Na naszej stronie korzystamy z cookies (ciasteczek) umożliwiających zapisywanie informacji na urządzeniu użytkownika. Zapoznaj się z naszą polityką prywatności oraz opisem jak zablokować cookies. Kontynuując przeglądanie naszej strony wyrażasz zgodę na pozostawianie cookies zgodnie z Twoimi bieżącymi ustawieniami przeglądarki.

Zezwalaj
Wprowadź minimum 3 znaki
Archiwum
Numer:

2(80)/2020

Jakub Rok

Can Smog Make Us Unhappy? Effects of Perceived and Objective Air Quality on Subjective Well-being

The study aims to explore the interrelation of perceived air pollution and objective air pollution in the context of various subjective wellbeing (SWB) measures. An original survey data is used, and matched with exogenous levels of PM2.5 pollution in one of Warsaw’s city districts, to capture the short-term exposure and immediate SWB assessments. The log-linear analysis and the Two-Stage Conditional Maximum Likelihood estimations have found both the perceived and objective air pollution to have a negative effect on reported life satisfaction. Using the instrumental variable approach, the hypothesis of endogeneity of perceived pollution to SWB is rejected.

Czy smog nas unieszczęśliwia? Wpływ postrzeganej i obiektywnej jakości powietrza na subiektywny dobrostan

Celem badania jest eksploracja związku między postrzeganym a obiektywnym zanieczyszczeniem powietrza w kontekście różnych miar dobrostanu. Dane z ankiety przeprowadzonej w jednej z dzielnic Warszawy zostały zestawione z wynikami pomiarów PM2.5 w celu uchwycenia krótkoterminowej ekspozycji na zanieczyszczenie oraz bieżącej oceny dobrostanu. Wyniki analizy log-linearnej oraz modelu dwustopniowej estymacji metodą największej wiarygodności wskazują na negatywny związek zarówno postrzeganego, jak i obiektywnego zanieczyszczenia, z deklarowanym poziomem satysfakcji życia. Wykorzystując metodę zmiennej instrumentalnej, odrzucono hipotezę o endogenności postrzeganego zanieczyszczenia względem subiektywnego dobrostanu.

Afiliacja:
Jakub Rok: Uniwersytet Warszawski, Centrum Europejskich Studiów Regionalnych i Lokalnych (EUROREG), ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa; ORCID: 0000-0001-5743-3542; j.rok@uw.edu.pl
Dominika Studzińska, Magdalena Szmytkowska

Konteksty (nie)widzialności w polskich migracjach do Niemiec. Przykład Berlina

Wraz ze zmieniającymi się uwarunkowaniami migracji Polaków do Niemiec również przypisana im niewidzialność wykazuje znamienną ewolucję: od intencjonalnego ukrywania się do świadomego wtapiania się w lokalne struktury społeczno-przestrzenne. Szczególnym laboratorium różnorodności zachowań społecznych polskich migrantów jest Berlin, uchodzący za wielokulturową metropolię, przyciągający nowych obywateli, nie tylko w celach zarobkowych, ale coraz częściej – samorealizacji. O ile niewidzialność migrantów zarobkowych wynika raczej z wyobcowania w nowym kraju, o tyle przedstawiciele lifestyle migration świadomie wtapiają się i integrują z różnorodną kulturowo społecznością berlińską. Celem artykułu jest identyfikacja obecności i form codziennego funkcjonowania polskich migrantów w Berlinie w kontekście niewidzialności

Dimensions of (in)visibility in the context of Polish migration to Germany. The case of Berlin

Along with time-related changes in the migration of Poles to Germany, the invisibility that has been ascribed to them has also evolved: from intentional hiding to deliberate merging into local social and spatial structures. The city of Berlin, perceived as an open, modern and multicultural metropolis, is an exceptional laboratory of transformations and diversity of social behaviours shown by Polish migrants. It attracts new citizens who not only want to make a living here, but also – and more frequently – to achieve self-fulfilment. While the invisibility of the economic migrants is mainly a result of their alienation in a new country, the representatives of lifestyle migration deliberately merge into the culturally diverse society of Berlin and they try to identify with other social groups. The aim of this article is to identify the existence and forms of every-day functioning of Polish migrants in Berlin in the context of invisibility.

Afiliacja:
Dominika Studzińska: Uniwersytet Gdański, Wydział Oceanografii i Geografii, Zakład Geografii Społeczno-Ekonomicznej, ul. Bażyńskiego 4, 80-309 Gdańsk; ORCID: 0000-0002-9779-223X; dominika.studzinska@ug.edu.pl
Magdalena Szmytkowska: Uniwersytet Gdański, Wydział Oceanografii i Geografii, Zakład Geografii Społeczno-Ekonomicznej, ul. Bażyńskiego 4, 80-309 Gdańsk; ORCID:  0000-0002-1504-6832; magdalena.szmytkowska@ug.edu.pl
Adam Gendźwiłł, Tomasz Żółtak

Ile partii w samorządzie? Partie sejmowe i listy lokalne w wyborach władz gmin w latach 2002–2018

Artykuł przedstawia analizy udziału ogólnokrajowych partii politycznych w wyborach władz lokalnych: rad miast i gmin oraz wójtów, burmistrzów i prezydentów miast. Nie znajduje potwierdzenia przypuszczenie, że wraz z konsolidacją ustroju demokratycznego wzrasta udział partii we władzy samorządowej. W latach 2002–2018 spadła powszechność udziału partii w wyborach lokalnych, choć system partyjny na arenie ogólnokrajowej uległ względnej stabilizacji. Udział przedstawicieli partii politycznych we władzy lokalnej pomimo wahań poparcia poszczególnych partii jest dość stabilny i ciągle utrzymuje się na niskim poziomie: z partiami w widoczny sposób pozostaje związana nie więcej niż jedna trzecia samorządowców gminnych pochodzących z wyboru. Wśród partii znajdujących się w parlamencie tylko cztery: PO, PiS, PSL i SLD, utrzymywały znaczących rozmiarów reprezentację w samorządach gminnych, choć z czasem zmieniał się ich udział we władzy samorządowej. LPR i Samoobrona szybko straciły znaczenie w samorządach gminnych po przegranych wyborach parlamentarnych. Powstające później nowe partie praktycznie w ogóle nie miały udziału we władzy samorządowej. Analizy przedstawione w artykule potwierdzają pozytywny związek poziomu „upartyjnienia” z wielkością gmin.

How many parties are there in local governments? Parliamentary parties and local lists in municipal elections, 2002–2018

The article analyses the participation of nation-wide parties in the elections of local authorities: municipal councils and mayors. There is no empirical confirmation of the assumption that along with the democratic consolidation in Poland, political parties strengthen their presence in local governments. Between 2002 and 2018 the overall spread of national parties in local elections decreased, even though the national party system (at the parliamentary arena) was relatively consolidated. The level of political parties’ engagement in local authorities, despite the changes in the level of parties’ support, is relatively stable – and low: no more than one third of elected local officials in Poland are affiliated with political parties. Among parliamentary parties, only four: PO, PiS, PS and SLD, maintained their significant representation in local governments, but the share of power at the local level which they were able to win varied considerably. LPR and Samoobrona rapidly lost their significance after their defeat in the 2007 parliamentary elections. The “new parties” established later failed to secure representation at the local level. The analyses confirm a positive (and stable over time) relationship between the level of party politicisation of local governments and the size of the municipality.

Afiliacja:
Adam Gendźwiłł: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych, Katedra Rozwoju i Polityki Lokalnej, ul. Krakowskie Przedmieście 30 pok. 54, 00-927 Warszawa; ORCID: 0000-0001-8079-3378; a.gendzwill@uw.edu.pl
Tomasz Żółtak: Instytut Badań Edukacyjnych, ul. Górczewska 8, 01-180 Warszawa; ORCID: 0000-0003-1354-4472; t.zoltak@ibe.edu.pl
Agata Brzóska, Paweł Swianiewicz

Elastyczność popytu na lokalny transport zbiorowy w polskich miastach

Po 1990 roku liczba pasażerów lokalnego transportu zbiorowego systematycznie obniżała się przy jednoczesnym wzroście mieszkańców korzystających z transportu indywidualnego, co przyczyniało się do wzrostu zatłoczenia ulic i pogarszania jakości powietrza w miastach. Od co najmniej kilku lat w niektórych miastach obserwujemy odwrócenie tego trendu. Artykuł odwołuje się do wyników podobnych badań prowadzonych wcześniej w innych krajach. W części empirycznej, posługując ię danymi o liczbie i zmianach liczby pasażerów w blisko 100 miastach Polski, przedstawia modele regresji, które wyjaśniają czynniki wpływające na zróżnicowanie wielkości popytu na usługi transportu zbiorowego i jego dynamikę. Zmienne niezależne modelu odnoszą się zarówno do charakterystyki miast (ich środowiska społeczno-ekonomicznego), jak i organizacji usługi (np. formy organizacyjno-prawnej, polityki taryfowej itp.). Wyniki wskazują, że największe znaczenie dla wielkości popytu ma gęstość sieci połączeń transportu publicznego, natomiast niemal bez znaczenia jest wysokość opłat za bilety. Popyt wyraźnie wzrasta także w miastach największych, ale zależność między popytem i liczbą mieszkańców nie ma charakteru zależności liniowej.

Demand elasticity of local public transport in Polish cities

After 1990, the number of local public transport passengers has been systematically decreasing at the expense of individual transport, which led to an increase in traffic congestion and deterioration of air quality in cities. However, for the last few years, a reversal of this trend has been observed in some cities. The article, using the data on the present number and recent changes in the number of passengers in nearly 100 Polish cities, discusses regression models to explain the factors influencing the diversity of demand for public transport services and its dynamics. The independent variables of the model refer both to the characteristics of cities (their socio-economic environment) and the organisation of services (e.g. organisational and legal forms of local transport companies, tariff policies, etc.). The results show that the density of the public transport network is the most significant factor explaining variation of the demand, while the level of ticket prices is almost insignificant. Demand in the largest cities has also recently been on the increase, but the relationship between the demand and the population size of the city is not a linear one.

Afiliacja:
Agata Brzóska: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych, Katedra Rozwoju i Polityki Lokalnej, ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa; Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN, ul. Nowy Świat 72, 00-330 Warszawa; ORCID: 0000-0003-4665-482X; abrzoska@irwirpan.waw.pl
Paweł Swianiewicz: Uniwersytet Warszawski, Wydział Geografii i Studiów Regionalnych, Katedra Rozwoju i Polityki Lokalnej, ul. Krakowskie Przedmieście 30, 00-927 Warszawa; ORCID: 0000-0002-1890-6738; pswian@uw.edu.pl
Kamil Brzeziński

Niechciane prawo do miasta? – kilka uwag o pozorności i uwarunkowaniach partycypacji w Polsce

Prawo do miasta to możliwość współdecydowania przez mieszkańców o rozwoju oraz zmianach społecznych i urbanistycznych w ich miastach. Warunkiem urzeczywistnienia tego prawa jest miejska partycypacja, na którą składają się dwa – wzajemnie na siebie oddziałujące – elementy: ramy formalno-organizacyjne stwarzane przez władze miejskie, umożliwiające mieszkańcom włączenie się w procesy decyzyjne, oraz gotowość i chęć samych mieszkańców do korzystania z oferowanych im możliwości. W ostatnich latach doświadczamy „boomu” partycypacyjnego przejawiającego się coraz większą liczbą organizowanych konsultacji społecznych. W tym kontekście celem artykułu jest próba opisu kategorii miejskiej partycypacji oraz krytyczna analiza miejskich procesów partycypacyjnych wraz z ich uwarunkowaniami. Jednocześnie podkreślić należy, że tekst ma charakter teoretyczny, a analizowane czynniki warunkujące partycypację należy traktować jako zbiór przypuszczeń autora wymagający empirycznej weryfikacji.

An unwanted right to the city? – remarks on alleged participation in Poland and its determinants

The right to the city is being able to co-decide about the city by its inhabitants. It can be implemented by means of urban participation that consists of two elements – a formal framework created by municipal authorities that enables city residents to join decision-making processes as well as readiness and willingness of the inhabitants to engage in such processes. In recent years, we have witnessed a “participation boom” that manifests itself through an increasing number of public consultations. In this context, the aim of the article is to describe the category of urban participation and offer a critical analysis of participatory processes and their determinants. At the same time, it should be emphasised that the article is theoretical in nature, and the analysed factors determining participation should be treated as a set of the author’s hypotheses that require empirical verification.

Afiliacja:
Kamil Brzeziński: Uniwersytet Łódzki, Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny, Katedra Socjologii Wsi i Miasta, ul. Rewolucji 1905 r. 41, 90-214 Łódź; ORCID: 0000-0002-3015-1294; kamil.brzezinski@uni.lodz.pl
Natalia Bartkowiak-Bakun

Wykorzystanie wybranych działań PROW 2007–2013 w zrównoważonym rozwoju obszarów wiejskich

Celem artykułu jest określenie roli środków Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013 we wzmacnianiu zmian rozwojowych. Do realizacji celu przeprowadzono postępowanie badawcze, w którym dokonano pomiaru rozwoju zrównoważonego dla roku 2015 (na trzech płaszczyznach: gospodarczej, społecznej i środowiskowej) oraz przedstawiono zróżnicowanie przestrzenne badanego zjawiska. W następnym kroku dokonano pomiaru pozyskanych środków i przeprowadzono ocenę ich wpływu na zrównoważony rozwój. Pomiary wykonano z wykorzystaniem miary syntetycznej, rozpoznanie zależności pomiędzy poziomem rozwoju a poziomem pozyskanych środków zrealizowano z wykorzystaniem analizy wariancji. Badaniami objęto gminy wiejskie i miejsko-wiejskie województwa wielkopolskiego. Otrzymane wyniki dowiodły występowania istotnych zróżnicowań w poziomie zrównoważonego rozwoju obszarów wiejskich województwa wielkopolskiego.

Application of selected measures of the Rural Areas Development Programme for 2007–2013 in the context of sustainable rural development

The aim of the article is to measure the sustainable development of rural areas of the Wielkopolska region and define the role of the Rural Development Programme for 2007-2013 in reinforcing developmental changes. The conducted research measured sustainable development for the year 2015 (in three dimensions: economic, social and environmental), and shows the spatial variations of the analysed phenomenon. As the next step, the awarded funds were measured and their impact on sustainable development was assessed. The measurements were carried out with the use of a synthetic measure, while the relationship between the level of development and the level of the awarded funds was assessed using analysis of variance. The research comprised rural and rural urban municipalities in the region. The findings demonstrate significant variations in the level of sustainable rural development in the Wielkopolska region.

Afiliacja:
Natalia Bartkowiak-Bakun: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Wydział Ekonomiczno-Społeczny, Katedra Ekonomii i Polityki Gospodarczej w Agrobiznesie, ul. Wojska Polskiego 28, 60-628 Poznań; ORCID: 0000-0003-3377-8540; natalia.bartkowiak@up.poznan.pl