski

Celem pracy była analiza zróżnicowania przestrzennego jakości polityki promocyjnej i informacyjnej miast Polski ukierunkowanej na rozwój gospodarczy. Badanie oparto na przeprowadzonym audycie elektronicznym oraz szczegółowej weryfikacji oficjalnych serwisów internetowych 306 miast w Polsce. Analiza wykazała bardzo dużą różnorodność rzeczywistego zaangażowania samorządów lokalnych w poprawę atrakcyjności inwestycyjnej miast. W wielu wypadkach obserwować można częściowy lub całkowity brak przejawów realizacji polityki promocyjno-informacyjnej. Badanie wykazało również brak spójności oraz tymczasowość podejmowanych działań marketingowych.

Słowa kluczowe: polityka promocyjno-informacyjna  marketing terytorialny  audyt  Polska  


Promotion and information policy and economic development of Polish cities

The purpose of this paper is to analyze cities’ promotion and information policy regarding the development of economic activity. The study was carried out in the form of electronic audit and evaluation of the official websites of 306 cities in Poland. On this basis, promotion and information policy was assessed and its spatial diversity analyzed. The analysis revealed significant diversity of actual involvement of local self-governments in enhancing investment attractiveness of cities. It seems that in most cases such policy either does not exist at all, or is hardly implemented. The study also shows a lack of cohesion as well as temporariness of marketing activities undertaken.

Słowa kluczowe: promotion and information policy  city marketing  audit  Poland  


Afiliacja:

Andrzej Raczyk: Uniwersytet Wrocławski, Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, Zakład Zagospodarowania Przestrzennego, ul. Kuźnicza 49/55, 50-138 Wrocław, Polska; andrzej.raczyk@uni.wroc.pl

Kamila Graczyk: Uniwersytet Wrocławski, Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, Zakład Zagospodarowania Przestrzennego, ul. Kuźnicza 49/55, 50-138 Wrocław, Polska; kamila.gk@interia.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(59)/2015
Beata Namyślak
Diagnoza przemysłów kultury we Wrocławiu

Diagnoza przemysłów kultury we Wrocławiu

"Celem zaprezentowanej analizy jest przedstawienie przemysłów kultury Wrocławia z zaznaczeniem zalet i szans, które pozwalają miastu budować swój potencjał rozwojowy. Analizę przeprowadzono z wykorzystaniem danych statystycznych, literatury przedmiotu oraz wywiadów z przedstawicielami środowiska wrocławskiej kultury. Wnioski zebrano za pomocą analizy SWOT. Oto wybrane konkluzje z przeprowadzonej analizy: • Działalność filmowa we Wrocławiu przechodzi powoli proces odbudowy po latach inercji. • Działalność muzyczna nakierowana jest na muzykę poważną. • Radio i telewizja we Wrocławiu stoją przed podobnymi zagrożeniami – następuje koncentracja znaczących stacji radiowych i telewizyjnych w Warszawie, w przypadku radia – również w Krakowie. • Pozycja podmiotów z zakresu dziedzictwa narodowego uległa w ostatnim okresie wzmocnieniu."

Słowa kluczowe: przemysł kultury  Wrocław  analiza SWOT  


The evaluation ofcreative industries in Wrocław

"The aim of the work is presenting strong points and chances of creative industries in Wroclaw based on which the city could build its position in the country. The analysis was prepared based on statistical data, literature and information from representatives of Wroclaw’ cultural circles. Conclusions were aggregated in the last part of the article using the SWOT analysis. Some of them are presented below: • There are not big publishers in Wroclaw, which could be competitive with the most important ones in the country; • The film industry in Wroclaw has been moving to the new phase of development after a long inertia; • The music industry focuses on classical music; • There is the same threat for radio and television: concentration of the most important television stations in Warsaw, and in the case of radio stations – in Warsaw and Kraków; • The position of entities preserving national heritage has improved over the last years."

Słowa kluczowe: creative industry  Wroclaw  SWOT analysis  


Afiliacja:

Beata Namyślak: Uniwersytet Wrocławski, Instytut Geografii i Rozwoju Regionalnego, Zakład Analiz Regionalnych i Lokalnych, pl. Uniwersytecki 1, 50-137 Wrocław, Polska; beata.namyslak@uni.wroc.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Michał Rzeszewski
Cyberpejzaż miasta w trakcie megawydarzenia: Poznań, Euro 2012 i Twitter

Cyberpejzaż miasta w trakcie megawydarzenia: Poznań, Euro 2012 i Twitter

Postęp w technologiach informacyjnych i komunikacyjnych powoduje, że na przestrzeń miejską w coraz większym stopniu oddziałują jej wirtualne reprezentacje tworzone i funkcjonujące w obrębie cyberprzestrzeni. Cyfrowy cień miasta jest zjawiskiem trudno uchwytnym i wielowymiarowym, a jednym ze sposobów jego przedstawiania i analizy jest tzw. cyberpejzaż, czyli cyfrowe warstwy współtworzące palimpsest miejsca. Analiza dokonana przy użyciu materiałów zebranych z dwóch serwisów społecznościowych: Twittera i Flickra, pozwoliła na ukazanie dynamiki zmian, jakim podlegał cyberpejzaż Poznania w ciągu czterech miesięcy i jaki wpływ miało na niego odbywające się w tym czasie megawydarzenie – Euro 2012. Dodatkowo wyróżniono miejsca, które są stałymi i charakterystycznymi elementami cyberpejzażu miasta, mogącymi odzwierciedlać jego strukturę społeczno-przestrzenną.

Słowa kluczowe: serwisy społecznościowe  cyberprzestrzeń  cyberpejzaż  Poznań  megawydarzenie  


Digital image ofthe city during and after a mega event: Poznan, Euro 2012 and Twitter users

Due to the progress in information and communication technologies urban space is more and more under the influence of its virtual representations existing in cyberspace. The concept of a digital shadow of the city is multidimensional and difficult to analyze. One of the methods is „cyberscape” – digital layers forming a palimpsest of the place. An analysis of two streams of social media data from Twitter and Flickr during four months of 2012 showed that Poznan’s cyberscape was highly dynamic during that time and strongly influenced by the Euro 2012 mega event. Additionally, it was possible to pinpoint relatively stable locations in the cyberscape that are probably a result of an underlying socio-spatial structure of the city.

Słowa kluczowe: social media  cyberspace  cyberscape  Poznan  mega event  


Afiliacja:

Michał Rzeszewski: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, Wydział Nauk Geograficznych i Geologicznych, ul. Dzięgielowa 72, 61-680 Poznań, Polska; mrz@amu.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(60)/2015
Les Dolega, Dorota Celińska-Janowicz
Retail resilience: A theoretical framework for understanding town centre dynamics

Retail resilience: A theoretical framework for understanding town centre dynamics

The concept of resilience has gained much attention in recent academic and political discussion. However, its application to specific sectors, such as retail, is rather scarce. The aim of this paper is to present the concept of resilience and to analyse its applicability to the retail sector within the context of the town centre. The paper proposes a possible analytical framework for adaptively resilient retail centres that links the performance of retail centres to underlying development paths, the pre-shock position in the adaptive cycle, and other factors that drive their evolutionary reorganisation. The proposed framework has a practical application for spatial and urban planning and can be beneficial to various stakeholders and practitioners, including retailers, policy makers, and town centre managers.

Słowa kluczowe: adaptation  shopping  adaptive cycle  retail centre  


Rezyliencja handlowa: ramy teoretyczne dla zrozumienia przekształceń centrum miasta

Koncepcja rezyliencji staje się w ostatnich latach przedmiotem rosnącego zainteresowania i dyskusji, zarówno naukowej, jak i politycznej. Wciąż stosunkowo rzadkie są przykłady jej zastosowania w odniesieniu do konkretnego sektora, takiego jak handel detaliczny. Celem artykułu jest przedstawienie koncepcji rezyliencji i analiza możliwości jej zastosowania w odniesieniu do sektora handlowego w kontekście przekształceń centrum miasta. W artykule zaproponowano ramy analityczne rezyliencji adaptacyjnej ośrodków handlowych. Podejście to wiąże kondycję ośrodków handlowych z ich dotychczasowymi ścieżkami rozwojowymi, pozycją, którą dany ośrodek zajmował w cyklu adaptacyjnym przed wystąpieniem szoku oraz innymi czynnikami stymulującymi ewolucyjną reorganizację. Zaproponowane ramy analityczne mają przy tym istotne zastosowanie praktyczne w planowaniu miejskim i przestrzennym. Mogą być zatem przydatne dla władz publicznych oraz przedstawicieli sektora handlowego, a także podmiotów zajmujących się zarządzaniem centrami miast.

Słowa kluczowe: adaptacja  zakupy  cykl adaptacyjny  ośrodek handlowy  


Afiliacja:

Les Dolega: University of Liverpool, Department of Geography and Planning, Gordon Stephenson Building, Liverpool L69 7ZT, United Kingdom; L.Dolega@liverpool.ac.uk

Dorota Celińska-Janowicz: University of Warsaw, Centre for European Regional and Local Studies (EUROREG), Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warsaw, Poland; d.celinska@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(61)/2015
Dominika Wojtowicz, Tomasz Kupiec
Fundusze unijne szansą na wzrost gospodarczy? Studium przypadku województwa lubelskiego

Fundusze unijne szansą na wzrost gospodarczy? Studium przypadku województwa lubelskiego

Artykuł odpowiada na pytanie, czy wsparcie unijne w województwie lubelskim może wzmocnić rozwój na poziomie lokalnym i regionu. Odpowiedzi udzielamy, porównując faktyczną strukturę wsparcia w latach 2007−2013 z wynikającymi z literatury warunkami, których spełnienie jest nieodzowne, aby móc mówić o trwałym, pozytywnym efekcie wykorzystania pomocy finansowej. Dodatkowo zrealizowano studia przypadku badające mechanizmy wykorzystania wsparcia na poziomie lokalnym. Przeprowadzona analiza pokazała, że w województwie dominują wydatki na inwestycje infrastrukturalne i wsparcie obszarów wiejskich przy niewielkich wydatkach na kapitał wiedzy i gospodarczy oraz praktycznie przy braku wsparcia kapitału społecznego i jakości administracji. Fundusze wykorzystywane na poziomie lokalnym sprowadzają się często do roli środków o charakterze socjalnym. Zaobserwowane kierunki wsparcia mogą prowadzić do petryfikacji niekorzystnej struktury gospodarczej regionu, nie zapewniając wzrostu ogólnej produktywności czynników produkcji.

Słowa kluczowe: fundusze unijne  fundusze strukturalne  rozwój lokalny  rozwój regionalny  województwo lubelskie  


European Union funds, a chance for economic growth? Case study oflubelskie voivodship

The paper examines whether EU funds may encourage local and regional development in the Lubelskie voivodship. The authors compare the actual structure of support in 2007−2013 with the necessary conditions of a positive and sustainable result of financial assistance found in the literature. In addition, six case studies were carried out to explore the mechanisms of support at the local level. The analysis shows the dominance of infrastructure spending and support for rural areas. Low expenditure on economic and knowledge capital is accompanied by virtually no support for social capital and administration quality improvement. Funds at the local level are often used purely as social aid. The observed ways of spending the funds may lead to petrifaction of an unfavourable regional economic structure, and do not ensure growth of production factors productivity

Słowa kluczowe: "EU funds  structural funds  local development  regional development  Lubelskie voivodship  


Afiliacja:

Dominika Wojtowicz: Akademia Leona Koźmińskiego, Sustainable Development Center, Katedra Ekonomii, ul. Jagiellońska 57/59, 03-301 Warszawa, Polska; dominika.wojtowicz@kozminski.edu.pl

Tomasz Kupiec: Akademia Leona Koźmińskiego, Sustainable Development Center, Katedra Ekonomii, ul. Jagiellońska 57/59, 03-301 Warszawa, Polska; t.kupiec@evaluation.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Julita Łukomska, Katarzyna Szmigiel-Rawska
Finansowe aspekty współpracy samorządów

Finansowe aspekty współpracy samorządów

W artykule opisano wskaźnik skonstruowany na potrzeby mierzenia przepływów finansowych pomiędzy samorządami w Polsce. Przepływy te uznano za miernik współpracy międzysamorządowej oraz siły powiązań funkcjonalnych przecinających granice administracyjne. Celem artykułu jest przedstawienie skali i przedmiotu transferów finansowych między samorządami oraz analiza czynników wpływających na ich zróżnicowanie. Największe wydatkowe transfery finansowe występują w funkcjonalnych obszarach miejskich, ale tylko w zakresie wydatków bieżących. Transfery w zakresie wydatków inwestycyjnych są większe poza tymi obszarami oraz stanowią cechę charakterystyczną gmin o niższym poziomie zamożności. Najsilniej powiązaną funkcją jest dostarczanie usług transportowych − tak w wymiarze wydatków bieżących, jak i inwestycyjnych.

Słowa kluczowe: współpraca międzygminna  współpraca międzyorganizacyjna  współpraca horyzontalna  współpraca wertykalna  transfery finansowe  finansowe zależności  samorząd lokalny  finanse lokalne  


Financial aspects of inter-municipal cooperation

The paper describes an indicator constructed to measure financial flows between local governments in Poland. These flows are considered as the measure of local governments’ cooperation and of the strength of functional connections crossing administrative boundaries. The purpose of this paper is to present the scale and the subject of financial transfers between local governments and the factors explaining the variation of local governments’ financial cooperation. The biggest financial transfers take place in functional urban areas, but only in terms of current expenditures. Transfers of investments expenditures are higher outside these areas and are characteristic of less affluent municipalities. The strongest associate function is to provide transportation services: both in terms of current expenditures and investments.

Słowa kluczowe: inter-municipal cooperation  inter-organizational cooperation  horizontal cooperation  vertical cooperation  financial transfers  financial links  local government  local finance  


Afiliacja:

Julita Łukomska: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografi i Studiów Regionalnych, Zakład Rozwoju i Polityki Lokalnej, ul. Krakowskie Przedmieście 32, 00-927 Warszawa, Polska; j.lukomska@uw.edu.pl

Katarzyna Szmigiel-Rawska: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografi i Studiów Regionalnych, Zakład Rozwoju i Polityki Lokalnej, ul. Krakowskie Przedmieście 32, 00-927 Warszawa, Polska; k.szmigiel@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Sławomira Kańduła
Dyskusja na temat zasadności poziomej redystrybucji dochodów między jednostkami samorządu terytorialnego

Dyskusja na temat zasadności poziomej redystrybucji dochodów między jednostkami samorządu terytorialnego

Przedmiotem artykułu jest dyskusja na temat poziomej redystrybucji dochodów publicznych między jednostkami samorządu terytorialnego. W założeniach celem tej redystrybucji jest wyrównywanie zróżnicowanego poziomu dochodów oraz obciążenia wydatkami. W artykule wskazano pożądane cechy tej redystrybucji, motywy jej stosowania oraz argumentację przywoływaną przez jej przeciwników. Ich analiza wykazała, że część zarzutów kierowanych pod adresem redystrybucji poziomej odnosi się do jej istoty, ale zdecydowanie więcej − do dysfunkcji jej mechanizmu, które ujawniły się po 2008 r. Krytycznie oceniane są m.in.: kryteria dokonywania wpłat wyrównawczych, konstrukcja wskaźników dochodów podatkowych, tzw. okres odniesienia, wysokość wpłaty wyrównawczej, kryteria podziału zebranych kwot. W artykule zasygnalizowano kierunki zmian mechanizmu tej redystrybucji.

Słowa kluczowe: jednostki samorządu terytorialnego  nierówności fiskalne  transfery wyrównawcze  redystrybucja pozioma  


Discussion on the justification of horizontal redistribution of revenues among local self-government units

The subject of the paper is the discussion on horizontal redistribution of public revenues among local self-government units. The assumed aim of this redistribution is to equalize the different levels of income and burden of expenditure. The paper lists desirable features of this redistribution, motives for its application, and arguments of its opponents. The analysis of the latter shows that while part of the criticism refers to the essence of horizontal redistribution, significantly more of it concerns the dysfunctions of its mechanism which became apparent after 2008. The criticism focuses, for example, on the criteria for making compensatory payments, the structure of tax revenue indices, the so-called reference period, the amounts of compensatory payments, the criteria for the distribution of the collected amounts. The paper includes suggestions concerning recommended directions of changes in the mechanism of this redistribution.

Słowa kluczowe: local self-government units  fiscal inequalities  equalization transfers  horizontal redistribution  


Afiliacja:

Sławomira Kańduła: Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, al. Niepodległości 10, 61−875 Poznań, Polska; s.kandula@ue.poznan.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 4(62)/2015
Marcin Wiśniewski, Natalia Łukaszewska
Wpływ wybranych aspektów polityki fiansowej jednostek samorządu terytorialnego na ich rozwój – próba oceny na przykładzie miast Unii Metropolii Polskich

Wpływ wybranych aspektów polityki fiansowej jednostek samorządu terytorialnego na ich rozwój – próba oceny na przykładzie miast Unii Metropolii Polskich

Jednostki samorządu terytorialnego odgrywają ogromną rolę we wspieraniu rozwoju lokalnego. W niniejszym artykule podjęto próbę zbadania wpływu wybranych aspektów polityki finansowej JST na poziom ich rozwoju – na przykładzie miast Unii Metropolii Polskich. W tym celu najpierw skonstruowano syntetyczny miernik rozwoju lokalnego i za jego pomocą oceniono, relatywnie, rozwój badanych miast. Następnie poddano analizie zależności między wartościami przyjętego względnego miernika rozwoju miast w latach 2007–2012 a kształtowaniem się wybranych kategorii charakteryzujących gospodarkę finansową JST w tych latach (w przeliczeniu na mieszkańca), w szczególności wysokości ich zadłużenia, wydatków ogółem, wydatków majątkowych, a także wydatków na poszczególne grupy zadań powierzonych do realizacji samorządowi terytorialnemu.

Słowa kluczowe: rozwój lokalny  samorząd terytorialny  gospodarka finansowa samorządu terytorialnego  wielowymiarowa analiza porównawcza  zmienna syntetyczna  


The impact ofselected aspects ofthe fiancial policy oflocal government units on their development: An attempt ofevaluation on the example ofthe cities ofthe Union of Polish Metropolises

The local government plays a huge role in supporting local development. In this paper, the authors present the results of conducted research concerning the impact of selected aspects of financial policy of the local government units on their development on the example of cities affiliated with the Union of Polish Metropolises. Therefore, firstly, they construct a synthetic indicator of local development and use it to assess the relative development of the analyzed cities. Then, they measure the relationship between the level of the cities’ relative development in the years 2007−2012 and the values of major categories of the units’ financial management in those years (per capita), in particular the amount of their debt, total and investment expenses, and expenditures on individual groups of local government tasks.

Słowa kluczowe: local development  local government  financial management of local government  multidimensional comparative analysis  synthetic variable  


Afiliacja:

Marcin Wiśniewski: Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Polityki Pieniężnej i Rynków Finansowych, al. Niepodległości 10, 61-875 Poznań, Polska; marcin.wisniewski@ue.poznan.pl

Natalia Łukaszewska: absolwentka Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu i Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu; natalia.wojcicka90@wp.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Adam Gendźwiłł, Tomasz Żółtak, Jakub Rutkowski
Niekonkurencyjne wybory, brakujący kandydaci. Dlaczego niektóre komitety wyborcze nie wystawiają kandydatów na burmistrzów?

Niekonkurencyjne wybory, brakujący kandydaci. Dlaczego niektóre komitety wyborcze nie wystawiają kandydatów na burmistrzów?

Artykuł dotyczy problemu ograniczonej podaży kandydatów na wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Od 2002 r. większość komitetów wyborczych tworzonych w gminach brała udział jedynie w wyborach do rad gmin, nie wystawiając kandydatów do organu wykonawczego. W latach 2002–2010 rósł również odsetek gmin, w których do wyborów stawał jeden kandydat. Analiza regresji logistycznej pokazuje, że na decyzje komitetów wyborczych o wystawianiu kandydatów wpływa ich wielkość (popularność), a także wielkość gminy. Decyzji o niewystawianiu kandydatów sprzyja istnienie dominującego komitetu oraz start w wyborach urzędujących już burmistrzów. Znane zjawisko incumbency advantage działa zatem nie tylko podczas wyborów, ale również przed nimi (na etapie zgłaszania kandydatów).

Słowa kluczowe: wybory samorządowe  demokracja lokalna  kampania wyborcza  komitety wyborcze  przewaga urzędujących  


Uncontested elections, missing candidates: Why do certain electoral committees refuse to nominate candidates for mayors?

The authors consider the problem of limited supply of candidates for mayors. Since 2002, most electoral committees in Polish municipalities have only participated in the elections for municipal councils and not for the principal executive office. Between 2002 and 2010, there was also a growing share of municipalities in which only one candidate ran. The logistic regression analysis demonstrates that the electoral committees’ decision whether or not to nominate a candidate is influenced by their size (popularity), as well as the size of the municipality. If there is a dominating committee and competing incumbents, it is less probable that another candidate would run. It is evident that the well-known effect of incumbency advantage works not only during the elections but also before them (when candidates are registered).

Słowa kluczowe: local elections  local democracy  electoral campaign  electoral committees  incumbency advantage  


Afiliacja:

Adam Gendźwiłł: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych, ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszaw, Polska; a.gendzwill@uw.edu.pl

Tomasz Żółtak: Instytut Badań Edukacyjnych, ul. Górczewska 8, 01–180 Warszawa, Polska; t.zoltak@ibe.edu.pl

Jakub Rutkowski: Uniwersytet Warszawski, Instytut Socjologii, ul. Karowa 18, 00-927 Warszawa, Polska; jakub.k.rutkowski@gmail.com

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 1(63)/2016
Mikołaj Herbst, Jakub Rok
Interregional mobility of students and graduates in the transition economy. Evidence from the Polish social media network

Interregional mobility of students and graduates in the transition economy. Evidence from the Polish social media network

The aim of this article is to gain a better understanding of the patterns of human capital mobility in transition economies. It exploits a unique dataset from a Polish social networking website to develop a typology of skilled migration. Determinants of human capital flows are further elaborated using an empirical model of student and graduate migration. It is found that spatial mobility of human capital in Poland is low, and the distance between the home region and potential destination plays the most significant role in migration decisions. Migrations of skilled individuals favour metropolitan areas, which experience a net gain of human capital, while all other regions are subject to brain drain.

Słowa kluczowe: human capital  mobility  regional development  Poland  


Mobilność przestrzenna studentów i absolwentów uczelni wyższych w czasach transformacji. Analiza na podstawie danych z serwisu społecznościowego

Celem autorów artykułu jest pełniejsze zrozumienie mechanizmów mobilności kapitału ludzkiego w kraju przechodzącym systemową transformację. Autorzy zbadali unikalny zbiór danych pochodzących z internetowego serwisu społecznościowego. Przedstawiają typologię migracji wykształconych Polaków, a następnie opracowują empiryczny model przepływów migracyjnych studentów i absolwentów między województwami. Jak się okazuje, międzyregionalna mobilność kapitału ludzkiego w Polsce jest niska, a kluczowym czynnikiem skłaniającym do migracji jest niewielka odległość między miejscem zamieszkania a regionem docelowym. Wykształceni (lub chcący się kształcić) migranci preferują regiony metropolitalne, które doświadczają dzięki temu napływu netto kapitału ludzkiego. W regionach pozbawionych wielkich miast następuje natomiast drenaż mózgów.

Słowa kluczowe: kapitał ludzki  mobilność  rozwój regionalny  Polska  


Afiliacja:

Mikołaj Herbst: University of Warsaw, Centre for European Regional and Local Studies (EUROREG), Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warsaw, Poland; m.herbst@uw.edu.pl

Jakub Rok: University of Warsaw, Centre for European Regional and Local Studies (EUROREG), Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warsaw, Poland; j.rok@uw.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 2(64)/2016
Katarzyna Radzik-Maruszak
Model Tampere – przykład realizacji idei nowego współzarządzania publicznego

Model Tampere – przykład realizacji idei nowego współzarządzania publicznego

W wielu państwach europejskich władze samorządu terytorialnego, w tym przede wszystkim władze miast, poszukują nowych rozwiązań pozwalających na usprawnienie procesu rządzenia. Celem artykułu jest przedstawienie działania innowacyjnego modelu zarządzania, opartego o idee nowego współzarządzania publicznego (New Public Governance). Model ten od 2007 r. funkcjonuje w położonym w południowej Finlandii mieście Tampere. Oparty jest na trzech zasadniczych filarach – silnym przywództwie, efektywnym i odpowiedzialnym świadczeniu usług oraz włączeniu mieszkańców w proces decyzyjny. Artykuł przedstawia każdy z powyższych elementów, pokazując jednocześnie praktyczne zalety i wady modelu. Analiza prowadzona jest w oparciu o oficjalne dokumenty oraz wywiady, przeprowadzone z ekspertami zajmującymi się samorządem fińskim i z czołowymi politykami miejskimi. W konkluzji artykułu wskazano, iż mimo że model Tampere niewątpliwie uznać należy za innowacyjny, przyjęte w mieście rozwiązania generują również pewne trudności. Są to między innymi napięcia występujące między politykami a administracją miejską, jak również te związane z koordynacją systemu usług miejskich oraz stosunkiem polityków i administracji do kwestii partycypacji.

Słowa kluczowe: Tampere  nowe współzarządzanie publiczne  przywództwo  usługi  partycypacja  


The Tampere model: An example of implementation of the New Public Governance idea

In many European countries local governments, in particular on the municipal level, search for new solutions to improve the governing process. The aim of this paper is to present an innovative model, based on the idea of New Public Governance management, which operates in the city of Tampere, situated in southern Finland. Introduced in 2007, the model is based on three main pillars – strong leadership, effective and responsible service provision, and citizen involvement in the decision-making process. The paper describes each of these elements and indicates its practical advantages and disadvantages. The analysis has been conducted on the basis of official city documents and interviews conducted with experts in Finnish local government as well as leading local politicians from Tampere. In conclusion, it is pointed out that although the Tampere model should certainly be labelled as innovative, the solutions adopted generate some difficulties. These include tensions between politicians and administrators as well as problems related to the coordination of city services and the attitude of politicians and administrators towards citizen participation.

Słowa kluczowe: Tampere  New Public Governance  leadership  services  participation  


Afiliacja:

Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Wydział Politologii, Zakład Samorządów i Polityki Lokalnej, Plac Litewski 3, 20-080 Lublin, Polska; katarzyna.radzik@umcs.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Urszula Kaźmierczak
Znaczenie lokalnej produkcji surowców skalnych dla gospodarki gmin

Znaczenie lokalnej produkcji surowców skalnych dla gospodarki gmin

Górnictwo skalne występuje powszechnie i wiąże się z tym, że eksploatacja lokalnych złóż wykorzystywana jest jako argument przetargowy w polityce lokalnych układów gospodarczych i społeczno-politycznych. Celem publikacji jest analiza wpływu górnictwa skalnego na lokalną gospodarkę gmin. W artykule przeprowadzono analizę kontekstową wpływów do budżetów gmin wynikających z eksploatacji kopalin skalnych, oszacowano udział górnictwa skalnego w tworzeniu lokalnych miejsc pracy oraz korzyści płynące z rekultywacji i zagospodarowania terenów pogórniczych. Do realizacji celów publikacji wykorzystano metodę analizy wskaźnikowej jednostek samorządu terytorialnego, metody stochastyczne analizy danych oraz posłużono się wnioskowaniem na podstawie zebranej dokumentacji. Przeprowadzone badania wykazały, że górnictwo skalne jest czynnikiem wspierającym gospodarkę lokalną, a korzyści płynące z eksploatacji kopalin skalnych powinny być brane pod uwagę w procesach planowania zagospodarowania złóż kopalin skalnych.

Słowa kluczowe: górnictwo skalne  budżet gminy  opłata eksploatacyjna  rekultywacja i zagospodarowanie terenu pogórniczego  miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego  


The significance of local raw rock material mining for the communes’ economy

Rock mining is popular and characterized by the exploitation of local deposits, which are used as a bargaining chip in local economic and socio-political politics. The aim of the paper is to analyze the impact of rock mining on the local economy of Polish communes. A contextual analysis was performed of inflows to the communes’ budgets resulting from the exploitation of rock minerals, the contribution of rock mining in the creation of local jobs was assessed, and the benefits from reclamation and development of post-mining areas were estimated. To do all that, the Author used the method of indicator analysis of local government units and stochastic methods of data analysis, as well as inference based on collected data. Studies have shown that rock mining is a factor supporting the local economy. Benefits from the exploitation of rock minerals should be taken into consideration in the development of plans concerning mineral rock deposits.

Słowa kluczowe: rock mining  commune budget  mining fee  reclamation and development of post-mining areas  local land use plan  


Afiliacja:

Politechnika Wrocławska, Wydział Geoinżynierii, Górnictwa i Geologii, ul. Wybrzeże Wyspiańskiego 27, 50-370 Wrocław, Polska; urszula.kazmierczak@pwr.edu.pl

Pobierz w wersji PDF: PDF

Numer: 3(65)/2016
Marek Kozak
Zintegrowane inwestycje terytorialne jako eksperyment

Zintegrowane inwestycje terytorialne jako eksperyment

Celem artykułu jest analiza przyczyn powstania zintegrowanych inwestycji terytorialnych (ZIT) w nowym okresie 2014–2020 w kontekście reform UE oraz analiza procesu tworzenia ZIT i zagrożeń, jakie wynikać mogą dla tego eksperymentalnego podejścia w Polsce. Podstawowa teza głosi, że eksperymentalna koncepcja ZIT powoduje dodatkowe konflikty między zarządzającymi a beneficjentami przywykłymi, że cele (działania) ogólne polityki odbiegają od faktycznie realizowanych. Hipoteza uzupełniająca zaś głosi, iż istnieją istotne czynniki potencjalnie sprzyjające ograniczeniu radykalnej reformy i przywróceniu status quo („oswojenia” wymagań). Główne metody (studia literaturowe oraz udział w pracach przygotowawczych w roli eksperta ministerstwa) determinują strukturę źródeł.

Słowa kluczowe: Polska  ZIT  czynniki planowania  proces tworzenia  potencjalne zagrożenia dla realizacji  


Integrated Territorial Investments as an experiment

"The main objective of this paper is to analyze the reasons of development of the Integrated Territorial Investments in the new 2014-2020 period in the context of EU reforms, and to describe the creation process and the threats this experimental approach may encounter in Poland. The Author’s main thesis is that the experimental ITI concept causes additional conflicts between management authorities and beneficiaries who are used to the fact that declared and implemented intervention aims are different. The Author also assumes that there exist important factors that could potentially hinder the radical reforms and re-establish the status quo (or “domesticate” the policy). The main methods (desk research and involvement in preparatory works as a Ministry expert) determine the structure of the sources used. The paper offers some conclusions.

Słowa kluczowe: Poland  ITI  planning factors  development process  potential implementation threats  


Afiliacja:

Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych, EUROREG, ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa, Polska; m.kozak@uw.edu.pl
Agnieszka Kozera
Zadłużenie metropolii w Polsce w latach 2007–2013

Zadłużenie metropolii w Polsce w latach 2007–2013

Dług jednostek samorządu terytorialnego (JST) jest częścią państwowego długu publicznego. Analiza zjawiska zadłużenia sektora samorządowego ma więc istotne znaczenie dla bezpieczeństwa finansowego państwa. W Polsce w latach 2007–2013 dynamicznie wzrosło zadłużenie JST, a w szczególności największych miast na prawach powiatu – metropolii. Ze względu na dualny charakter realizują one ważne zadania w sferze społecznej i infrastrukturalnej, które przesądzają o jakości codziennego życia mieszkańców i mają wpływ na rozwój społeczno-gospodarczy regionu, jak i obszarów metropolitalnych. Nadmierny wzrost zadłużenia stanowić może w przyszłości barierę osiągania wysokiego tempa rozwoju społeczno-gospodarczego metropolii. Celem artykułu jest analiza zjawiska zadłużenia największych miast na prawach powiatu – metropolii – w Polsce w latach 2007–2013. Analizę przeprowadzono na podstawie danych pochodzących z Ministerstwa Finansów (Wskaźniki do oceny sytuacji finansowej jednostek samorządu terytorialnego).

Słowa kluczowe: zadłużenie  metropolie  miasta na prawach powiatu  jednostki samorządu terytorialnego  


The debt ofthe metropolises in Poland in 2007–2013

The debt of local government units (LGU) is part of the public debt. Therefore, the analysis of the phenomenon of local government debt is important for the financial security of the state. In Poland, in the period 2007–2013, the debt of local government units rapidly increased, in particular in the major cities with poviat rights – metropolises. Due to the dual nature of metropolises, they perform many important tasks in the social and infrastructure sphere that determine the quality of life of their residents and contribute to the socio-economic development of the region and metropolitan areas. However, an excessive increase in debt of the metropolis may in the future be a barrier to achieving a high rate of socio-economic development. The aim of the paper is to analyze the phenomenon of indebtedness in the largest cities with poviat rights – metropolises – in Poland in the years 2007–2013. The study draws on publicly accessible databases compiled by the Ministry of Finance (Wskaźniki do oceny sytuacji fiansowej jednostek samorządu terytorialnego).

Słowa kluczowe: indebtedness  metropolis  cities with poviat rights  local government units  


Afiliacja:

Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Katedra Finansów i Rachunkowości, ul. Wojska Polskiego 28, 60-637 Poznań; akozera@up.poznan.pl
Numer: 4(66)/2016
Wojciech Grabowski
Czynniki determinujące reelekcję prezydentów polskich miast

Czynniki determinujące reelekcję prezydentów polskich miast

Celem artykułu jest analiza czynników determinujących prawdopodobieństwo reelekcji wśród prezydentów polskich miast. Szacowane są parametry modelu dwumianowego w celu identyfikacji czynników wpływających na prawdopodobieństwo ponownego wyboru. Okazuje się, że mieszkańcy wysoko cenią wydatki dokonywane przez władze miasta w roku wyborczym, w tym przede wszystkim wydatki na gospodarkę mieszkaniową. Dużą szansę na reelekcję mają prezydenci miast dobrze pozyskujących środki z Unii Europejskiej, w których sytuacja na rynku pracy jest stabilna, a zamożność mieszkańców i firm (w porównaniu z początkiem kadencji) nie uległa pogorszeniu. Skuteczność ubiegania się o reelekcję jest wyższa w grupie miast wojewódzkich, a także należących w przeszłości do zaboru austriackiego, lub położonych na tzw. Ziemiach Odzyskanych. Zmienne z zakresu socjologii polityki okazały się mieć również istotny wpływ na analizowane prawdopodobieństwo.

Słowa kluczowe: reelekcja  prezydent miasta  model dwumianowy  


Factors determining the likelihood of reelection ofPolish mayors

The aim of the paper is to analyze the factors determining the likelihood of reelection of Polish mayors. In order to identify the factors impacting the likelihood of reelection, the author estimates the parameters of the binomial model. The results show that spending in the election year, especially on housing, is greatly appreciated by the inhabitants of cities. The mayors who are very likely to be reelected are leaders of cities that are successful in acquiring EU funds, where the labour market is stable, and the material situation of inhabitants and businesses does not deteriorate during their term. Cities that are capitals of voivodeships offer a greater likelihood of reelection, as do those formerly in the Austrian partition or on the so-called Reclaimed Lands of Western Poland. Variables belonging to the domain of sociology of politics have an equally significant impact on the analyzed likelihood.

Słowa kluczowe: reelection  mayor  binomial model  


Afiliacja:

Uniwersytet Łódzki, Katedra Modeli i Prognoz Ekonometrycznych, ul. Rewolucji 1905 r. 41, 90-214 Łódź, Polska; emfwog@uni.lodz.pl
Numer: 1(67)/2017
Katarzyna Szmigiel-Rawska
Mechanizmy polityki klimatycznej polskich samorządów

Mechanizmy polityki klimatycznej polskich samorządów

W artykule opisano wyniki badania polityki polskich miast wobec zmian klimatu. W badaniu wykorzystano kwestionariusz przeprowadzony we wszystkich polskich gminach oraz cztery studia przypadku. Analiza odniesiona została do koncepcji lokalnych porządków wiedzy. W polskich samorządach polityce klimatycznej najczęściej nadawane są inne etykiety – skuteczności w pozyskiwaniu zewnętrznych środków finansowych, oszczędności, czy działań na rzecz podnoszenia jakości życia. Etykieta polityki klimatycznej jest rzadko wykorzystywana.

Słowa kluczowe: zmiana klimatu  samorząd terytorialny  lokalne porządki wiedzy  polityka klimatyczna  


The climate change policy mechanisms of Polish local governments

The paper describes the effects of the policy of Polish cities concerning climate change. The study uses a questionnaire carried out in all Polish municipalities, and four case studies. The analysis is based on the concept of local knowledge orders. In Polish local government policy, instead of talking of climate change, the officials prefer referring to efficiency in obtaining external funds, savings, or actions meant to raise the quality of life. The term climate change policy is rarely used.

Słowa kluczowe: climate change  local government  local knowledge orders  climate policy  


Afiliacja:

Katarzyna Szmigiel-Rawska: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych, Zakład Rozwoju i Polityki Lokalnej, ul. Krakowskie Przedmieście 32 (klatka D), 00-927 Warszawa, Polska; k.szmigiel@uw.edu.pl
Jerzy Rembeza, Maria Klonowska-Matynia
Powiązania bezrobocia na wielkomiejskich, podmiejskich i peryferyjnych rynkach pracy w Polsce

Powiązania bezrobocia na wielkomiejskich, podmiejskich i peryferyjnych rynkach pracy w Polsce

W artykule starano się przedstawić powiązania pomiędzy zmianami liczby bezrobotnych w sześciu największych miastach w Polsce oraz odpowiadających im obszarach podmiejskich i peryferyjnych. W przeprowadzonych analizach wykorzystano modele VAR. Wyniki wskazują, że największą elastycznością charakteryzowała się liczba bezrobotnych w miastach, a najmniejszą – na obszarach peryferyjnych. Długookresowe powiązania liczby bezrobotnych zachodziły jedynie pomiędzy częścią miast i ich suburbiów. Silniejsze związki o charakterze krótkookresowym stwierdzono pomiędzy miastami i ich suburbiami, ale wyniki były zróżnicowane w zależności od miasta.

Słowa kluczowe: bezrobocie  miasta metropolitalne  przedmieścia  obszary peryferyjne  


Relationships between unemployment in metropolitan, suburban, and peripheral labour markets in Poland

The paper aims to show the relationship between changes in the number of the unemployed in the six largest cities in Poland and the corresponding suburban and peripheral areas. The performed analyses use VAR models. The results indicate that the number of the unemployed is the most flexible in cities, and the smallest in peripheral areas. Long-term relationships in unemployment occurred only between some cities and their suburbs. Stronger short-term relationships were found between cities and their suburbs, but the results varied depending on the city.

Słowa kluczowe: unemployment  metropolitan cities  suburbs  peripheral areas  


Afiliacja:

Jerzy Rembeza: Politechnika Koszalińska, Wydział Nauk Ekonomicznych, Katedra Ekonomii, ul. Kwiatkowskiego 6e, 75-343 Koszalin, Polska; jerzy.rembeza@tu.koszalin.pl

Maria Klonowska-Matynia: Politechnika Koszalińska, Wydział Nauk Ekonomicznych, Katedra Ekonomii, ul. Kwiatkowskiego 6e, 75-343 Koszalin, Polska; maria.klonowska-matynia@tu.koszalin.pl
Numer: 2(68)/2017
Bartłomiej Kołsut, Przemysław Ciesiółka, Robert Kudłak
Działania rewitalizacyjne w miastach województwa wielkopolskiego w latach 1999–2015 oraz ich efekty

Działania rewitalizacyjne w miastach województwa wielkopolskiego w latach 1999–2015 oraz ich efekty

Celem artykułu jest identyfikacja i analiza działań rewitalizacyjnych podjętych w miastach województwa wielkopolskiego w latach 1999–2015 oraz ich bezpośrednich i pośrednich efektów. W ramach realizacji tego celu przeanalizowane zostały lokalne programy rewitalizacji oraz dokumenty strategiczne badanych miast, przeprowadzono badanie ankietowe wśród działaczy samorządów lokalnych oraz wywiady pogłębione z innymi aktorami procesu rewitalizacji. W świetle tego badania można stwierdzić, że działania rewitalizacyjne podejmowane w miastach województwa wielkopolskiego nie są zintegrowane, tzn. nie mają charakteru kompleksowego i komplementarnego (nie uzupełniają się nawzajem tematycznie na danym obszarze). Projekty infrastrukturalne dominują nad społecznymi i gospodarczymi. Społeczne i gospodarcze efekty działań rewitalizacyjnych są niemal nieznane. Znacznie lepiej widoczne są efekty techniczno-budowlane. Przeprowadzone badanie pozwoliło również zidentyfikować pewne nieoczekiwane, zarówno pozytywne, jak i negatywne, efekty rewitalizacji, takie jak wzrost zaangażowania lokalnych stowarzyszeń, właścicieli nieruchomości i przedsiębiorców w działania rewitalizacyjne oraz problem działań spekulacyjnych na terenach rewitalizowanych.

Słowa kluczowe: rewitalizacja miast  odnowa miast  efekty rewitalizacji  województwo wielkopolskie  


Urban regeneration actions in the cities of the Wielkopolska Voivodeship in the 1999–2015 period and their consequences

The article attempts to identify and analyze the actions undertaken in the cities of the Wielkopolska Voivodeship in the area of urban renewal in the 1999–2005 period as well as the direct and indirect effects of these actions. In order to reach this objective, we analyze the local renewal programmes as well as other strategic documents launched in the investigated cities. In addition, we employ the survey technique and conduct numerous in-depth interviews with the local actors of the renewal process in order to get better insights into the economic, societal and spatial context of the renewal process. As a result, we show that the actions undertaken by the cities of the Wielkopolska Voivodeship in the realm of urban renewal are hardly integrated (they are not comprehensive and do not complement each other in a given area) and dominated by infrastructural investments. In contrast, the economic and social projects remain rare and their consequences ambiguous. We also identify some unexpected, positive as well as negative, consequences of the renewal process, such as increasing engagement of local property owners, entrepreneurs and associations in the renewal actions as well as the problem of profiteering on the renewed areas.

Słowa kluczowe: urban regeneration  urban renewal  consequences of urban regeneration  Wielkopolskie Voivodeship  


Afiliacja:

Bartłomiej Kołsut: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Bogumiła Krygowskiego 10, 61-680 Poznań, Polska; bartkol@amu.edu.pl

Przemysław Ciesiółka: Bartłomiej Kołsut: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Bogumiła Krygowskiego 10, 61-680 Poznań, Polska; przemko@amu.edu.pl

Robert Kudłak: Bartłomiej Kołsut: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Bogumiła Krygowskiego 10, 61-680 Poznań, Polska; rkudlak@amu.edu.pl
Robert Kudłak, Wojciech Kisiała, Jędrzej Gadziński, Wojciech Dyba, Bartłomiej Kołsut, Tadeusz Stryjakiewicz
Społeczno-ekonomiczne i przestrzenne uwarunkowania popytu na nowe samochody w Polsce

Społeczno-ekonomiczne i przestrzenne uwarunkowania popytu na nowe samochody w Polsce

Celem artykułu jest identyfikacja oraz analiza przestrzennego zróżnicowania uwarunkowań społeczno-ekonomicznych kształtujących popyt na rynku samochodowym wśród klientów indywidualnych. W postępowaniu badawczym zmierzającym do realizacji założonego celu wykorzystano metody i modele ekonometrii przestrzennej. Zakresem przestrzennym objęto Polskę w układzie powiatów, a zakres czasowy wyznaczają lata 2010–2015. Wyniki badania dowiodły, że do pozacenowych czynników kształtujących popyt na nowe samochody w Polsce należy zaliczyć przede wszystkim poziom zamożności potencjalnych konsumentów. Uzupełniającą rolę odgrywały: sytuacja demograficzna, poziom rozwoju lokalnego oraz poziom zaspokojenia potrzeb motoryzacyjnych. Pogłębiona analiza w postaci geograficznie ważonej regresji (GWR) wykazała, że zidentyfikowane uwarunkowania wykazują zmienność przestrzenną, co może uzasadniać duże zróżnicowanie poziomu motoryzacji w Polsce.

Słowa kluczowe: rynek samochodowy  społeczno-ekonomiczne uwarunkowania popytu  modelowanie ekonometryczne  GWR  Polska  


Socio-economic and spatial determinants of the demand for new cars in Poland

The article seeks to identify socio-economic conditions that affect the demand of individual consumers for cars and to analyze spatial differences in these conditions. To achieve this objective, econometric modelling is conducted. The analysis was conducted in all poviats in Poland and covered the years 2010-2015. The findings show that the demand for new cars is stimulated by incomes of potential consumers and by a net in-migration, while the level of unemployment together with prices of complementary goods (especially petrol prices) negatively affect the demand for cars. Moreover, geographically weighted regression shows that the identified conditions differ across the country, which may explain the noticeable differences in the level of motorization between poviats.

Słowa kluczowe: car market  socio-economic conditions  econometric analysis  geographically weighted regression  Poland  


Afiliacja:

Robert Kudłak: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Bogumiła Krygowskiego 10, 61-680 Poznań, Polska; rkudlak@amu.edu.pl

Wojciech Kisiała: Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu, Katedra Ekonomiki Przestrzennej i Środowiskowej, Aleja Niepodległości 10, 61-875 Poznań, Polska; wojciech.kisiala@ue.poznan.pl

Jędrzej Gadziński: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Bogumiła Krygowskiego 10, 61-680 Poznań, Polska; jedgad@amu.edu.pl

Wojciech Dyba: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Bogumiła Krygowskiego 10, 61-680 Poznań, Polska; wojciech.dyba@amu.edu.pl

Bartłomiej Kołsut:: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Bogumiła Krygowskiego 10, 61-680 Poznań, Polska; bartkol@amu.edu.pl

Tadeusz Stryjakiewicz: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej, ul. Bogumiła Krygowskiego 10, 61-680 Poznań, Polska; tadek@amu.edu.pl